Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/3837 K.2025/445

vekili Avukat ...

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak; temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde davacı vekili Avukat...geldi. Tebligata rağmen karşı taraftan gelen olmadığı anlaşılmakla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan 22.08.2011 tarihli sözleşme ile davacı müvekkilinin...

Emniyet Müdürlüğü Çankaya Hizmet Binası Restorasyonu Yapım İşini üstlendiğini, davacının kendisine ihale edilen restorasyon işini sözleşmeye uygun olarak tamamladığını, 19.09.2014 tarihinde kesin kabul tutanağı düzenlenerek onaylandığını, ancak sözleşmede öngörülen teknik personel bildirimlerinin süresi içinde yapılmasına rağmen davalı idarece haksız olarak hakedişten 265.304,55 TL gecikme cezası kesildiğini, sözleşme dışı yapılan işler bedelinden yine haksız olarak 43.191,68 TL kesinti yapıldığını, işin süresinde teslim edilmesine rağmen 171.667,65 TL gecikme cezası kesildiğini,

hakedişlerin geç ödenmesi nedeniyle şimdilik 10.000,00 TL faiz alacağı olduğunu, ayrıca hakedişlerin geç ödenmesi nedeniyle işin durdurulması sonucu maliyet artışları nedeniyle 135.986,77 TL zararı olduğunu iddia ederek bu alacakların tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin teknik personel bildirimini süresinde yapmaması nedeniyle cezai işlem uygulandığını, davacının hak ediş ödemelerinin, taraflarca imzalanan sözleşmenin ilgili maddeleri gereğince yasal inceleme ve onaylama süreleri içerisinde değerlendirilerek ödendiğini, davacının geçici kabul eksikliklerini verilen süre içinde tamamlamadığı için gecikme cezası uygulandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 02.07.2017 tarih ve 2014/484 Esas, 2017/221 Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 276.098,65 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 21.09.2020 tarih ve 2018/37 Esas, 2020/977 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesi kararının süresinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 2021/1104 Esas, 2021/1795 Karar ve 25.11.2021 tarihli kararı ile; sözleşme eki Uygulama İşleri Genel Şartnamesi başta olmak üzere sözleşmenin tüm eklerinin temin edilerek 6100 sayılı HMK'nın 281/3 maddesi uyarınca maddi gerçeğin ortaya çıkması için yeniden oluşturulacak konusunda uzman teknik bilirkişi heyetinden davacının talepleri konusunda, sözleşme ve eklerine göre inceleme yapılması için rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Bozma ilamına uyan İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; teknik personel bildiriminin geç yapılmasından dolayı davalı idarece 131.537,57 TL fazladan kesinti yapıldığı, davalı tarafından belirlenen yeni birim fiyatlara %25 oranında yüklenici kârı ve genel giderler oranının uygulanması gerektiği, dolayısıyla söz konusu imalatlardan dolayı davacı yükleniciye 43.236,24 TL eksik ödeme yapıldığı, sözleşmeye konu iş süresinde tamamlanmış olmasına rağmen davacının geçici kabul eksikliklerini verilen süre içinde tamamlamaması nedeniyle hakedişten kesilen 171.667,59 TL gecikme cezasının yerinde olduğu,

davacı tarafından hakedişlerin geç ödendiği iddiasına dayalı olarak gecikme faizi talebi yönünden ve davalı idarenin hakedişleri zamanında ödeyememiş olması nedeniyle faaliyetin durduğu tarihlerde yapılan zorunlu ve asgari harcamalar bedeli yönünden yapılan incelemede Uygulama İşleri Genel Şartnamesi ve taraflar arasında düzenlenen sözleşme hükümleri değerlendirilerek davalı idarenin yaptığı işlemin uygun olduğundan bu taleplerin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 174.773,81 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde: a. Teknik personel bildiriminin geç yapıldığı iddiasıyla kesilen cezanın kısmen reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, yer teslim tarihi olarak 09.09.2011 tarihinin dikkate alınması gerektiğini, ilave işler yapıldığından bu sürelerin sözleşme süresine eklenmesi gerektiğini,

b. Hakedişlerin davalı idarece onaylanmasıyla muaccel olduğunu ve bu tarihten itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini, ayrıca temerrüde düşürülmesinin beklenemeyeceğini,

c. İmalatlara yönelik çalışmaların fiili olarak durdurulduğu dönem için yüklenicinin şantiyede zorunlu olarak 21 personel bulundurduğu ve bu personelin aylık maaşlarının, sigorta primlerinin, muhtasar vergilerinin ve sair masrafların ödendiğini, davalı yüklenicinin kendi kusuruyla doğumuna sebebiyet verdiği iş bu masrafları ödemesi gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde: a. Geç bildirilen teknik personel için kesilen cezanın haklı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 24 üncü maddesinde teknik personel bulundurulması düzenlenmiş olup, buna göre yüklenici yer tesliminin yapıldığı tarihten itibaren 5 gün içinde teknik personelin isim ve belgelerini davalı idareye bildirmek zorundadır. Aksi takdirde günlük gecikme cezasının ½ si TL/gün ceza uygulanır. 26.08.2011 tarihinde taraflarca imzalanan yer teslim tutanağı ile işyeri yükleniciye teslim edilmiştir.

Bu tarihten itibaren 5 gün içinde, resmi tatil süresi de eklendiğinde 02.09.2011 tarihinde teknik personel bildirimin yapılması gerekirken 08.09.2011 tarihinde 6 personel için bildirimin yapıldığı, günlük gecikme cezasının yarısı üzerinden yapılan geç bildirim cezasının 6 personel için 80.260,20 TL olduğu, ayrıca 2 teknik personel bildirimin de 14.09.2011 tarihinde yapıldığı, bunlar için hesaplanan geç bildirim cezasının da 53.506,78 TL olduğu, kesilmesi gereken teknik personel bildirimi gecikme cezası toplamının 133.766,98 TL olduğu,

bunun üzerinde davalı idarece kesilen cezanın yerinde olmadığına dair mahkeme kabulünün usul ve yasaya uygun bulunduğu, ayrıca sözleşmenin iş bedelinin ödenmesine dair 11.2 inci maddesinin muacceliyet tarihi olduğu, geç ödeme için davalı idarenin ayrıca temerrüde düşürülmediğinden faiz isteminin reddi kararının yerinde olduğu, davacı tarafça her ne kadar işin durdurulması nedeniyle karşılamak zorunda kalınan personel masrafı talep edilmiş ise de, durdurulan bu süre için davalı idarece sadece süre uzatımı verileceğinin düzenlendiği ve davalı idarece buna uygun olarak süre uzatımı verildiği,

sözleşmede durdurulan süre için ödeme yapılacağının düzenlenmediği anlaşıldığından mahkemece bu talebin de reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

Davalı vekilince geç bildirilen 2 teknik personel için gecikme cezası bitim süresinin 14.11.2011 tarihinin dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiği gerekçesiyle karar temyiz edilmiş ise de, davacı yüklenici makine mühendisi ve elektrik teknikeri isimlerini 14.09.2011 tarihli faksla davalı idareye bildirdiğinden bu tarih dikkate alınarak yapılan hesaplamanın yerinde olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

Temyizen incelenen ilk derece mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla taraf vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.