Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/13786 K.2025/14061

Taraflar arasındaki taşınmazın tapu kaydının mahkeme kararı ile iptalinden kaynaklanan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin asıl dava ile ilk davada saklı tutulan kısmın tahsili istemine ilişkin birleştirilen davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın ... yönünden usulden reddine, davacı ... yönünden ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ... ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacı ... vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 04.11.2025 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir.

Duruşma günü yetki belgesine istinaden davacı ... vekili Avukat ... ve davalı ... vekili Avukat ... gelmişlerdir.

Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi.

Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacılar ... ve ... vekili asıl dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin maliki olduğu Yalova ili, ... ilçesi, ...

Mahallesi 1 64... parsel sayılı taşınmazın orman sınırları içerisinde kaldığından bahisle Orman Genel Müdürlüğü tarafından Yalova 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/879 Esas sayılı dosyası ile tapu iptal ve tescil davası açıldığını, yapılan yargılama sonucunda taşınmazın orman sınırları içerisinde bulunduğu anlaşıldığından tapusunun iptal edilerek Hazine adına tesciline karar verildiğini, kararın 23.09.2015 tarihinde kesinleştiğini, müvekkillerinin taşınmazının hiçbir bedel ödenmeksizin Hazine adına tescil edilmesinin mağduriyete sebebiyet verdiğini,

taşınmazın meskun mahal içerisinde ve belediye hizmetlerinden faydalanan alan içerisinde bulunduğunu, arsa niteliğine göre değer biçilmesi gerekiğini ileri sürerek tespit edilerek bedelin 23.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Hazineden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davacılar ... ve ... vekili birleştirilen dava dilekçesinde özetle; tapu kaydının iptal edilmesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olarak Yalova 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/65 Esas sayılı dosyasında dava açıktıklarını, yargılamanın devam ettiğini, devam eden davada bilirkişi ek raporunda belirlenen değer üzerinden ek dava açtıklarını belirterek, bu dosyanın Yalova 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/65 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine, ek raporda tespit edilen 7.864.930,00 TL'nin 23.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yersiz olduğunu, idari olarak gerekli yasal başvurular yapılmadan dava açıldığını belirterek davanın husumetten ve esastan reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davanın ... yönünden usulden reddine, davacı ... yönünden ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, internet üzerinden yapılacak basit bir sorgu ile bu durumun anlaşılacağını, eldeki davada davacının uğradığı gerçek zararın hesaplanması gerektiğini, objektif değer artışının çok az uygulandığını, emsallere göre düşük bedel biçildiğini, davanın açılmasına sebebiyet veren taraf davalı kurum olduğundan aleyhlerine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, aleyhe vekâletin usul hükümlerine ve Anayasa Mahkemesi kararlarına ters düştüğünü, bu nedenlerle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesi özetle; makul tazminat miktarının taşınmazın rayiç bedeli değil, bu kayda güvenerek tapu sahibinin imar ve ihya çalışmaları nedeniyle taşınmaza yapmış olduğu masraflar kadar olması gerektiğini, taşınmazın orman ağaçları ile kaplı eğimli, toprak erozyonuna açık yamaç arazisi olduğunu, tarım arazi olarak değerlendirilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu, taşınmazın tarıma elverişli olmadığını, gelir hesabı yapılırken ürünlerin verim miktarının ortalamanın üzerinde alındığını, objektif değer artışı sağlayacak hiçbir özellik olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tapu kaydının mahkeme kararı ile iptali nedeniyle uğranılan zararın davalı Hazineden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi dava konusu taşınmazın keşif tutanağı ve bilirkişi raporu ile tespit edilen nitelikleri dikkate alındığında taşınmazın kuru arazi olarak kabulünün yerinde bulunduğu, dava konusu taşınmazın niteliği ve konumuna göre uygulanan kapitalizasyon faizi oranı ile objektif değer artışı oranının uygun olduğu, bilirkişi heyeti raporunda belirtilen münavebe ürünleri ve verilerinin bölgenin münavebe yapısı ve resmi tarım verileri ile uyumlu olduğu,

İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinde belirtilen masraflarla ekonomik tarım yapılamayacağından üretim masraflarının brüt gelirin 1/3'ü oranında hesaplanmasında isabetsizlik bulunmadığı, tespit edilen bedelin davalı Hazineden tahsiline ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararında usul ve kanına aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar etmiş, yargılamanın hiçbir aşamasında gerçek zarar hesabı yapılmadığını, bitişik 1 64... ve 14 parsel sayılı taşınmazların üzerinde bina olduğu hâlde, dava konusu taşınmazın arsa olarak kabul edilmemesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesince özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu Yalova ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 64... parsel sayılı taşınmazın tamamının ... Müdürlüğü tarafından açılan Yalova 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/879 Esas, 2015/181 Karar sayılı kararı ile orman tahdit sınırı içinde kaldığı gerekçesiyle tapu kaydının iptali ile orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verildiği, kararın temyiz incelemesinden geçmeksizin 23.09.2015 tarihinde kesinleştiği, eldeki asıl davanın 15.06.2016, birleştirilen davanın 11.02.2019 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

3. Dava konusu taşınmazın dosyada bulunan cevabi yazılara göre arazi niteliğinde kabulü ile net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve taşınmazın gerçek bedelinin 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi gereğince davalı Hazineden tahsiline karar verilmesi yerindedir.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia, savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı ... ve davalı ... vekillerinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adlye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı ...'dan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,