Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/13495 K.2026/2280

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; 29.12.2018 tarihinde davacıya ait davalı ... şirketine kasko sigorta poliçesi ile sigortalı aracın çalındığını belirterek belirsiz alacak olarak aracın değeri olan şimdilik 20.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; sigortalının beyanlarının gerçeği yansıtmadığından tazminat ödenmediğini, kasko poliçesi üzerinde dava dışı şirketin rehni bulunduğundan sigortalının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sigorta poliçesinde rehin hakkı bulunan .... Tüketici Finasman A.Ş.’nin yazılı muvafakatının verilen kesin süreye rağmen komisyona sunulmadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin aktif husumet ehliyeti olmadığından başvurunun reddine karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; başvuran ile ... plakalı araç üzerinde dain-i mürtehin konumunda bulunan ... Tüketici Finansman A.Ş arasında yapılmış sözleşmenin ortak iradeden yoksun olarak tek taraflı hazırlanmış bir sözleşme olduğunu, bu yüzden de geçersiz olduğunu, davanın reddedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1456. maddesinde sınırlı ayni hak ile takyit edilmiş bir mal üzerindeki, malike ait menfaat sigortalandığı takdirde, kanunda aksi öngörülmemişse, sınırlı ayni hak sahibinin hakkının sigorta tazminatı üzerinde de devam edeceği, ayni hak sahiplerinin izni bulunmadıkça, sigortacının sigorta tazminatını sigortalıya ödeyemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Yine 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 879. maddesinde muaccel olan sigorta tazminatının, malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebileceği düzenlenmiştir. Söz konusu rıza beyanının açık olmasının yanı sıra kayıtsız ve şartsız olması da gerekmektedir. Bu nedenle dain-mürtehin hakkı sahibinin muvafakatinin herhangi bir şarta bağlı olmaması gerekir. Diğer bir anlatımla şarta bağlı muvafakat geçerli değildir.

Somut olayda, ... Tüketici Finansman A.Ş.'nin dava konusu kasko sigortası poliçesi üzerinde dain-mürtehin kaydı bulunması nedeniyle Dairemizin10.07.2025 tarihli ilamı ile dain mürtehin hakkı sahibinin davaya ve tazminatın davacıya ödenmesine muvafakati olup olmadığının sorulması amacıyla dosya mahkemesine geri çevrilmiştir.

Dain-mürtehin hakkı olan ... Tüketici Finansman A.Ş, cevabi yazısında, sigortalı araç üzerinde şirketleri lehine tesis edilen rehin hakkının ve rehne konu kredi sözleşmesinden doğan hak ve alacaklarının sona erdiği hususunu bildirmiştir.

Bu durumda İtiraz Hakem Heyetince, dain mürtehin hakkı sahibi tarafından rehin hakkının ve rehne konu kredi sözleşmesinden doğan hak ve alacaklarının sona erdiği ifade edildiği gözetilerek dosyanın esasının incelenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde aktif husumet yönünden davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR