Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2025/8405 K.2025/17500

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin açılan davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddi ile kamu düzeni gereğince resen yapılan inceleme sonucunda İlk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurularak davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 1926 parsel sayılı taşınmazın imar düzenlemesine alındığını müvekkilinin bir kısım hissenin düzenlenmeyen alan olarak bırakıldığından belirlenecek tazminatın davalı idarelerden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idareler vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; davanın reddini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; idari yargının görevli olduğunu, 84138 sayılı parselasyon planından sonra, 2020 yılı onaylı ... nolu parselasyon planın yapıldığını ve ilgili tapu kadastro müdürlüğüne gönderilmesine rağmen hisse hatalarından dolayı tescilin sağlanamaması nedeniyle 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı değişikliğinin yapıldığını ve planın onama sürecinin devam ettiğini, örnek kararlara göre fahiş bedele hükmedildiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu taşınmazın öncesinde 23000 m² yüz ölçümlü kadastro 1926 parsel iken davalı ... tarafından 1995 tarihli ve 711 sayılı kararı ile onaylanan ve ..

Belediye Meclisinin 03.10.19 95... sayılı kararı ile yapılan ... nolu parselasyon planı ile düzenlemeye alınarak 6517 m²nin düzenleme ortaklık payı olarak ayrıldığı, 12372 m²sinin imar adalarına, 4.111,00 m²sinin de tapu sicilinde yola terk olarak ayrıldığı, düzenleme ortaklık payı ve yola terk olarak ayrılan bölümlerin 2 22... ncı caddeler ve 2209 cadde ve 2219.

Sokaklarla çevrili olduğu ve tamamının yapılaşmış alanda kaldığı, davacının hissesinin yola terk edilecek alanda kaldığı ve bu yönüyle fiilen el atma olgusunun gerçekleştiği, Dairelerince yapılan komşu 1931 parsel sayılı taşınmaz için yapılan araştırma sonucunda 2020 tarihli imar uygulamasına ilişkin yeni tapu oluşmadığı,

belediye başkanlığı yazısına göre de parselasyon planının geri çekildiği ve yeni bir çalışma yapıldığının bildirilmesine karşın 1926 parsel tapusunun halen aktif olduğunu, tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değerinin tespit edilip davalı idareden tahsiline dair kararda,

dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgedeki 1931 parsel sayılı taşınmazın paydaşları tarafından açılan davada Aralık 2013 değerlendirme tarihi itibarıyla tespit edilen 480 TL/m² birim bedelin Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2018/1208 Esas sayılı ilamı ile onanarak kesinleştiği hususu da dikkate alındığında bir isabetsizlik görülmediği.

Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2023/7070 Esas, 2023/8035 Karar sayılı Bölge Adliye Mahkemeleri kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin 28.09.2023 tarihli ve 2023/7077 Esas, 2023/8035 Karar sayılı kararı gereğince el atma tarihi itibari ile nispi harca hükmedilmesi gerektiğinden, bu husus kamu düzenine ilişkin olduğundan başvurunun esastan reddi ile kamu düzeni gereğince resen yapılan inceleme sonucunda İlk derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurularak davanın davalı ... yönünden reddine, davalı ... yönünden kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasıın talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idareler arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2.Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihaî kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Yapılan incelemede; ... İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 16.04.20 25... 1 sayılı yazısı gereğince, dava konusu taşınmazı da kapsayan son imar planı değişikliğinin iptaline karar verilmiş olması ve ilgili tapu müdürlüğünce de taşınmazın tapu kaydının aktif olduğu ve müdürlüğe intikal etmiş olan bir parselasyon planının bulunmadığının bildirilmiş olması karşısında, dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde ve bedelin alınan rapor uyarınca sorumlu davalı ... Başkanlığından tahsiline karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı ... Başkanlığından peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,