Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/3581 K.2025/252

Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan 05.10.2011 tarihli sözleşme ile davacı müvekkilinin "...

Katı Atık Bertaraf Tesisi 1. Etap İnşaatı" yapım işini üstlendiğini, sözleşmeye göre işin bitim tarihinin 05.12.2012 olduğunu, müvekkili tarafından davalıya verilen muhtelif tarihli yazılarda, gerekçeleri de belirtilmek suretiyle süre uzatımı talebinde bulunulmuş ise de, davalının bu taleplerini kabul etmeyerek işin bitmesi gereken tarihi 23.06.2013 kabul ederek bu süreden sonrası için gecikme cezası uyguladığını, müvekkilinin 13 no.lu hakedişinden 75.429,00 TL, 14 no.lu hakedişinden 93.177,00 TL ve 15 no.lu hakedişinden 110.925,00 TL olmak üzere toplam 279.531,00 TL gecikme cezası kesildiğini,

yasal ve sözleşmesel koşulları oluştuğu halde davalı idarenin süre uzatımı vermeyip gecikme cezası uygulamış olması ve bunu hakedişlerden kesmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek, kesilen cezaların iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının sözleşmeye konu işle ilgili süre uzatım taleplerinden sadece ikisinin hukuka uygun olduğunu, bunlarla ilgili olarak da davacıya ilkinde 6 ay, ikincisinde ise 49 günlük süre uzatımı verildiğini, bunun haricindeki süre uzatım taleplerinin hukuka aykırı olduğu için kabul edilmediğini, davacı yüklenicinin işi zamanında bitiremediği için sözleşme hükümlerine göre hak edişlerinden ceza kesildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2018/198 Esas, 2020/156 Karar, 01.07.2020 tarihli kararı ile özetle; davacı yüklenicinin hakedişlere itirazının sözleşme eki Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 39. maddesinde gösterilen usule uygun düşmediğinden, hakedişlerden yapılan kesintilerin yüklenici aleyhine kesinleştiği kabul edilmekle davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacı vekilince istinaf yoluna başvurulması üzerine, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesince; taraflar arasındaki sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 39. ve 40. maddeleri uyarınca davaya konu edilen gecikme cezasının bulunduğu hakedişlerin davacı tarafça ihtirazi kayıtsız imzalanmış olduğunun anlaşılması karşısında İlk Derece Mahkemesince verilen hükümde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b,1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacı vekilince süresinde temyiz yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü :

Taraflar arasında 05.10.2011 tarihli "... Katı Atık Bertaraf Tesisi 1. Etap İnşaatı" işine dair sözleşme imzalanmıştır. Davacı yüklenici 13, 14 ve 15 no.lu hakedişlerden kesilen haksız gecikme cezalarının iadesini talep etmiş, mahkemece yapılan yargılama sonunda Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 39. maddesinde belirtilen usule uygun olarak hakedişlere itiraz edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dava konusu 13 ve 14 no.lu hakedişler incelendiğinde, hakedişlerin ilk hallerinde kesintiler kısmında gecikme cezası kesintisi olmadığı, sonrasında el yazısıyla hakedişte düzeltme yapılarak gecikme cezası kesintisinin yazıldığı anlaşılmış, 15 no.lu hakediş incelendiğinde ise gecikme cezası kesintisinin yer almadığı, hakedişe ekli “Diğer Kesintiler” tutanağı başlığı altında gecikme cezasının hesaplandığı anlaşılmıştır.

Bu durumda davacı yükleniciden hakedişe düzenlendiği tarih itibariyle itiraz etmesi beklenemeyeceğinden mahkemece belirtilen gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 39/4-e maddesinin 2 inci cümlesinde; hakedişlerde sonradan yapılan düzeltmelere ilişkin yüklenici itirazının nasıl yapılacağı düzenlenmiştir.

Buna göre “Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır.

Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.” Mahkemece şartnamenin bu cümlesine göre inceleme ve değerlendirme yapılıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, 39/4-e maddesinin 1 inci cümlesine göre değerlendirme yapılarak davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.