Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/3339 K.2025/15447

Taraflar arasındaki taşınmazın mahkeme kararı ile iptalinden kaynaklanan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin maliki olduğu İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü 165 parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda yapılan orman kadastrosu sonucunda dava konusu taşınmazın orman sınırları içine alındığını ve tapu kaydına şerh konulduğunu, bu durumun müvekkillerinin mülkiyet hakkını ihlâl ettiğini belirterek müvekkillerinin uğradığı zararın 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca tazminini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu işlem ... Müdürlüğü tarafından gerçekleştirildiğinden davanın bu idareye ihbar edilmesi gerektiği ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ve taşınmazın gerçek bedelinin 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca davalı Hazineden tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda söz konusu arazinin her türlü yapılaşmaya müsait yerleşim bölgesi olmasına rağmen, tarım arazisi olarak nitelendirildiğini ve bu nedenle değerinin çok daha altında bir bedel belirlendiğini, mülkiyet hakkına müdahale edilen müvekkillerinin tazminat açısından hakkaniyete uygun bir sonuç almasını imkansız hale getirdiğini, dava konusu somut olayda da tıpkı Anayasa Mahkemesi kararında olduğu gibi taşınmazın mülkiyetinin yitirildiği 29.09.2014 tarihindeki değerinin esas alındığını,

ancak 2014 yılından bu yana yaklaşık 9 senede enflasyon sebebiyle bu meblağın kaybettiği değerin göz önünde bulundurulmadığını, müvekkilleri tarafından inşa edilmiş ve halen mesken olarak kullanılan taşınmazların bulunduğu 302.95 m²'lik kısmın işlem dayanağı dışında tutulduğunu, dava konusu taşınmazda mevcut binalar için men'i müdahale talep edilmiş ise de bu binaların tapu iptallerinden önce de müvekkillerince yapıldığı kabul edilerek talebin reddedildiğini, bu da taşınmazın tarla vasfında olmadığını meskun mahal olduğunun göstergesi olduğunu, bilirkişilerce belirlenen değerin fahiş olduğunu,

yerel mahkemece hükmedilen meblağ ile mülkiyet hakkının korunmasının gerektirdiğini, usul güvenceleri sağlanmadığından, hükmedilen tazminatın davacıların bireysel yararı ile ormanların muhafazasındaki kamusal yarar arasındaki adil dengenin temin edilemediğini, mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin ölçüsüz, orantısız olduğunu belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu işlem ... Müdürlüğü tarafından gerçekleştirildiğinden, müvekkili Hazine yönünden husumet yokluğu nedeniyle ret kararı verilmesini, usul, hukuk ve hakkaniyete aykırı olarak fahiş bir bedel tespiti içerdiğini, bilirkişi raporlarına dayanılarak verilen haksız kararın bozulması gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın orman vasfında olması sebebiyle tapusunun iptal edilmesi sonucu davacıların zararın oluştuğu, 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca zararının karşılanması gerektiği, dava tarihi itibari ile dava konusu taşınmazın niteliğinin İlk Derece Mahkemesince arazi olarak belirlenerek net gelir yöntemi ile değerinin usulüne uygun olarak tespit edildiği, takdir edilen bedelin adil ve hakkaniyete uygun olduğu anlaşıldığından tazminat talebinin kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı, gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosyada bulunan bilgi ve belgelere, kararın dayandığı gerekçelere göre; davacı adına kayıtlı dava konusu İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü 165 parsel sayılı taşınmazın bulunduğu bölgede yapılan orman sınırlandırma çalışmalarında dava konusu taşınmazın tamamının orman sınırlarına alındığı ve orman tahdit sınırları kapsamında kaldığının kesinleşmesiyle taşınmazın tapu kaydına orman olduğu şerhinin 28.11.1995 tarihinde konulduğu ve inceleme konusu dosyanın yargılaması devam ederken dava konusu taşınmazın tamamının ...

Müdürlüğü tarafından açılan dava sonucunda İstanbul 16. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/3 20... /169 Karar sayılı ilâmı ile orman tahdit sınırı içinde kaldığı gerekçesiyle tapu kaydının iptali ile orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verildiği, kararın temyiz incelemesinde geçerek 29.09.2014 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

3. Dava konusu taşınmaza net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve taşınmazın gerçek bedelinin 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi gereğince davalı Hazineden tahsiline karar verilmesi yerindedir. 4.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,