Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/4498 K.2024/1663

1. Mahkemece, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca tapu iptal ve tescil istemli olarak açılan asıl davanın kabulüne dair verilen karar davalı arsa sahibi vekilince temyiz edilmiş, Dairemizin (kapatılan 23. Hukuk Dairesi) 17.11.2016 tarihli, 2016/6012 Esas, 2016/5090 Karar sayılı kararıyla yüklenicinin edimini eksiksiz olarak ifa etmesi halinde tescil talebinde bulunabileceği, bu yönde yapılacak araştırma sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek bozulmuştur.

2. Dairemiz bozma kararından sonra, asıl davada mahkemenin 2018/259 E. sayılı dosyasında yargılamaya devam edilmiş, aralarında hukuki ve fiili irtibat olduğu gerekçesiyle ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/198 E. sayılı dosyası asıl dava ile birleştirilmiştir.

3. Mahkemece, asıl ve birleşen davalarda yapılan yargılama sonucunda, asıl ve birleşen davaların kısmen kabulüne dair verilen karar taraflar vekillerince temyiz edilmiştir.

4. Asıl dava arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca tapu iptal ve tescil, birleşen dava eksik iş bedelinin, ruhsat masraflarının ve mahrum kalınan kira bedelinin tazmini istemlerine ilişkindir.

5. 6100 sayılı HMK’nın 166. maddesinin birinci fıkrasında; "Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davaların aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar diğer mahkemeyi bağlar" hükmüne yer verilmiştir.

6. Dosyaların birleşmesi halinde, ilk dosya Yargıtay incelemesinden geçtikten sonra henüz kanun yolları aşamasına gelmemiş yeni bir dosyanın bu dosya ile birleşmesi halinde, birleşen dosyanın istinaf yoluna tabi olacağı açıktır. Zira davalar birleşmekle bağımsızlıklarını korur, ayrı dosya olma özelliğini devam ettirirler.

7. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesinin 1. fıkrasında bölge adliye mahkemelerinin Resmi Gazetede ilan edilecek göreve başlama tarihine kadar, 1086 sayılı Kanun'un temyize ilişkin yürürlükteki hükümlerinin, yine aynı maddenin 2. fıkrasında ise bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce aleyhine istinaf yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 427 ile 454. madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı, yani bu kararlara ilişkin dosyaların bölge adliye mahkemelerine gönderilemeyeceği belirtilmiştir.

Bu durumda 20 Temmuz 2016 tarihinden önce verilen kararlar, kanun yoluna başvurma tarihi ne olursa olsun, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427. ve 454. maddelerindeki temyize ilişkin hükümlere tabi olup, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay Başkanlığına gönderilmesi gerekmektedir.

8. Buna karşılık, 20 Temmuz 2016 tarihinde ve sonrasında verilen temyiz incelemesinden geçmeyen kararlara karşı yasa yoluna gidilmesi halinde ise, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-360. maddesindeki istinafa ilişkin hükümlerin uygulanması için bölge adliye mahkemesine gönderilmesi zorunludur.

9. Hemen belirtilmelidir ki, daha önce Yargıtay denetiminden geçen asıl dava dosyasının “İstinaf” kanun yoluna tabi olmadığı açıktır.

10. Ne var ki, birleştirilen ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/198 E., 2020/146 K. sayılı dava dosyanın karar tarihi 20 Temmuz 2016 tarihinden sonra olup, bu dosyalarda verilen kararla ilgili daha önce Yargıtay denetimi de söz konusu olmadığından, bu kararların ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılmaktadır. Taraflarca bu davada verilen karara karşı sunulan temyiz başvuru dilekçelerinin, istinaf başvuru dilekçesi olarak kabulü gerekir.

11. Bu durumda, anılan davaların birleştirilmeleriyle bağımsız dava olma özelliklerini kaybetmedikleri gözetilerek, ''İstinaf'' kanun yoluna tabi olduğu anlaşılan, birleşen ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2015/198 E., 2020/146 K. sayılı dava dosyasının istinaf incelemesi yapılmak üzere ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesinin sağlanması için dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.