Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/9816 K.2025/4080

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idareler vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine kesin olarak karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı TCDD Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyize gelen idare aleyhine, her bir davacı lehine hükmedilen bedellerin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı üstünde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; İzmir ili, Bayraklı ilçesi, Salhane Mahallesi 1134 ada 77 parsel sayılı taşınmaza kamulaştırmasız el atıldığından bahisle taşınmazın el atılan kısımlarının bedelinin davalı idarelerden yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.

II.CEVAP

1.Davalı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı TCDD Genel Müdürlüğü vekili; davanın reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri 1.Davalı TCDD Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusunun idari yargının görev alanına girdiğini, yargı yolu itirazının mahkemece dikkate alınmadığını, müvekkili idarenin fiilen kamulaştırmasız el atmasının söz konusu olmadığını, gerekçe ve hüküm arasında çelişki olduğunu, hatalı hüküm kurulduğunu, bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamanın fahiş olduğunu ileri sürmüştür.

2.Davalı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde özetle; rapora itirazları irdelenmeden eksik inceleme neticesinde hüküm kurulduğunu, dava konusu taşınmazın ve emsal alınan taşınmazın değerlendirme tarihinde beyan edilen vergi beyanları ile bu taşınmazların bağlı bulundukları cadde veya sokak için belediyelerce emlak vergisine esas olmak üzere belirlenen m² birim fiyatları ilgili belediyeden getirtilerek bu değerlere göre verilen m² fiyatının mukayese edilmesi gerektiğini, emsal incelemesi yapılmadan tespit edilen rakamlara itibar edilerek hüküm kurmaya elverişli olmayan rapora dayanarak karar verilmesinin isabetli olmadığını ileri sürmüştür.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde ve alınan rapor uyarınca bedelinin davalı idarelerden tahsiline, yol ve kaldırım olarak el atılan kısımların tapu kaydından iptal ve terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik olmadığı anlaşıldığından davalı idareler vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı TCDD Genel Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı TCDD vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar etmiş, dava konusu taşınmazın demir yolu ihatası dışında olduğunu, belediyenin taşınmazı tel örgü ile çevirdiğini, idarelerine husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürmüştür.

C.Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslama yapılarak dava tarihi itibarıyla, dava tarihindeki niteliğine göre değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3.Temyizen incelenen karar tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI.KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı TCDD Genel Müdürlüğü vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı TCDD Genel Müdürlüğünden aşağıda yazılı kalan harcın alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,