Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2022/14866 K.2023/1767

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. Van 1. İdare Mahkemesinin 10.02.2021Tarihli ve 2019/785 Esas, 2021/165 Karar Sayılı Kararı Somut olayda yağmur suyu drenaj kanallarının tıkanması sonucunda davacıya ait iş yerinin su basması olayında davalı idarenin hizmet kusuru bulunduğundan dolayı açılan davanın çözümünde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (2918 sayılı Kanun) 110 uncu maddesi gereğince adli yargı merciin görevli olduğu gerekçesiyle davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

B. Van 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.11.2021 tarihli ve 2021/411 Esas,2021/819 Karar sayılı Kararı

Davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı idare vekili tarafından kararın istinaf edilmesi üzerine Van Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi 22.02.2022 tarihli ve 2022/176 Esas, 2022/125 Karar sayılı kararıyla davalı ... Müdürlüğünün bir kamu kurumu niteliğinde olup eylem ve işlemlerinin de kamusal nitelik taşıdığı, kamu hizmeti görmekle yükümlü olan idarelerin, kamu hizmeti sırasında verdikleri zararlardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabi olmadığı,

kamu tüzel kişilerinin yasalar tarafından kendilerine verilen görev ve yetkilerin kullanılması sırasında oluşan zararların, niteliği itibariyle hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar olup, bu zararların tazmini amacıyla hizmet kusurlarına dayalı olarak İdari Yargılama Usulü Hakkındaki Kanun’un (2577 sayılı Kanun) 2 nci maddesi hükmü uyarınca idari yargı yerinde tam yargı davası ikame edilmesi gerektiği ve mahkemece,

davanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 114 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının b alt bendi gereğince yargı yolu caiz olmadığından 6100 sayılı Kanun'un 115 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekirken davanın

esasına girilerek karar verilmesinin yerinde görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; Van 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.11.2021 tarihli ve 2021/411 Esas, 2021/819 Karar sayılı kararının 6100 sayılı Kanun'un 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin 4 üncü alt bendi gereğince resen kaldırılmasına, dava dosyasının 6100 sayılı Kanun'un 353 maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca davanın yeniden görülmesi için mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Devam eden yargılama neticesinde mahkemenin 30.06.2022 tarihli ve 2022/301 Esas, 2022/738 Karar Sayılı Kararında;

Davalı ... Müdürlüğünün bir kamu kurumu niteliğinde olduğu, eylem ve işlemlerinin kamusal nitelik taşıdığı, kamu hizmeti görmekle yükümlü olan idarelerin, kamu hizmeti sırasında verdikleri zararlardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabi olmadığı,

kamu tüzel kişilerinin yasalar tarafından kendilerine verilen görev ve yetkilerin kullanılması sırasında oluşan zararların niteliği itibariyle hizmet kusurundan kaynaklanan zararlar olup, bu zararların tazmini amacıyla hizmet kusurlarına dayalı olarak 2577 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinin hükmü uyarınca idari yargı yerinde tam yargı davası ikame edilmesi gerektiği ve görevin hiç veya gereği gibi yerine getirilmemesinin hizmet kusuru niteliğinde olduğu gerekçesiyle uyuşmazlığın adli yargının görevine girmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 114 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) alt bendi gereğince ve 6100 sayılı Kanun'un 115 inci maddesinin

ikinci fıkrası gereğince yargı yolu caiz olmadığından davanın reddine karar verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, maddi tazminat istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un (2247 sayılı Kanun) "Olumsuz görev uyuşmazlığı " başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir. "Olumsuz görev uyuşmazlığının bulunduğunun ileri sürülebilmesi için adli ve idari yargı mercilerinin tarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yolda verdikleri kararların kesin veya kesinleşmiş olması gerekir."

2. 2247 sayılı Kanun'un "Yargı merciince yapılacak işlemler" başlıklı 15 inci maddesi şöyledir: "Olumsuz görev uyuşmazlıklarında dava dosyaları, son görevsizlik kararını veren yargı merciince, bu kararın kesinleşmesinden sonra (…) taraflardan birinin istemi üzerine, ilk görevsizlik kararını veren yargı merciine ait dava dosyası da temin edilerek Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilir ve görevli yargı merciinin belirlenmesi istenir."

3. 6100 sayılı Kanun’un "İnceleme yeri" başlıklı 22 nci maddesinin 2 nci fıkrası şöyledir. "İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir."

C. Değerlendirme

Somut olayda, olumsuz görev uyuşmazlığının idari yargı ile adli yargı ilk derece mahkemeleri arasında olduğu, yukarıda anılan kanun maddeleri gereğince olumsuz görev uyuşmazlığının çözümünde uyuşmazlık mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmaktadır. Görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın uyuşmazlık mahkemesine gönderilmesi gerekirken, yargı yeri belirlenmesi için Dairemize gönderilmesi yerinde değildir.

III. KARAR