Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/8045 K.2025/11131

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR

A. İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 20.02.2025 Tarihli ve 2024/228 Esas, 2025/153 Karar Sayılı Kararı Takibe dayanak kredi sözleşmesi altındaki imzanın davalılara aidiyetinin tespit edilemediği, bu sebeple taraflar arasında akdi ilişkinin kurulduğunun anlaşılamadığı, davalıların ise süresinde yetki ilk itirazında bulunduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun (6100 sayılı Kanun) 6 ncı maddesi gereğince genel yetkili mahkemenin davalıların ikametgâhı mahkemesi olduğu, nitekim davalıların her ikisinin yerleşim yerinin Trabzon olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesinin 28.04.2025 Tarihli ve 2025/228 Esas, 2025/229 Karar Sayılı Kararı Somut olayda dava ve takip konusu alacağın para alacağı olmasından dolayı 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 89 uncu maddesi gereğince yetkili olan İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinde açarak yetkili mahkemeyi seçme hakkını İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinden yana kullandığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Kanunu’nun 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun’un 6 ncı, 10 uncu, 19 uncu ve 115 inci maddesi, 6098 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesi ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 50 nci maddesi

C. Değerlendirme

1. İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi de 2004 sayılı Kanun'un 50 nci maddesinin yollaması ile 6100 sayılı Kanun'un genel hükümlerine göre belirlenecektir. 6100 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir.

Yine aynı Kanun’un 16 ncı maddesine göre ise haksız fiilden doğan uyuşmazlıklarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi icra dairesi de yetkilidir.

Aynı Kanun’un 10 uncu maddesine göre ise sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceği hüküm altına alınmış olup, bu sebeple sözleşmeden doğan para borcunun tahsili için başlatılan takipte, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesi de yetkili kılınmıştır.

Takibin konusu sözleşmeden kaynaklı para borcu olduğunda, 6098 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesine göre, aksi kararlaştırılmadıkça para borçları alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilecektir.

2. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

4. Somut olayda, davanın İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığı, 6098 sayılı Kanun'un 89 uncu maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda aksi kararlaştırılmadıkça para borcunun alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer mahkemesi de yetkili olup davacı tercih hakkını bu yönde kullandığından, uyuşmazlığın İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülerek sonuçlandırılması gerekir.

III. KARAR