Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/10189 K.2025/16394

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. 21.06.2023 tarihinde davacının sevk ve idaresindeki otomobil ile davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı otomobilin karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak olarak şimdilik 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 100,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı,

100,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 100,00 TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri olmak üzere toplam 400,00 TL tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talep artırım dilekçesiyle tedavi gideri haricindeki talebini 732.887,03 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 56.761,54 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 5.266,83 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 794.915,40 TL'ye yükseltilmiş, ıslah dilekçesiyle sürekli iş göremezlik tazminatına ilişkin talebini bu kez 831.644,20 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusuru kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun kabulü ile 732.887,03 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 56.761,54 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 5.266,83 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve davacının talebi ile bağlı kalınarak 100,00 TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderinin 12.07.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine.

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin sunduğu güncel tarihli maaş bordrosu uyarınca hazırlanan ek aktüer bilirkişi raporunun hükme esas alınması gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin itirazının kabulüne, davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına,

başvurunun kabulü ile 831.644,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 5.266,83 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve davacının talebi ile bağlı kalınarak 100,00 TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderinin 16.08.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde.

İtiraz Hakem Heyetince alınan ek aktüer bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan aktüer bilirkişi raporunun 2024 tarihli olup, bu raporda hesaplanan miktarın hükme esas alınması gerektiğini, dosya kapsamındaki SGK hizmet dökümüne göre davacının geçici iş göremezlik süresi boyunca tam maaş aldığının anlaşıldığını, bu nedenle davacının geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararı bulunmadığını,

davacının tahkim yargılamasından önce davalıya yaptığı başvurusunda gerekli belgelerin sunulmadığını, başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddi gerektiğini, davacının davaya konu trafik kazası nedeniyle SGK'dan ödeme alıp almadığına ilişkin belgenin dosyaya sunulmadığını, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, davacının doktor önerisine karşı gelerek ameliyatı reddettiğini ve hastaneden ayrıldığını, bu sebeple kaza ile araz arasındaki illiyet bağının değerlendirilmesi gerektiğini, progresif rant yöntemine ve %0 teknik faize göre yapılan tazminat hesabının hatalı olduğunu,

tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,65 teknik faize göre yapılması gerektiğini, geçici bakıcı gideri tazminatından davacının ailesinin bakım yapacağı kabul edilerek hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini, davacının davalıya usulüne uygun şekilde başvuru yapmaması nedeniyle davalının temerrüde düşmediğini, davacının faiz isteme hakkı bulunmadığını, faiz başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanan davacı sürücünün sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri tazminatı ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri talebine ilişkindir.

1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere, davacının hüküm tarihine en yakın tarihli maaş bordrosuna göre tazminatın hesaplanmasının isabetli olmasına, davacının Devlet memuru olup SGK hizmet dökümüne göre geçici iş göremezlik süresi boyunca maaşını tam aldığı gerekçesiyle İtiraz Hakem Heyetince davacının geçici iş göremezlik tazminatına ilişkin talebinin reddine karar verilmiş olmasına,

davacının tahkim yargılamasından önce davalıya gerekli belgeler ile başvuru yaptığının anlaşılmasına, davaya konu kazanın iş kazası niteliğinde olmamasına, dosyadaki belgeye göre SGK tarafından davacıya ödeme yapılmamış olmasına, maluliyet raporunun mevzuat hükümlerine uygun hazırlanmasına, davacının kazadan iki gün sonra kazada kırılan ayak bileğinden ameliyat olup, tedavisini yaptırmış olmasına, tazminatın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre hesaplanmasının doğru olmasına, davacının davalıya yaptığı başvuru üzerine davalının temerrüde düşmüş olmasına,

İtiraz Hakem Heyetince faiz başlangıç tarihinin doğru bir şekilde tespit edilmesine, davacı lehine hükmedilen vekalet ücretinin doğru olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Sürekli iş gücü kaybı tazminatının belirlenmesinde, davacının son gelir durumu ile birlikte muhtemel yaşam süresinin ve bu sürenin ne kadarında aktif çalışma hayatının devam edeceği, ne kadarında pasif döneme bulunacağının tespiti önem arz etmektedir.

Çalışma hayatının, aktif çalışma dönemi ve emeklilik dönemi olan pasif devre olarak ayrılması ve özel yasalarında çalışma süreleri ayrık olarak belirtilmemiş (asker, polis vb. gibi) kişiler yönünden 60 yaşın aktif çalışma devresini, bakiye yaşam süresi varsa kalan sürenin de pasif çalışma dönemini oluşturduğu; sürekli iş gücü kaybı nedeniyle tazminatın hesabında, pasif devrede de zararın oluşacağı ve bu zararın asgari ücret düzeyinde bir zarar olacağının kabulü gerektiği Dairemizin yerleşik içtihatlarındandır.

Özel yasaları gereği çalışma süreleri ayrık olarak düzenlenenler dışında kalan kişiler yönünden, aktif-pasif devre ayrımı anılan şekilde yapılmakla birlikte; asker, polis gibi özel yasaları ile çalışma süreleri farklı belirlenen kişiler için sürelerin bu yasalardaki düzenlemelere göre belirlenmesi gerekmektedir.

Buna göre polis memuru olan davacı yönünden pasif döneme ilişkin zarar hesabı yapılırken pasif dönemin 55 yaşında başlayacağının kabulü ile (kazanılmış haklar korunmak suretiyle) aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR