Yargıtay 6. Ceza Dairesi E.2024/2943 K.2026/1564

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKİ SÜREÇ

A. İlk derece Gaziantep 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.05.2023 tarihli ve 2022/666 Esas, 2023/127 Karar sayılı kararı ile sanığın nitelikli yağma suçundan, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 149/1-a-h, 168/3-2, 53/1-2-3, 58/6-7, 54/1. maddeleri uyarınca 7 Yıl 4 Ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına ve hapis cezalarının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir. B. İstinaf Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi

18. Ceza Dairesinin 20.10.2022 tarihli, 2021/1177 Esas, 2022/1259 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik sanık müdafiinin istinaf başvurusu neticesinde, taraflar arasında alacak borç ilişkisi olup olmadığı,

müştekinin mahkeme huzurunda beyanı alınarak ve varsa tanık anlatımları ile irdelenip kuşkuya yer bırakmayacak şekilde belirlenerek 5237 sayılı Kanun'da düzenlenen yağma suçunda daha az cezayı gerektiren hal başlıklı 150/1. maddesi kapsamında kalıp kalmadığının netleştirilmesi ve delillerin birlikte bütün halinde karar yerinde tartışılarak sonucuna göre sanığın hukuki durumunun belirlenmesi gerektiği gözetilmeden eksik incelemeyle yerinde ve yeterli olmayan gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi hukuka aykırı bulunmakla sanık müdafiinin istinaf itirazları bu sebeplerle yerinde görüldüğünden 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271

sayılı Kanun) 280/1-e maddesi gereğince hükmün bozulmasına karar verilmiştir. C. Bozma Sonrası İlk Derece Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 18. Ceza Dairesinin 20.10.2022 tarihli bozma kararı neticesinde Gaziantep

3. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.05.2023 tarihli ve 2022/666 Esas, 2023/127 Karar sayılı kararıyla, suç tarihi olan 28.12.2016 itibariyle paranın satın alma gücü ve günün ekonomik koşulları ile birlikte değerlendirildiğinde, malın değerinin az olmadığından 5237 sayılı Kanun'un 150/2. maddesinin uygulanmasına yer olmadığına karar verilerek sanığın 5237 sayılı Kanun'un 149/1-a-h, 168/3-2, 53/1-2-3, 58/6-7, 54/1. maddeleri gereğince 7 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına hak yoksunluklarına ve hapis cezalarının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiştir. D.

Bozma Sonrası İstinaf Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi

18. Ceza Dairesinin 02.04.2024 tarihli ve 2023/883 Esas, 2024/997 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında tekerrüre esas alınan ilâmın esas yılının yanlış yazımı ve sanığın 2. kez mükerrir olmasına karşın hakkında denetimli serbestlik tedbirinin uygulanacağının yazılması kanuna aykırı ise de; belirtilen aykırılık yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen, 5271 sayılı Kanun'un 280/1-a yollamasıyla 303. maddesi uyarınca düzeltilebilir nitelikte bir yanılgı olduğundan, Hükmün “A1)” ile adlandırılan bölümünün 6. paragrafının 1. satırındaki "2016" ibaresinin çıkarılarak yerine "2006" ibaresi eklenmesine,

aynı paragrafın 5. satırındaki "uygulanmasına" ibaresi çıkarılarak yerine "uygulanmamasına" ibareleri eklenmesi suretiyle hükmün düzeltilmesine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ

A.

Temyiz Sebepleri Sanık Müdafiinin Temyiz İstemi, Verilen kararın usul ve yasaya aykırı olup bozulması gerektiğine, malın değer azlığından dolayı müvekkiline verilecek cezada indirime gitmesi gerekirken herhangi bir indirim uygulanmadığına, malın değerinin sadece müşteki beyanlarına bakılarak sayın mahkemece 450,00 TL olarak tespit edildiğine, mahkemece 450,00 TL nin 2016 yılı için nasıl bir alım gücüne sahip olduğu yönünde de bir araştırma yapılmadığına bu yönü ile eksik inceleme ile hüküm verildiğine, sanık hakkında yapılan incelemede sanığın birçok suçtan yargılandığı,

bunların bazısının devam edip bazısından ceza aldığı ve dosyaların içerikleri değerlendirildiğinde sanığın suç işlemedeki ısrarı nedeniyle 5237 sayılı Kanun'un 62/1. maddesinin uygulanmamasına yönelik gerekçenin açık bir hukuka aykırılık olduğuna, bu yönü ile de dosyanın bozulması gerektiğine ilişkindir. B.

Değerlendirme ve Gerekçe 5271 sayılı Kanun'un 280/1-e maddesinde Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği hâllerin sınırlı olarak sayıldığı, dosya içeriğine göre, Gaziantep 3. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 05.05.2023 tarihli ve 2022/666 Esas, 2023/127 Karar sayılı kararına yönelik yapılan istinaf incelemesi neticesinde, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi

18. Ceza Dairesinin 20.10.2022 tarihli ve 2021/1177 Esas, 2022/1259 Karar sayılı kararında belirttiği gerekçe ile hükmün bozulmasına karar verildiği, ancak bu bozma kararının 5271 sayılı Kanun’un 280/1-e-f maddesinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri arasında gösterilmediği, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesinin davanın yeniden görülmesine karar verilerek yapılacak duruşma sonucunda hukuka aykırılığın giderilmesi yerine dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde bozma kararı vermesinin ve anılan karara yönelik direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince yeniden hüküm kurulmasının yasal dayanağının bulunmadığı,

Bölge Adliye Mahkemesince yapılan uygulama kanuna açıkça aykırılık teşkil ettiği gibi bazı hallerde sanığın temyiz hakkını ortadan kaldırılmasına yol açabildiği, Anayasa Mahkemesi bu konuda verdiği bir kararında "İstinaf Dairesinin 5271 sayılı Kanun'da sınırlı olarak sayılı hâller dışında bir nedenle bozma kararı vermesi başvurucu yönünden önemli sonuçlar doğurmaktadır.

Nitekim İstinaf Dairesi, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca duruşma açarak ve tarafları da çağırarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda bir karar vermesi gerekirken dosya üzerinden karar vermiş; başvurucuyu mahkemeye erişim hakkının yanında bölge adliye mahkemesi önünde sözlü yargılanmadan ve bununla bağlantılı diğer usul güvencelerinden yoksun bırakmıştır." değerlendirmeler bulunarak Bölge Adliye Mahkemesinin yasaya aykırı bozma kararının başvurucunun Anayasa'nın

36. Maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkını ihlal ettiğine hükmetmiştir. (Ömer Oral [GK], B. No: 2023/33667, 9/1/2025, § …). Aynı konuda Yargıtay Ceza Genel Kurulu ise "Bölge adliye mahkemelerinin hükmün bozulmasına karar verebileceği hâller, 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde tahdidi olarak sayılmıştır.

Bu düzenlemelere göre istinaf mahkemeleri şu hâllerde hükmün bozulması kararı verebilecektir: 1. İlk derece mahkemesinin kararında 5271 sayılı Kanun'un 289. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç diğer bentlerinde belirtilen bir mutlak hukuka aykırılık nedeninin bulunması,

2. Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya ön ödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması. ..........

Açıkça görüldüğü gibi bölge adliye mahkemesinin bozma kararı verebileceği hâller, kati surette davanın esasına ilişkin değil ve fakat yargılamaya dair usul kurallarının ağır ve açık ihlalleri ile hükme müessir usul kurumlarının ihmali suretiyle hüküm kurulması durumlarına münhasırdır. Nitekim Yargıtay kararlarına karşı direnme yetkisi bulunan ilk derece mahkemesinin, bölge adliye mahkemelerinin bozma kararlarına direnememesinin temelinde yatan düşünce de buna dayanmaktadır.

Direnme yasağına ilişkin normun, maddi ceza adaletiyle doğrudan bir ilgisinin bulunmadığı, esas itibariyle makul sürede yargılanma hakkı bakımından bir teminat alanı oluşturduğu söylenmelidir. Hukuki düzenlemeler ve yapılan açıklamalar karşısında, mesele tartışmaya ihtiyaç bırakmayacak açıklıktadır.

Buna rağmen uygulama, bölge adliye mahkemelerinin iş yoğunluğu gibi mülahazalarla kanunun kendisine tanımadığı bir yetkiyi kullanarak bozma kararları verilegeldiği bilinen bir gerçektir. Bu uygulamanın, yukarıda yer verilen tespitler yanında, görevli/teminatlı mahkemede yargılanma ve mahkemeye erişim/ kanun yoluna etkin başvuru hakları yönünden ciddi sorunlar taşıdığı da tartışmadan varestedir.

CMK'nın 286. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bölge adliye mahkemesi ceza dairelerinin bozma dışında kalan kararları temyiz edilebileceğinden, bölge adliye mahkemesinin Kanun'un açık hükmüne aykırı şekilde verdiği bozma kararının temyiz edilebilmesi de mümkün değildir.

Bu nedenle ilk derece mahkemesi hükmünün hukuka aykırılık taşıdığının tespit edilmesi durumunda bölge adliye mahkemesi ceza dairesince ilk derece mahkemesi hükmünün kaldırarak yeniden hüküm kurulması gerektiği hâlde bozma kararı verilmesi nedeniyle sanığın temyiz hakkının kısıtlanması da söz konusu olabilmektedir." şeklinde değerlendirmelerde bulunarak Bölge Adliye Mahkemesinin, kanuni dayanağı bulunmayan (5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların,

görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle "hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları" gerektiğine hükmetmiştir (YCGK, T.:30.04.2025, E.: 2024/6-490, K.:2025/197). Bu açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 18. Ceza Dairesinin 20.10.2022 tarihli ve 2021/1177 Esas, 2022/1259 Karar sayılı bozma kararı ile bozma kararı üzerine verilen Gaziantep

3. Ağır Ceza Mahkemesinin 05.05.2023 tarihli ve 2022/666 Esas, 2023/127 Karar sayılı karar ile sonraki istinaf kararının hukukî değerden yoksun olduğu, 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar da çağrılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan Kanun maddesinin 2. fıkrasına göre yeniden hüküm kurulması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hükmün bozulmasına karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur.

III. KARAR