Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/3154 K.2025/3704

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı yüklenici ... arasında ....

Noterliği'nin 23.10.2017 tarih, 263 42... yevmiye no'lu 2 ayrı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme içeriğinde davalı yüklenici ...'nin iskân alınması kayıt ve şartıyla dava konusu 5 ve 8 no'lu bağımsız bölümlerin tapularının davacıya devredileceği vaadinde bulunduğunu, arsa sahibi diğer davalıların da buna muvafakat ettiklerini, müvekkilinin arsa üzerinde yarım kalan inşaatı davalı yüklenici ...'nin nam ve hesabına taşeron olarak alıp %75 seviyesinde kalan işi bitirmek ve iskâna hazır hale getirmek konusunda taahhütte bulunduğunu ve işin %98'lik kısmını bitirerek iskâna hazır hale getirdiğini,

23.10.2017 tarihli sözleşme uyarınca vaat edilen 2 dairenin tapuları talep edildiğinde, davalı yüklenici tarafından iskânın alınmadığı gerekçesiyle tapuları vermekten imtina edildiğini, iskân için belediyeye başvurulduğunu ancak davalı yüklenici iskân için yapması gereken işlemleri yapmadığından müvekkilinin sözleşmeye konu daireleri alamadığını belirterek,

dava konusu 7570 ada, 2 parselde bulunan 5 no'lu bağımsız bölüm ile 7570 ada, 12 parselde bulunan 8 no'lu bağımsız bölümün tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tescilini, bunun kabul edilmemesi halinde davalılar adına tescilli bulunan 7570 ada, 2 parselde bulunan 5 no'lu bağımsız bölüm ile 8 no'lu bağımsız bölümün dava tarihi itibarıyla rayiç bedellerinin dava tarihinden itibaren %19,50 avans (ticari) faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş,

davacı vekili 10.03.2022 tarihli duruşmada dava konusu bağımsız bölümlerin dava dışı üçüncü kişilere satıldığından davaya tazminat davası olarak devam ettiklerini bildirmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... cevap dilekçesinde; davacı ile yapılan satış vaadi sözleşmelerinin üzerinden 1,5 yıl geçmesine rağmen inşaatın tamamlanmadığını, iskânın alınmadığını, sözleşmede öngörülen ödemenin yapılmadığını, inşaatın yarım bırakıldığını, eksik işleri kendisi tamamlayıp iskânı aldığını, maddi manevi zarara uğradığını belirterek davanın reddini istemiştir. 2.Davalı ... usulüne uygun olarak yapılan tebligata rağmen yasal süresi içinde cevap dilekçesi sunmamıştır. 3. Davalı ... vekili süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... ile davacı ... ve dava dışı ... ... arasında bila tarihli harici "İnşaat Eksik İşlerini Tamamlama ve Tapu Devir Vaadi Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin düzenlendiği, bu sözleşmeye göre davalı ...'nin Antalya İli, ... İlçesi, ...

Mahallesi, 7570 ada, 2 parselde bulunan taşınmazdaki inşaatın yüklenicisi olduğu, inşaatın %75 seviyesinde tamamlanmış olduğu, tarafların mutabık kaldığı eksik işlerin sözleşmenin 3. maddesinde "Tarafların mutabık kaldığı tahmini eksik işler, bir kısım eksik alçıpan işleri, komple iç boya, bir kısım alçı sıva işleri, bir kısım dış cephe boya işleri, bahçe duvarı ve çevre düzenlemesi, küpeşte korkuluk işleri, dubleks merdiven demir doğrama ve tamamlama işleri, mutfak tezgahları ve alınlığı, çatı şıngılının tamamlanması,

bir kısım mimari tadilat, belirtilen bu işler mutfak dolapları hariç iskân alınmaya hazır hale getirilecektir" olarak belirtildiği, inşaatın teslim edildiği, işlerin en geç 30.09.2017 tarihinde bitirileceği, teslimin en geç 3 gün uzatılabileceği, eksik iş tamamlama bedelinin 75.000,00 TL olup, 5 no'lu bağımsız bölümün 205.000,00 TL olduğu, bu durumda yüklenici ...'nin 130.000,00 TL alacaklı konuma geçtiği, taşaronun borçlu kaldığı bu bedelin 50.000,00 TL'sinin en geç 22.09.2017 tarihinde nakit olarak,

25.000,00 TL'sinin tapu devrinde nakit olarak kalan 55.000,00 TL'sinin en geç 25.12.20 17... .03.2018 vade tarihli iki eşit taksitli emre muharrer bono ile ödeneceği, tüm ödemelerden taşeron ... ile birlikte alıcı/davacının da sorumlu olacağının imza altına alındığı, davacının sunulan bu sözleşmeye itiraz etmediği gibi dava dilekçesinde inşaattaki eksikliklerin tamamlanması ve iskânın alınması şartı ile satış vaadi sözleşmesinin imzalandığını ikrar etmiş olup, davacı tarafın davalı yüklenici ... tarafından sunulan ve kendileri tarafından inkâr edilmeyen bila tarihli sözleşmeye göre edimlerini yerine getirdiğini ispatlayamadığı,

sözleşmenin davalılar tarafından inkâr edilmediği ancak davacının alacağının dava dışı 3. kişi olan yüklenicinin inşaatı tamamlaması ve aradaki farkın davalı yüklenici ...'ye ödenmesi şartına bağlandığı, davacının ödemelerden dava dışı yüklenici ile birlikte sorumlu olduğu, davacının, harici sözleşme imzalandıktan sonra dava dışı yüklenicinin inşaatı tamamladığı ve davalıya para borcunu ifa ettiğine dair hiçbir ispat vasıtasını ileri süremediği, sözlü yargılama duruşmasında davacının yemin deliline dayandığı anlaşıldığından bu delile dayanmak isteyip istemediğinin sorulduğu,

davacı vekili cevaben davanın gayrımenkul satış vaadine dayalı tapu iptal ve tescil davası olduğunu, sözleşme gereği müvekkiline verilmesi gereken bağımsız bölümlerin dava dışı 3. kişilere satıldığından davaya tazminat davası olarak devam ettiklerini, davacının dava dilekçesinde arsa üzerindeki %75 seviyesinde yarım kalan inşaatın davalı yüklenici ... ve hesabına tamamlayacağı ve iskâna hazır hale getireceği şartına bağlı olduğunu kabul ettiği ancak davalı yüklenicinin davacının edimlerini yerine getirmediklerini ileri sürmeleri üzerine ispat yükünün davacıda olmasına rağmen iddiasını ispatlayamadığı,

davacının eseri tamamladığı ve teslim ettiği hususunu kural olarak her tür delille (tanık dahil) ispat edilebileceği halde yasal hiçbir delil ile iddiasını ispatlayamadığı ve yemin deliline de başvurmayacağını belirttiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin ....

Noterliği'nin 23.10.2017 tarih, 263 42... yevmiye no'lu düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri uyarınca üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiğini, inşaatı tamamlayarak iskâna hazır hale getirdiğini, ancak davalıların sözleşmelerde belirtilen devir süresi geçmesine rağmen devir işlemlerine yanaşmayarak sözleşmeye aykırı hareket ettiklerini, bilirkişi raporu ile de dava konusu inşaatın tamamlandığının, herhangi bir eksik bulunmadığının tespit edildiğini, inşaatın davacı dışında başka bir üçüncü kişi tarafından tamamlandığı hususunda ortaya atılan iddiaların davalılar tarafından ispat edilmesi gerektiğini,

davacı iddialarının ispatlanamadığından bahisle davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, ispat yükünün yeni bir iddia ortaya atan davalı yana geçtiğini, inşaatın davacı tarafından değil de davalılar tarafından tamamlandığına ilişkin iddialarını ispatlamaları gerektiğini, davalıların tek dayanağının isticvap beyanları olduğunu ancak bu beyanların da kendi içinde çelişkili olduğunu, Yargıtay kararlarında isticvabın, bir delil olarak değil usuli işlem olarak görüldüğünü, isticvabın yalnızca kişinin aleyhine olan konular hakkında dinlenmesi ve sorgulanması olduğunu,

bu nedenle davalının iddialarını ispatladığına dair somut bir delil olarak nitelendirilmesinin söz konusu olamayacağını, davalılarca davacının inşaatı tamamlamadığı ve başka birine tamamlatıldığı yönünde beyanda bulunulmuş ise de, inşaatı tamamlayan üçüncü kişiye dair herhangi bir isim ya da delil de sunulmadığını, sözleşme yada fatura ibraz edilmediğini, isticvap beyanları incelendiğinde davalılardan ... ve ...'ın inşaatın nasıl ve ne şekilde tamamlandığına dair bir bilgi ve görgülerinin olmadığını belirttiğini, davalı arsa sahipleri tarafından nama ifa davası açılmadığını,

gerek arsa sahipleri gerekse yüklenici tarafından yarım kalan işlerin kendileri veya 3. bir taşeron tarafından tamamlandığına dair dosyaya hiçbir beyan ve delil de ileri sürülemediğini, davacıya ait dairelerin 3. kişilere satıldığını, yüklenici ile birlikte hareket etmek suretiyle davacının mağdur edildiğini, tarafların aralarında gerçekleştirdiği noterden düzenleme şeklindeki yazılı gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin alacağın temliki hükümlerine tabi olduğunu, kendisine taahhüt edilen gayrimenkulleri alamayan müvekkilinin dava konusu taşınmazların rayiç bedelini talep edebileceğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, eser sözleşmesi niteliğinde bedel karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Davacı, davalı ... ve dava dışı ... arasında imzalanan tarihsiz "İnşaat Eksik İşler Tamamlama ve Tapu Devri Vaadi" başlıklı sözleşmede davalı ...'nin yüklenici, dava dışı ...'in taşeron ve davacı ...'ın alıcı sıfatı ile yer aldığı, sözleşme içeriğinden yüklenici ...'nin inşaatın %75'ini tamamladığı,

eksik işlerin ise taşeron sıfatı ile dava dışı ... tarafından tamamlanarak iskân alınmaya hazır hale getirileceği, eksik işlerin tamamlama bedelinin 75.000,00 TL olacağı, bu bedel karşılığı yükleniciye düşecek 205.000,00 TL değerindeki 5 no'lu bağımsız bölümün...'a verileceği, 5 no'lu bağımsız bölümün değerinden eksik iş bedeli olan 75.000,00 TL düşüldükten sonra kalan 130.000,00 TL'nin yükleniciye ödeneceği, ödemelerden davacı ...'ın da sorumlu tutulduğu anlaşılmaktadır.

Yine davacı ile davalı yüklenici ... arasında düzenlenen .... Noterliği'nin 23.10.2017 tarih, 263 42... yevmiye no'lu 2 ayrı Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Satış Vaadi Sözleşmelerinde de davacının iskan alması şartı ile 5 ve 8 nolu bağımsız bölümlerin davacıya satışının taahhüt edildiği anlaşılmaktadır. Bu sözleşmelere göre davacının sözleşmede üstlendiği edimleri yerine getirdiğini kanıtlayamadığı anlaşılmakla,

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR