Karar Özeti
7. Ceza Dairesi 2024/2979 E. , 2025/13177 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği SAYISI : 2023/7211 D.İş Kabahatli hakkında, 1567 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 5.893,00 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildiği, kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Denizli 2. Sulh Cez
Karar Detayı
7. Ceza Dairesi 2024/2979 E. , 2025/13177 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hâkimliği SAYISI : 2023/7211 D.İş Kabahatli hakkında, 1567 sayılı Kanun'a muhalefet kabahatinden, 5.893,00 TL idari para cezası uygulanmasına karar verildiği, kabahatli tarafından bu karara karşı başvuruda bulunulduğu, Denizli 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 06.10.2023 tarihli ve 2023/6918 D.İş sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verildiği, kabahatlinin bu karara itirazı üzerine de Denizli 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 18.10.2023 tarihli ve 2023/7211 D.İş sayılı kararıyla itirazın reddine karar verildiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 18.03.2024 tarihli evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.04.2024 tarihli ve KYB - 2024/35778 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü: I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04.04.2024 tarihli ve KYB - 2024/35778 sayılı kanun yararına bozma isteminin; “Dosya kapsamına göre, kabahatli şirketin fiili ihraç tarihinden (21/01/2021) itibaren 180 gün içinde yurda getirmesi gereken 73.007,90 USD tutarındaki ihracat bedelinin 17.644,98 USD tutarındaki kısmı için kabahat tarihinden sonra ihracat bedeli kabul belgesi düzenlendiğinden bahisle idarî para cezası uygulanmış ise de, 1567 sayılı Kanun'un 1. maddesinde "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklinde yer alan düzenleme ile 1567 sayılı Kanun'un 3. Maddesinde '' Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz.'', Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara ilişkin 04/09/2018 tarihli ve ... nolu Tebliğin 3. maddesinde yer alan, "Türkiye'de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçımın ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez...." şeklindeki düzenleme ile .... Bankası İhracat Genelgesinin 29/3. maddesinde ''Vergi dairesi ihbardan itibaren 10 iş günü içerisinde ilgililere 90 gün süreli ihtarname gönderir . '', 23/3. maddesinde ise ''İhtarnamede bu süre içerisinde ya hesabın kapatılması yahut mücbir sebep halinin belgelenmesi istenir. Bu aşamada hesabın kapatılmasını vergi dairesi yapar. 90 günlük ihtarname süresi yahut verilen ek süre sonunda yeniden ek süre almayan ve ihracat hesabını kapatmayanlar vergi dairesi tarafından savcılığa ihbar edilir.'' şeklindeki düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, Kabahatli tarafından, 21/01/2021 tarihli ve 213519 00... sayılı Gümrük Beyannamesine konu ihracat bedelinin süresi içinde (180 gün içinde ) yurda getirilmediği, ihraç edilen ürünlerin ihracat bedelinin 55.362,92 USD tutarındaki kısmının alıcısı tarafından geri gönderilen mallara ilişkin olduğu, geriye kalan 17.644,98 USD tutarındaki kısımla ilgili olarak ise; kabahat tarihinden sonra ..... Vergi Dairesinin 20/08/2021 tarihli E-93413624-51356 sayılı yazısı ile....Bankası İhracat Genelgesinin 23/3. maddesinde düzenlenen 90 günlük sürenin verildiğinin bildirildiği yazının kabahatliye 01/09/2021 tarihinde tebliğ edildiği, kabahatli hakkında, yurda getirilmesi gereken tutarın %5'i yerine (17.644,98 USD), %2,5'u oranında (441,12 USD karşılığı 5.893,00 Türk lirası) idari para cezasının Denizli Cumhuriyet Başsavcılığının 31/08/2023 tarihinde düzenlenerek aynı tarihte tebliğ edildiği,.... Bankasınca 05/04/2023 tarih ve 2102517 seri numaralı ihracat bedeli kabul belgesi düzenlendiği bu sebeple 17.644,98 USD ihracat bedelinin idari yaptırım kararının kesinleşme tarihinden önce yurda getirildiği anlaşılmakla; her ne kadar kabahatli hakkında 1567 sayılı Kanunun 3/3. maddesi uyarınca yurda getirilmesi gereken tutarın % 2,5' u oranında 441,12 USD karşılığı 5.893,00 Türk lirası idari para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş ise de; Benzer bir olay sebebi ile Yargıtay 7. Ceza Dairesinin 20/09/2022 tarihli ve 2022/39 25... /12224 karar sayılı ilâmı ile '' belirtilen ihracat bedellerinin idari yaptırım kararının kesinleştiği tarihten önce yurda getirildiği anlaşılmakla birlikte; somut olay bakımından, 1567 sayılı Yasanın 3/3-son maddesi uyarınca, muteriz hakkında uygulanacak idari para cezasının, yurda getirilmesi gereken paranın yüzde iki buçuğu kadar olmasında zorunluluk bulunmadığı, bu oranın, yukarıda açıklanan şartların gerçekleşmesi durumunda uygulanması gereken idari para cezasının üst sınırı olarak belirlendiği gibi, anılan Yasanın 3/1 ve 3/3-son maddeleri birlikte değerlendirilmek sureti ile muteriz hakkında uygulanacak idari para cezası miktarının Hakimlikçe somut olayın özellikleri dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla '' şeklinde belirtildiği üzere ; Belirtilen ihracat bedellerinin idari yaptırım kararının kesinleştiği tarihten önce yurda getirildiği anlaşılmakla birlikte; somut olay bakımından, 1567 sayılı Yasanın 3/3-son maddesi uyarınca, muteriz hakkında uygulanacak idari para cezasının, yurda getirilmesi gereken paranın yüzde iki buçuğu kadar olmasında zorunluluk bulunmadığı, bu oranın uygulanması gereken idari para cezasının üst sınırı olarak belirlendiği gibi, anılan Yasanın 3/1 ve 3/3-son maddeleri birlikte değerlendirilmek sureti ile muteriz hakkında uygulanacak idari para cezası miktarının Hâkimlikçe somut olayın özellikleri dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği gözetilmeksizin yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. GEREKÇE Kabahatliye uygulanan idari para cezasına dayanak teşkil eden 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesinin "Her türlü mal, kıymet, hizmet ve sermaye ithal ve ihraç edenler veya bu işlere aracılık edenlerden bu işlemlerinden doğan alacaklarını 1 inci maddeye göre alınan kararlardaki hükümlere göre ve bu kararlarda tayin edilen süreler içinde yurda getirmeyenler, yurda getirmekle yükümlü oldukları kıymetlerin rayiç bedelinin yüzde beşi kadar idarî para cezasıyla cezalandırılırlar. İdarî para cezasına ilişkin karar kesinleşinceye kadar alacaklarını yurda getirenlere, birinci fıkra hükmüne göre idarî para cezası verilir. Ancak, verilecek idarî para cezası yurda getirilmesi gereken paranın yüzde ikibuçuğundan fazla olamaz." şeklinde olduğu, buna karşılık aynı Kanun'un 3/1. maddesinin ise "Cumhurbaşkanının bu Kanun hükümlerine göre yapmış bulunduğu genel ve düzenleyici işlemlerdeki yükümlülüklere aykırı hareket eden kişi, üçbin Türk Lirasından yirmibeşbin Türk Lirasına kadar idarî para cezası ile cezalandırılır." hükmünü içerdiği, buna göre Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2018-32/48 Sayılı Tebliğ'in (Tebliğ) 3/1. maddesinde yer alan ''(Değişik:RG-31/12/2019-30995 5. Mükerrer) Türkiye’de yerleşik kişiler tarafından gerçekleştirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedeller, ithalatçının ödemesini müteakip doğrudan ve gecikmeksizin ihracata aracılık eden bankaya transfer edilir veya getirilir. Bedellerin yurda getirilme süresi fiili ihraç tarihinden itibaren 180 günü geçemez.'' hükmüne aykırı olarak ihracat bedelinin süresinde yurda getirilmemesi ya da kısmi getirme halinde ise getirilmeyen miktarın Tebliğ'in 10. maddesindeki terkin sınırının üzerinde olması halinde 1567 sayılı Kanunun 3/3. maddesinde yer alan kabahati oluşturacağı, buna karşılık ihracat bedeli süresinde yurda getirilmekle birlikte Tebliğ'in 6/1. maddesindeki "İhraç edilen malların bedelinin süresinde yurda getirilmesinden ve ihracat hesabının süresinde kapatılmasından ihracatçılar sorumludur." düzenlemesine aykırı olarak müteakip süreç tamamlanarak ihracat hesabının kapatılmaması halinde ise 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesindeki kabahatin oluşabileceği, bu açıklamalar çerçevesinde yapılan değerlendirmede, kabahatli tarafından sunulan .... Gümrük Müdürlüğünün geri gelen eşyalara ilişkin yazısı ve ihracat bedeli kabul belgesine göre, kabahatli tarafından idari para cezasına konu işlemle ihraç edilen malların büyük kısmının geri geldiği, kalan kısma ilişkin ihracat bedelinin ise süresinde yurda getirildiği, bu itibarla kabahatli hakkında 1567 sayılı Kanun'un 3/3. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanamayacağı, ancak Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından ihracat hesabının kapatılmasına ilişkin ihtarnamesi ile verilen 90 günlük süreye rağmen gerekli belgeler tevsik edilerek ihracat hesabının kapatılmadığı anlaşılmakla kabahatli hakkında 1567 sayılı Kanun'un 3/1. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanabileceği anlaşılmıştır. III. KARAR Gerekçe bölümünde tespit edilen husus yönünden kanun yararına bozma isteminde bulunulup bulunulmayacağının takdiri için dava dosyasının, Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, oy birliğiyle, 03.11.2025 tarihinde karar verildi.