Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/4106 K.2023/5111

Taraflar arasındaki ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince ayrı ayrı istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve fer'i müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların 103 ada 84 parsel ... taşınmazda paydaş olduklarını, davalı şirketin dava dışı bir kısım hissedarlardan toplamda 345/9856 payı 128.000,00 TL bedel karşılığında 29.07.2016 tarihinde satın aldığını, davacı paydaşlara yasal bildirim yapılmadığını belirterek ön alım hakkına dayalı olarak dava konusu taşınmazdaki davalı payının iptali ile her türlü takyidatlardan âri olarak davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu payın davalı tarafından 29.07.2016 tarihinde 128.000,00 TL’si tapuda ödenerek, geri kalan kısmı Ziraat Bankası Ceyhan Şubesinden satışın yapıldığı, 29.07.2016 tarihinde dava konusu arazi üzerine banka lehine ipotek konularak kullanılan kredi ile elden ödendiğini, tapuda bedelin düşük gösterildiğini, keşifte ortaya çıkacak bedelin şufa bedeli olarak belirlenmesinin hakkaniyete daha uygun olacağını, taşınmazda fiili taksim olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. İhbar olunan (sonradan davalı yanında feri müdahil) Ziraat Bankası A.Ş. vekili dilekçesinde; davalı ... Zeytincilik Tarım Hayvancılık Gıda Nakliyat Organizasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.’ye 28.07.2016 tarihli tarımsal kredi kullandırıldığını, kredinin teminatı olarak ise işbu davaya konu taşınmazı ipotek verdiğini, kredi borcunun ödenmediğini, müvekkili Bankanın üzerine düşen tüm yükümlülükleri yerine getirerek ve tapu kaydına güvenerek söz konusu taşınmazları teminat olarak aldığını, kötü niyeti ya da muvazaalı işleminden söz edilmesinin mümkün olmadığını belirterek ipotek haklarının aynen korunması suretiyle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; fer'i müdahil Ziraat Bankasının kötü niyetli olduğu kanıtlanamadığından taşınmazın davacılar adına ipotek yüküyle tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili, davacılar vekili ile katılma yoluyla feri müdahil vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; davalıya yapılan satış işlemi ile ipoteğin konulduğunu, ön alım ... satışla birlikte doğduğundan sonraki ipotekten davacıların zarar görmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, bankanın basiretli davranmadığını, taşınmazın paylı mülkiyete tâbi olduğunu, değerleme tarihinde davalının malik olmadığını bildiğini, satış bedelinin çok daha üzerinde bir tutar ile ipotek tesis ettiğini, ipotekli tescil kararının ... yargılanma ve mülkiyet haklarına aykırılık oluşturduğunu, ön alım bedelinin ipotek borcu devam ettiğinden davalıya değil Bankaya ödenmesi gerektiğini ileri sürerek hükmün kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; eksik inceleme yapıldığını, satış bedeline, fiili taksime ilişkin itirazlarına itibar edilmediğini ileri sürerek hükmün kaldırılmasını istemiştir.

3. Feri müdahil Banka vekili istinaf dilekçesinde; borcun hala ödenmediğini, kötü niyet ya da muvazaadan bahsedilemeyeceğini, senetteki satış bedelinin şufa bedeli olarak kabulünün Bankanın alacağını tahsil etmesini imkansız hâle getireceğini, dava tarihindeki değerin dikkate alınması gerektiğini, ayrıca bedelin Bankaya ödenmesi gerektiğini ileri sürerek hükmün kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazda fiili taksim olgusunun bulunmadığı, davalı tarafça noter bildirimi ile pay satın alındığının davacı tarafa bildirilmediği, objektif değer artışının isteneyemeyeceği, ipotek sahibi ihbar olunun bankanın davada taraf olmaması ve 7. Hukuk Dairesinin 2021/532 Esas ve 2021/2360 Karar ... ilâm içeriğine göre ön alım davası sonuçlanmadan ipoteğin kaldırılması talebi açısından dava açmakta hukuki yarar bulunmadığı gerekçeleriyle tüm istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile fer'i müdahil vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

İstinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrarlamışlardır.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ön alım hakkından kaynaklanan tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 ... ... Medeni Kanunu’nun 732, 733 ve 734 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 66 vd. maddelerinde yer alan fer'i müdahilin, katıldığı tarafla birlikte hareket edeceği düzenlemesi karşısında; somut uyuşmazlıkta, davalı yanında yer alan fer’i müdahil Bankanın katıldığı taraf olan davalı tarafın temyiz isteminde bulunmaması nedeniyle, fer’i müdahilin tek başına temyiz talep etme ... bulunmadığı anlaşıldığından temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

2. Fer'i müdahil T.C. Ziraat Bankası vekilinin temyiz talepli dilekçesinin REDDİNE,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacılara yükletilmesine, fer'i müdahil tarafından yatırılan peşin harcın istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,