Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/19184 K.2015/13318

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2- Davacı 28.05.2009 tarihinden önce 3 yıl 2 ay süre ile çalıştığını, çalıştığı ilk iki yıl günlük 12 saat, sonraki sürede ise 10 saat çalıştığını, yıllık izinlerinin kullandırılmadığı gibi ücretinin de ödenmediğini beyan ederek kıdem tazminatı alacağının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek banka mevduat faizi ile birlikte ihbar tazminatı ile kasa tazminatı, dini ve milli bayram çalışma ücreti alacağı, fazla mesai ücreti alacağı ile L yıllık izin ücreti alacağı ile son aya ilişkin ücret alacağının faizleri ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı davanın reddedilmesi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Davacı işçinin ulusal bayram ve genel tatillerde çalışma karşılığı ücretlere hak kazanıp kazanmadığı hususu taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesinde, Kanunun kapsamındaki işyerleri bakımından, ulusal bayram ve genel tatil günü olarak kabul edilen günlerde çalışma karşılığı olmaksızın o günün ücretinin ödeneceği, tatil yapılmayarak çalışıldığında ise, ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücretin ödenmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanunun 2 nci maddesinde ise, resmi ve dini bayram günleriyle yılbaşı gününün genel tatil günleri olduğu açıklanmıştır.

Buna göre; genel tatil günleri, 1 Ocak, 23 Nisan, 19 Mayıs, 30 Ağustos günleri ile Arife günü saat 13.00’da başlanan üçbuçuk günlük Ramazan Bayramı ve Arife günü saat 13.00’de başlayan dörtbuçuk günlük Kurban Bayramı günlerinden oluşur. Ulusal bayram günü 28 Ekim saat 13.00 ten itibaren başlayan 29 Ekim günü de devam eden birbuçuk gündür. 2429 sayılı Yasanın, 5892 sayılı Yasayla değişik 2 nci maddesi uyarınca da, 1 Mayıs genel tatil günüdür. İşçinin ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışıp çalışmayacağı toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmesiyle kararlaştırabilir

Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını iddia eden işçi, bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda yer alan bayram ve genel tatil ücreti ödemesinin yapıldığı varsayılır. Bordroda ilgili bölümünün boş olması ya da bordronun imza taşımaması halinde işçi, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını her türlü delille ispat edebilir.

Ulusal bayram ve genel tatillerde çalışıldığının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, yazılı delil niteliğindedir. Ancak, sözü edilen çalışmanın bu tür yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda, tarafların dinletmiş oldukları tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bununla birlikte, işyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

İmzalı ücret bordrolarından, ulusal bayram ve genel tatil ücretlerinin ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından daha fazla çalışıldığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin alacağının bordroda görünenden daha fazla olduğu yönünde bir ihtirazi kaydının bulunması halinde, ulusal bayram ve genel tatil çalışmalarının ispatı her türlü delille yapılabilir. Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıt taşımaması durumunda dahi, işçinin bordroda yazılı olanın dışında ulusal bayram ve genel tatil çalışmalarının yapıldığını yazılı delille kanıtlaması imkân dahilindedir.

Dairemizce, ulusal bayram ve genel tatil çalışmalarının uzun bir süre için hesaplanması ve miktarın yüksek çıkması halinde, hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği kabul edilmektedir. Ancak, ulusal bayram ve genel tatil çalışmalarının taktiri delil niteliğindeki tanık anlatımları yerine, yazılı belgelere ve işveren kayıtlarına dayanması durumunda böyle bir indirime gidilmemektedir.

Somut olayda davacı dava dilekçesinde ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını iddia etmiştir.

Davalı ise davacının ulusal bayram ve genel tatillerde çalışmadığını savunmuştur.

Davacı tanıkları ... Ramazan Bayramının ilk günü ile Kurban Bayramlarının 1 ve 2. günü izin verildiğini, diğer günler çalışıldığını, milli bayramlarda çalışıldığını, diğer tanık Hafize Sağlam resmi ve dini bayramlarda da tam gün çalışıldığını, davalı tanıklarından .... işyerinin Ramazan Bayramında bir gün Kurban Bayramında iki gün kapalı olduğunu, milli bayramlarda çalışıldığını diğer davalı tanığı Savaş Sert ise Ramazan Bayramında 2 gün Kurban Bayramında 3 gün izin kullandıklarını beyan etmişlerdir.

Mahkemece davacının ulusal bayram ve genel tatillerde çalışma karşılığı ücretlerinin ödendiği kabul edilerek ulusal bayram ve genel tatil ücreti talebinin reddine karar verilmiştir.

Somut olayda davacının resmi bayramların tümünde, Ramazan Bayramının ilk günü ve Kurban Bayramının 2 günü hariç ulusal bayram ve genel tatillerde çalıştığı sabit olup işverence tanzim edilen bordrolar incelendiğinde bazı aylarda ulusal bayram ve genel tatil ücreti karşılığı bir yevmiye ücret tahakkuk ettirildiği bazı aylarda ise günlük yevmiye dışında tatil mesaisi adı altında ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece yapılacak iş dosyanın yeniden bilirkişiye tevdi edilerek işverence tanzim edilen bordrolar tek tek incelenerek çalışılan ulusal bayram genel tatil günlerine karşılık 2 yevmiye olarak eksiksiz ödenen genel tatil günleri dışlanmalı ancak 1 yevmiye karşılığı ödeme yapılan dönemler için ise ulusal bayram ve genel tatil ücretinin 1 yevmiye karşılığının ödenmediği kabul edilerek hiç tahakkuk yapılmayan günler var ise bunlarda tespit edilerek söz konusu günler için hesaplama yapılması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozma nedenidir.