Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2023/4418 K.2024/375

Taraflar arasındaki kooperatif aidat alacağına dayalı takibe karşı itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşen kararın kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiş olmakla; Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının kooperatif üyesi olduğunu, 22.07.2018 tarihli kooperatif genel kurulunda imar barışı için evlerinde eklenti olan ortaklardan ... kayıt belgesi almak üzere ara ödeme alınmasına karar verildiğini, davalının ödememesi üzerine takip başlatıldığını, ancak takibe haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek, itirazın iptalini, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... kayıt belgesini davacıdan önce bedelini ödeyerek kendisinin aldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının 16.08.2018 tarihinde 8.656,88 TL ödeyerek ... kayıt belgesini aldığı, davacının ise bundan 4 ay sonra 28.12.2019 tarihinde ... kayıt belgesini aldığı, 30.06.2019 tarihli kooperatif olağan genel kurul toplantısının 6. maddesinde imar barışı nedeniyle üyelerin ödemekle yükümlü oldukları miktarın üst sınırı olarak taahhuk tutarı bazında olması gerektiği kabul edilmiş olup, yani üyenin sorumluluk miktarının ... kayıt belgesi için yapılan ödeme miktarı ile sınırlı olduğuna ilişkin karar alındığı,

davalının almış olduğu ... kayıt belgesinin iptaline ya da geçerli olmadığına ilişkin herhangi bir kayıt bulunmadığı, ilk ... kayıt belgesi idari yargıda hükmen iptal edilmediği ya da idare tarafından ortadan kaldırılmadığı müddetçe, davalının almış olduğu ilk ... kayıt belgesinin geçerli olacağının kabulü gerektiği, davalının kendi yapısı için bedelini ödeyerek ... kayıt belgesi almasından 4 aydan daha fazla süre geçtikten sonra,

davacı kooperatifin aynı yapıya ilişkin tekrar ... kayıt başvurusu yaptığı, davalının almış olduğu ... kayıt belgesi yukarıda belirtilen şekilde ortadan kalkmadığı müddetçe geçerli olacağından, kooperatifin ödediği ... kayıt belgesi bedelinden davalının sorumlu tutulamayacağı, yapılan yersiz ödemenin şartların mevcudiyeti halinde ilgili kuruma yöneltilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.

IV. KANUN YARARINA TEMYİZ

A. Kanun Yararına Temyiz Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü 26.09.2023 tarihli kanun yararına temyiz dilekçesinde.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 722 nci maddesinin birinci fıkrasında bir kimsenin kendi arazisindeki yapıda başkasının malzemesini ya da başkasının arazisindeki yapıda kendisinin veya bir başkasının malzemesini kullanması halinde bu malzemenin arazinin bütünleyici parçası olacağının düzenlendiği, 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16 ncı maddesinin dokuzuncu fıkrasında ise üçüncü kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlarda bulunan yapılar ile Hazineye ait sosyal donatı için tahsisli araziler üzerinde bulunan yapıların anılan madde hükümlerinden yararlandırılmayacakları belirtildiği,

mahkemece, davalının üyesi olduğu kooperatife ait taşınmaz üzerinde inşa ettiği ... nedeniyle ... kayıt belgesi oluşturma hakkının davacı Kooperatife ait olduğu (tapuların ortaklara henüz devredilmediği), ... kayıt belgesi alma ve bunun ücretinin tahsili yönünde kooperatif genel kurul kararının da bulunduğu ve iptaline dair bir hususun da dosyaya yansımadığı gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı bulunduğu belirterek kararın kanun yararına temyizen incelenerek bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 363 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

2.Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanunun 363 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca karar kanun yararına bozulur ve bu bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz.

3. 1136 sayılı Kooperatifler Kanunu 53. madde

3.Değerlendirme

Kooperatif genel kurul kararları bütün üyeler için bağlayıcı niteliktedir. Genel Kurulca ... kayıt belgesi alma ve bunun ücretinin tahsili yönünde karar alındığı, genel kurul kararının iptali edilmediği ve iptalinin talep edildiğine dair bilgi olmadığı dosyadaki belgelerden anlaşılmaktadır. Bu durumda davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeple;

Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanunun 363 üncü maddesinin birinci fıkrasına dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere KANUN YARARINA BOZULMASINA,

Dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine,