Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2010/1385 K.2011/289

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı Hazine tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Kadastro sırasında dava konusu 103 ada 928 parsel sayılı 711118,01 m2 yüzölçümündeki taşınmaz ham toprak niteliği ile davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ... Tüzel Kişiliği dava konusu taşınmazın kamu malı niteliğinde mera olduğunu öne sürerek dava açmıştır. Mahkemece davanın kabulüne, 103 ada 928 parsel sayılı taşınmazın tespitin iptali ve mera niteliği ile sınırlandırılmasına karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine tarafından temyiz edilmiştir.

İddia ve savunmaya, mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, duruşma tutanaklarına yansıyan bilgi ve belgelere göre saptanan dava niteliği dikkate alındığında mahkemece yapılan araştırma ve soruşturma yeterli değildir. Kural olarak bir yerin mera olarak kabul edilebilmesi için yetkili idari merciler tarafından mera olarak tahsis edilmiş olması yada taşınmazın öncesinin bilinmeyen bir zamandan beri geleneksel biçimde mera olarak kullanılmış olmasına bağlıdır.

Dosyaya yansıyan bilgi ve belgelere göre taşınmazın bulunduğu bölgede yetkili idari merciler tarafından mera tahsisi yapılmadığı anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, uyuşmazlığın açık bir anlatımla dava ve temyize konu taşınmazın kamu malı niteliğinde öncesi bilinmeyen bir zamandan beri mera olarak kullanılıp kullanılmadığının saptanması zorunludur.

O halde sağlıklı bir sonuca varılabilmesi için dava konusu 103 ada 928 parsel sayılı taşınmaza komşu taşınmazların kadastro tespit tutanak örneklerinin, varsa dayanağı tapu kayıtlarının Tapu Sicil Müdürlüğünden, kesinleşmiş ilam örneklerinin mahkemesinden, dayanak vergi kayıtlarının Özel İdare Müdürlüğünden, davalı iseler dava dosyalarının mahkemesinden getirtilmesinden sonra, yöreyi iyi bilen elverdiğince yaşlı, yansız, dava sonucunda yararı olmayan komşu köyler halkından

seçilecek 3 yerel bilirkişi, aynı yöntemle tarafların gösterecekleri tanıklar, resen seçilecek uzman ziraatçi bilirkişi ziraat yüksek mühendisi yada ziraat mühendisi, tutanak bilirkişilerinin tümü hazır olduğu halde taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı, öncelikle yerel bilirkişi ve tanıklardan dava ve temyize konu 103 ada 928 parsel sayılı taşınmazın öncesinin geleneksel biçimde kullanılagelen kamu malı niteliğinde mera olup olmadığı yolunda, olaylara dayalı ayrıntılı, gerekçeli bilgiler alınmalı, tespit tutanağı bilirkişilerinin tümü taşınmaz başında ayrı ayrı dinlenmeli,

yerel bilirkişiler ile tanık anlatımları ve tespit bilirkişilerinin beyanları arasında aykırılık bulunduğu takdirde yasal gerekçeleri ve nedenleri keşif tutanağında gösterilmek suretiyle duraksamaya meydan vermeyecek şekilde giderilmeli, bundan sonra yerel bilirkişiler ve uzman ziraatçi bilirkişi hazır olduğu halde taşınmaz mahkemece görülüp gözlenmeli, taşınmazın fiziksel yapısı, meyil durumu, taş yada toprak unsurundan hangisinin taşınmazda galip olduğu belirlenmeli, komşu taşınmazlarla toprak mukayesesi yapılmalı, bu olgular değerlendirilirken komşu taşınmazların tespitte saptanan türü özellikle dikkate alınmalı,

bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.