Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/389 K.2025/1602

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl davada davacılar-birleşen davada davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacılar vekili asıl davada dava dilekçesinde; davacıların alt yüklenici olarak Garp Linyitlerin Müessesesi Müdürlüğüne bağlı BY-K2 panosu 36 000 000 m³'lük dekapaj işinin 35.000.000 m³'lük kısmı için 14.04.2013 tarihinde sözleşme imzaladıklarını, asıl yüklenici olan davalının Tavşanlı 1. Noterliğinin 15.11.2013 tarihinde gönderdiği ihtarname ile şantiye alanını boşaltması ve iş makinalarının teslimini isteyerek sözleşmeyi feshettiğini, davacının davalı nezdinde doğmuş olan hak ve alacaklarının ödenmesi talebinin davalı tarafından kabul edilmediğini,

alacaklarının tespiti için Tavşanlı Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2018/8 Değişik İş sayılı dosyası ile sözleşmenin başladığı 25.04.2013 tarihi ile davacının işi bıraktığı 20.11.2013 tarihine kadar 2.339.265 m³ dekapaj işinin davacılar tarafından yapıldığının tespit edildiğini, davalı tarafça yapılan ödemeler düşüldüğünde davalının davacı ortaklığa hala KDV dahil 2.312.800,00 TL ödeme yapması gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak suretiyle şimdilik 1.000,00 TL'nin sözleşmenin fesih tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı ...

Sanayi İnşaat Yatırım Halka Açık A.Ş. vekili birleşen davada dava dilekçesinde; taraflar arasında 12.04.2013 tarihinde 35.000.000 m³ miktarlı bir alt yüklenici sözleşmesi akdedildiğini, 27.07.2013 tarihinde 20.000.000 m³ miktarlı bir alt yüklenici sözleşmesi imzaladıklarını, son sözleşmenin 34. maddesinde daha önceki sözleşme ve protokollerin yürürlükten kalktığının hüküm altına alındığını, alt yüklenici olan davalıların yüklendiği işi sözleşme ve şartname hükümlerine uygun ifa etmediğini,

Tavşanlı 1. Noterliği vasıtasıyla davalı ortaklığa 15.11.2013 tarihinde 7992 yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek alt yüklenici sözleşmesinin feshedildiğini, davalıların imza yetkilileri ile 20.11.2013 tarihinde anlaşma tutanağı başlıklı belge imza edilerek sözleşmenin feshini hiç bir itiraz ileri sürmeksizin kabul ettiklerini, davalı ortaklığa yapılan fazla ödemeler nedeniyle davacı müvekkilinin davalı ortaklıktan alacaklı olduğunu belirterek, bu alacakları sebebiyle 1.681.323,00 TL alacaklarının ticari faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ...

Sanayi İnşaat Yatırım Halka Açık A.Ş. vekili asıl davada cevap dilekçesinde; taraflar arasında 14.04.2013 tarihli sözleşme imzalandıktan sonra davacıların edimlerini ifada zorlanması ve yerine getirmemesi üzerine taraflar arasındaki ilk sözleşme yürürlükten kaldırılarak 27.07.2013 tarihli başka bir sözleşmenin imzalandığını, davalı tarafından feshedilen sözleşmenin son yapılan sözleşme olduğunu, feshin haksız olduğu iddialarının gerçek dışı olduğunu, davacı ortaklığın yetkili imzalarını taşıyan 20.11.2013 tarihli anlaşma tutanağında davacı yanın sözleşmenin feshini kabul ettiklerini beyan ettiklerini,

davalının ticari defterlerinde davacı ... ortaklığın davalıya dava tarihi itibariye 1.675.481,00 TL borçlu göründüğünü, davacı ortaklığın işi bıraktığı tarih itibariyle sözleşme hükümlerine göre hak ediş sonrası yapılması gereken karşılıklı faturalaşma işlemlerini yapmaya yanaşmadığı için 20.11.2013 tarihi itibariyle ilave 505.673,00 TL daha davalıya borcunun oluştuğunu, Garp Linyitleri İşletmelerinden alınan hakediş haritalarına göre iki firmanın yaptığı toplam hak edişin 2.339.265 m³ olduğunu, ikinci firmanın davacının üretim yapamadığı dönemde sahada bizzat üretim yapan asıl yüklenicinin kendileri olduğunu,

gerek 27.07.2013 tarihli sözleşme gerekse de 24.08.2013 tarihli toplantı tutanağı çerçevesinde davacının alacak iddialarının geçerliliği ve dayanağı bulunmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

2. Davalılar vekili tarafından verilen birleşen davaya cevap dilekçesinde; açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının alacaklı olduğu iddiasını dayandırdığı cari hesap ekstresinin tek taraflı tutulan kayıtlar olup delil olarak kabul edilemeyeceğini, fesih ihtarnamesinde davalının alacakları bulunduğunu beyan etmediklerini, sadece Kıran şirketini temsilen imza altına alınan bir anlaşma tutanağına dayanarak davacı yanın alacak iddiasında bulunamayacağını belirterek, birleşen davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiği 15.11.2013 tarihi ile asıl iş veren dava dışı idare tarafından 2.431.634 m³ olarak dekapaj miktarının belirlendiği 02.12.2013 tarihi arasında Tavşanlı Sulh Hukuk Mahkemesi'nde yapılan delil tespiti ile de anlaşılan asıl davada davalı birleşen davada davacı ... tarafından başka firmaya dekapaj işi yaptırılmış olduğu hususu da dikkate alındığında 02.12.2013 tarihinde tespit edilen 2.431.634 m³ dekapajın tamamının asıl davada davacı yüklenici adi ortaklık tarafından yapıldığı iddiasının yerinde olmadığı,

bilirkişi heyetinin 4. ek raporunda bilirkişilerce asıl davada davacı yüklenicinin toplam 1.670.721 m³ imalat gerçekleştirdiğinin tespit edildiği, bu imalat nedeniyle asıl davada davacı yüklenicinin 1.081.194,73 TL hakediş alacağının hesaplandığı, bilirkişi heyetince kullanılan mazot ve patlayıcı miktarları esas alınarak yapılan analize dayalı hesaplamanın dosya kapsamına uygun olduğu, asıl davada davalı birleşen davada davacının alt yüklenici iş ortaklığına yapmış olduğu avans ödemesinin dava tarihi itibariyle alt yüklenicinin bakiye hakediş alacağının üzerinde 2.075.633,33 TL olduğu,

bu kapsamda asıl davada davalı tarafından davacı iş ortaklığına yapılan ve her iki yanın ticari defterlerinde kayıtlı olan avans tutarından asıl davada davacı yüklenicinin 1.081.194,73 TL iş bedeli mahsup edildiğinde davacı alt yüklenici iş ortaklığının bakiye iş bedeli alacağının bulunmadığı,

birleşen davada ise davacının davalıya birleşen dava tarihi itibariyle yapmış olduğu 1.876.141,71 TL avans ödemesinden davalı alt yüklenicinin 1.081.194,73 TL hakediş alacağı mahsup edildiğinde birleşen dava tarihi itibariyle davacının bakiye 794.946,98 TL alacağının bulunduğunun kanıtlandığı gerekçesiyle asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile 794.946,98 TL'nin 11.12.2014 dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, birleşen davada fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25.03.2021 tarihli, 2015/1053 Esas, 2021/221 Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan asıl davada davacılar- birleşen davada davalılar vekilinin bu karara karşı yapmış olduğu istinaf kanun yoluna başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353(1)-b-1 maddesi gereğince esastan reddine;

asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekilinin, asıl dava yönünden verilen gerekçeli karar başlığında müvekkilinin ticaret unvanının son duruma uygun olarak düzeltilmesi isteminin mahkemece reddine dair Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/1053 Esas, 2021/221 Karar sayılı 14.07.2021 tarihli ek kararına karşı yapmış olduğu istinaf başvurusunun kabulüne, 14.07.2021 tarihli davalı - birleşen davada davacı vekilinin tashih talebinin reddine dair ek kararın kaldırılmasına, davalı - birleşen dosyada davacı vekilinin tashih talebi kapsamında, gerekçeli karar başlığında davalı- birleşen dosyada davacının ticaret unvanının, "...

Sanayi İnşaat Yatırım Halka Açık Anonim Şirketi - Merkezi Azerbaycan Türkiye Ankara Şubesi" olarak tashihinin ilk derece mahkemesi tarafından mahallinde HMK'nın 304/1. maddesine uygun şekilde yapılarak ilgili kararın mahkemede bulunan nüshaları ile verilmiş olan suretlerinin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kağıda yazılıp imzalanarak mühürlenmesi şeklinde mahallinde yapılmasına dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Asıl davada davacılar- birleşen davada davalılar vekili temyiz dilekçesinde:

a. Davalı- birleşen davada davacının bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ile sunduğu uzman raporunda cevap dilekçesinde ve birleşen dava dilekçesinde sunmadığı birtakım belgeler sunarak yeni delil yarattığını, bu belgelere muvafakatlerinin olmamasına rağmen mahkemece bilirkişi ek raporu aldırıldığını,

b. Dosyaya sunulan belgelerde Ahmet Kıran'ın adi ortaklığı temsile yetkili olmadığını, sözleşmede adi ortaklığın pilot firmasının Star A.Ş. olduğunun kararlaştırıldığını, yetki kararı uyarınca Ahmet Kıran'ın tek imzası ile sunulan ve kabullerinde olmayan hakediş evraklarının geçerli olmadığını,

c. Bilirkişi raporlarından ve dosya içeriğinden davalı-birleşen davada davacı ... A.Ş.'nin 4,5,6,7 nolu hakedişlerdeki dekapaj işinin kendileri tarafından yapıldığını ispat edemediğini, daha önce sahada yapılan keşiflerde, GLİ elemanlarının hakedişler için yaptığı ölçüm ve hafriyat miktarının davacılar-birleşen davada davalılar tarafından yapıldığının belirtildiğini, dava konusu 2.431.634m3 dekapajın tamamının davacılar-birleşen davada davalılar tarafından yapıldığını, bu işin bedelinin davalı-birleşen davada davacı tarafından GLİ Müssese Müdürlüğünden alındığını ancak alt yüklenici davacılara ödemesinin yapılmadığını,

d. Bilirkişi 3. ek raporunun sonundaki krokide 4-5-6 ve 7. no.lu hakedişler içerisinde yer alan koordinatlara göre dekapaj sınırlarının birbiri ile örtüştüğünü, davalının aynı sahada çalışma yapmasının olağan bir durum olmadığını, sahanın ayrı bir yerinde çalışma yapıldığını ve miktarı konusunda ilave belge bulunmadığından davalı-birleşen davada davacının bu iddiasını kanıtlayamadığını, mazot hem iş makineleri hem de dekapajdan çıkan hafriyatın taşınması için kamyonlarda kullanıldığı için bilirkişi 4. ek raporunda teknik olarak hatalı hesaplama yapılmasına rağmen hükme esas alındığını,

e. Davalı-birleşen davada davalı vekili usule uygun bir vekaletname sunmadığından hükümde vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Asıl ve birleşen davada uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar- birleşen davada davalılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,