Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/13367 K.2025/4838

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı banka ile davalı borçlu .... Ticaret Anonim Şirketi arasında kredi sözleşmesi düzenlendiğini, şirketin kredi borçlarını ödemediğini, bunun üzerine, .... İcra Müdürlüğü'nün 2016/20416 esas sayılı dosyası üzerinden genel haciz yolu ile icra takibi başlatıldığını, borçlunun malvarlığının, alacakları karşılayacak düzeyde olmadığını, ancak davalı ... Ticaret Anonim Şirketinin daha önce adına kayıtlı bulunan Ankara, ...., ...

Mahallesi 1080 ada 12 parsel sayılı taşınmazı, 03.08.2016 tarihinde ve 1.500.000 TL bedel ile diğer davalı ...'ye sattığının tespit edildiğini, satışa konu taşınmazın bulunduğu muhit ve nitelikleri dikkate alındığında, satış tarihindeki rayiç değerinin 5.000.000 TL olduğunu, taşınmazı kayden satın alan diğer davalı ...'nin, davalı borçlu ...

Ticaret Anonim Şirketinin ortağı olduğunu, yapılan satış işleminin aralarında müvekkilin de bulunduğu alacaklılardan mal kaçırmak amacıyla gerçekleştirildiğini belirterek taşınmazın devrine ilişkin tasarrufun iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; takibin kesinleşmediğini, davacı tarafça geçici ya da kesin aciz belgesi sunulmadığını, müvekkilinin protokol karşılığı 1.500.000 TL nakit ödeme yaptığını, taşınmaz üzerinde ... Bankası A.Ş.lehine konulmuş 1.061.565 TL ipotek bedeli borcunu üstlendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... Ticaret A.Ş.vekili cevap dilekçesinde; takibin kesinleşmediğini, davacı tarafça geçici ya da kesin aciz belgesi sunulmadığını, hacizli malların tamamının kıymet takdirinin yapılıp, davacı tarafın alacağını karşılayıp karşılamadığının tespitinin ve bu suretle aciz halinde olup olmadığının belirlenmesi gerektiğini, müvekkili ile diğer davalı arasında gerçek bir satış sözleşmesi yapıldığını, muvazaalı bir durumun söz konusu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı tarafça .... İcra Dairesinin 2016/20416 esas sayılı dosyası üzerinden İİK.nun 105/2 maddesi gereğince alınmış geçici aciz vesikası veya İİK.nun 143.maddesi gereğince alınmış kesin aciz vesikası sunulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bu tür davaların dinlenebilmesi için davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin bulunması gerektiği oysa davacı tarafından ilk derece mahkemesince de kendisine süre verilmesine rağmen, aciz belgesinin sunulmadığı,

aciz belgesinin sunulmasına ilişkin dava şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle davacının yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK’nin 353/1-b-1 bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kanun koyucunun alacaklıya dava açabilmesi için "kesin aciz vesikası" sunmak gibi bir zorunluluk tanımadığını, İİK 105/2 maddesinde belirtilen muvakkat aciz vesikasını sunması halinde bile dava açabilme hakkı tanıdığını, tasarrufun iptali davasının açılabilmesi ön koşulunun, alacaklının elinde kesin veya geçici aciz belgesi bulunması olsa da, icra dosyasındaki menkul haciz tutanaklarının İ.İ.K.’nun 105/2. maddesinin.

“İcraca takdir edilen kıymete göre haczi kabil malların kifayetsizliği anlaşıldığı surette dahi tutanak muvakkat aciz vesikası yerine geçerek alacaklıya 277. maddede yazılı hakları verir.” hükmü doğrultusunda geçici aciz vesikası hükmünde olduğunu, davacı ...

Bankası A.Ş. tarafından icra dosyası üzerinden; borçlu ve kefili firmaya ait gayrimenkullerin haczedildiğini, çok sayıda iş makinası ve aracın kayıtlarına haciz konulduğunu, borçlu adreslerinde menkul hacizleri yapıldığını, ancak gayrimenkuller üzerinde davacı banka haczinden önce başkaca alacaklıların ipotek ve hacizleri mevcut olduğundan, satışları yapılsa da davacı Bankaya pay düşmediğini, kayıtlarına haciz konulan iş makinalarının ve araçların ise bir kaç tanesinin fiili hacizlerinin ve muhafazalarının sağlanabildiğini, hacizler sırasında mahcuzlara ne kadar değer tespiti yapıldığının söz konusu icra dosyasında sabit olduğunu,

icra dosyası üzerinden bugüne kadar hiç tahsilat yapılamadığı da göz önünde bulundurulursa aciz halinin mevcut olduğunun görüleceğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR