Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/1034 K.2024/2468

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17.Hukuk Dairesi tarafından kararın bozulmasına karar verilmiş; mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya ait aracın neden olduğu kazada yaralanan dava dışı ...‘ın maluliyeti nedeniyle dava dışı yaralanan kişiye 13.205,00 TL tazminat ödendiğini, aracın zorunlu mali sorumluluk sigortasının bulunmadığını, ödenen tazminatın tahsili için araç maliki olan davalı aleyhine Ödemiş 2.İcra Müdürlüğü'nün 2011/1771 esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, yapılan icra takibine davalının itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, %40 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin 14.02.2012 tarih, 2011/414 esas, 2012/111 karar sayılı kararı ile; meydana gelen kazada davalının maliki olduğu araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğu, kusur konusunda ceza yargılamasında Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alındığı, kusura ilişkin bu raporun benimsendiği, davacının ödeme yaptığının belgelerle sabit olduğu, likit olan alacağa davalı tarafından itiraz edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne, Ödemiş 2. İcra Müdürlüğü'nün 2011/1771 esas sayılı dosyasında yürütülen takibe yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına, icra dosyasında asıl alacağın %40'ı olan 5.282,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.Bozma Kararı İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı temyiz isteminde bulunmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 14.10.2014 tarih, 2014/5552 esas, 2014/13249 karar sayılı ilamı ile; "...1-Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına ve icra takibi ve davanın yetkili olay yeri mahkemesinde açılmış olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava trafik kazasında yaralanan üçüncü kişiye ödenen tazminatın zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan aracın işleteninden rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı ... zarar görene ödediği miktarı değil zarar görenin gerçek zararını ödediği miktarla sınırlı olmak üzere rücu edebilir.

Bu nedenle davacıya kazada yaralanan üçüncü şahsa ödeme yapılırken tazminat miktarının hesaplama şekli ve maluliyet oranı, indirim yapıldı ise nedenleri hangi kusur oranının esas alındığı açıklatılarak bunlara ilişkin belgelerin ibrazı sağlanması gerekirken bu hususta herhangi bir değerlendirme yapılmadan karar verilmiş olması isabetli değildir.3-Mahkemece zarar gören üçüncü kişinin gerçek zararının belirlenmesi için esas alınacak maluliyet oranının tespiti için sosyal sigortalar sağlık işlemleri tüzüğüne uygun şekilde Adli Tıp Kurumu veya Üniversite hastanelerinin adli tıp kürsüsünden rapor alınarak sonunca göre hüküm kurulması gerekirken

eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.4-Davacının üçüncü kişiye ödemesi gereken tazminatın belirlenmesi için HMK’nun 266. ve takip eden maddeleri uyarınca, çözümü özel ve teknik bilgiye dayanan konularda ihtisas sahibi kişilerin vereceği rapor esas alınarak hüküm kurulması gerekir.

Sonucu açık ve belli durumlar ayrı olmak üzere, trafik kazaları sonucu yaralanan kişilere ödenecek tazminatın hesaplanması da uzman bilirkişi aracılığıyla yapılmalıdır.

Bu durumda, mahkemece yapılacak iş, üçüncü şahsın gerçek zararını belirlenmesi için aktüerya konusunda uzman bilirkişiden davacı tarafından üçüncü kişiye yapılan ödeme tarihindeki veriler esas alınarak hesaplama yapılması için rapor alınıp, varılacak uygun sonuca göre karar verilmesi gerekirken aktüerya hesabı yapılmadan karar verilmiş olması doğru değildir.5- Davalının sorumlu olacağı alacak miktarı likit (belirli, muaccel) olmayıp, alacak miktarının tespiti yargılama yapılmasını gerektirdiğinden davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi de doğru görülmemiştir." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; mahkemece bozma ilamına uyularak hesap bilirkişisinden rapor alındığı, buna göre davacının ödeme yaptığı tarih gözetildiğinde ödenen bedelin ödenmesi gereken bedelden daha düşük olduğu, dava dışı yaralanan kişi için Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alındığı,

davacının rücu şartlarının oluştuğu, alacağın yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle, davanın kabulüne, Ödemiş 2. İcra Müdürlüğü'nün 2011/1771 esas numaralı dosyasında yürütülen takibe davalının yaptığı itirazın iptali ile takipte asıl alacak miktarı 13.205,00 TL, asıl alacağın işlemiş faizi 156,29 TL olacak şekilde takibin toplam 13.361,29 TL olarak ve takip talebinde talep edilen faiz oranı üzerinden işlemiş faizle tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla devamına, davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; eksik incelemeye dayalı karar verildiğini, kusur ve zarar konusunda mahkemenin kendisinin yeniden rapor almadığını, bu konuda itirazların dikkate alınmadığını, dava dışı yaralanan kişinin davalının maliki olduğu araçta yolcu olduğunu, hatıra binaen taşındığını, bu nedenle hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalının maliki olduğu ve olay tarihinde zorunlu trafik sigortası bulunmayan motosiklet ile dava dışı aracın 02.06.2007 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucu davalının maliki olduğu araçta yolcu olarak bulunan dava dışı kişiye ödenen maluliyet tazminatının araç maliki davalıdan rücuen tahsiline ilişkin yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3/2 maddesi atfı ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427 vd. maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 nci maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 6762 sayılı (mülga) Türk Ticaret Kanunu'nun 1301. maddesi.

3.Değerlendirme İlk Derece Mahkemesinin nihai kararlarının bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile bozma ilamına uyularak ödeme tarihindeki verilere göre yapılan hesaplamanın usule uygun olmasına, hatır def'inin süresinde ileri sürülmemiş olması nedeniyle incelenmesinin hukuken mümkün olmamasına ve kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddiyle temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,