Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/3966 K.2023/3633

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kooperatifin ihyası davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı tasfiye memurları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; tasfiye halinde SS Bodrum Albatros Konut Yapı Kooperatifi aleyhine ödenmeyen çekler yönünden kambiyo senetlerine dayalı icra takibinin 2017/9953 esas numarası ile yenilendiğini, kooperatife yenileme emrinin 19.12.2017 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak kooperatif yetkililerinin borçlu olduklarını bildiği halde mal kaçırmak amacıyla tebligatı aldığı gün 19.12.2017 tarihinde genel kurulu toplayarak kooperatifin ticaret sicilinden terkinine dair karar aldıklarını ve sonrasında kooperatifin sicilden terkin edildiğini, bu kararın kötü niyetli olarak alındığını ileri sürerek kooperatifin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 18/10/2019 tarih ve 2018/24 Esas, 2019/195 Karar sayılı kararıyla; ihyası istenen kooperatifin genel kurul kararı ile 26.12.2017 tarihinde ticaret sicilinden terkin edildiği, dava konusu çeklerle ilgili zaman aşımı nedeniyle icranın geri bırakılmasına kesin olarak karar verildiği, davanın açıldığı aşamada davacının alacak iddialarına dair sürecin devam ettiği, alacağın zaman aşımı nedeniyle takibe konu edilemeyeceğine dair istinaf kararının kesin olarak verildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin 18/10/2019 tarih ve 2018/24 Esas, 2019/195 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 13/03/2020 tarih ve 2020/471 Esas, 2020/405 Karar sayılı kararıyla; zaman aşımı nedeniyle icranın geri bırakılmasına kesin olarak karar verildiği, bu aşamada ihya kararı verilmesinin artık mümkün olmadığı, yargılama aşamasında davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla konusuz kalan davanın esası hakkında, karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince ilk derece mahkemesince davanın reddine dair verilen kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 13/03/2020 tarih ve 2020/471 Esas, 2020/405 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 28.03.2022 tarih ve 2021/2136 Esas, 2022/1668 Karar sayılı kararıyla; bekletici mesele yapılan Bodrum İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/1125 E. sayılı dosyasında karar İcra Mahkemesince verilmiş olup, icra hukuk mahkemesi kararlarının genel mahkemeler için kesin hüküm oluşturmayacağı, kaldı ki davacının kambiyo senedinin zaman aşımına uğradığı iddiasına dayalı olarak genel hükümlerde her zaman talepte bulunmasının mümkün olduğu, davacının bu konuda dava açabilmesi ve davacının dinlenebilmesi için de bahse konu kooperatifin ihyası zorunlu olduğu, bu nedenle Bölge Adliye Mahkemesince tüm bu hususlar göz önünde bulundurularak davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bozmaya uyularak, davacının kooperatifin ihyasını istemekte hukuki yararının bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile Bodrum 1.İcra Dairesinin 2017/9953 esas numarası ile tasfiye halinde SS Bodrum Albatros Konut Yapı Kooperatifi aleyhine yapılan icra takibinin dayanağı 9 adet çekle ilgili genel mahkemelerde genel hükümlere göre açılacak davalar ve sonuçları ile sınırlı olmak üzere kooperatifin ihyasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı tasfiye memurları vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı tasfiye memurları vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının devam etmek istediği 1995/486 esaslı icra takibinin zaman aşımına uğradığını, icra takibine devam edilemeyeceği konusu da icra hukuku anlamında kesin hükme bağlandığını, kooperatifin ihyasında hukuki yarar olmadığını, ölmüş olan kooperatifin diriltilmesi ve 191 ailenin huzursuz edilmesinin hatalı olduğunu, temyiz sebepleri olarak ileri sürmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kooperatifin ihyası istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 547. maddesi

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmanın şümulü dışında kalarak kesinleşen cihetlere ait temyiz itirazlarının incelenmesinin artık mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı tasfiye memurları vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisine yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,