Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/5829 K.2023/6337

Taraflar arasındaki TMK'nın 588/3 üncü maddesi uyarınca taşınmazın gaibin yasal mirasçılarına iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Eyüp 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 07.12.2004 tarihli ve 2003/548 Esas, 2004/474 Karar sayılı kararı ile müvekkillerinin murisi .. oğlu ... hakkında gaiplik kararı verildiğini ancak bu kararın doğru olmadığını belirterek, muris hakkında verilmiş gaiplik kararının kaldırılması ile İstanbul ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 170 ada 4 parsel sayılı taşınmazdaki davacılar murisine ait olan ve gaiplik nedeniyle iptal edilen 1/4 hissenin, müvekkilleri adına hisseleri oranında iadesine ve davalı adına olan kaydın iptali ile davacılar adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; gaiplik kararının kaldırılması davasına Asliye Hukuk Mahkemeleri tarafından bakılamadığını, davanın zamanaşımına uğradığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.01.2021 tarihli, 2015/415 Esas, 2021/58 sayılı Kararı ile; "... davacıların kayıt maliklerinin mirasçıları olduğu İstanbul 25. Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/457 Esas, 2018/25 Karar sayılı hasımlı veraset ilamı doğrultusunda gaip olmadığı 04/02/1985 tarihinde vefat ettiğinin anlaşıldığı..." gerekçesiyle "...davanın kabulü ile ... kararın gaipliğine ilişkin olarak kaldırılmasına; ...170 ada 4 parselde halen Hazine adına kayıt edilmiş bulunan 1/4 (7464/29586) payın iptali ile iptal edilen payın ... davacıların miras hisseleri oranında hesap edilen 2799/29586 hissesinin davacı ... adına, 4665/29586 hissesinin ise davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline..." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda karar başlığında belirtilen 28.01.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece eksik araştırma ve inceleme sonucunda hüküm kurulduğunu, tapu maliki ile davacıların murisinin aynı kişiler olup olmadığı hususunun araştırılmadığını, TMK'nın 585 inci vd. kanun maddeleri gözetilmeden davanın kabulüne karar verildiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda karar başlığında esas ve karar numarası yer alan 11.05.2022 tarihli kararı ile; "...TMK'nın 588/3 üncü madde hükmü gereğince davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı..." gerekçesiyle "...davalı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-b/1 maddesi uyarınca esastan reddine..." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesindeki nedenleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, gaiplik kararının kaldırılması ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 588/3 üncü maddesi uyarınca taşınmazın gaibin yasal mirasçılarına iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 34, 588 inci maddeleri

4721 sayılı Kanunu'nun 588 inci maddesinde, "Sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kimsenin malvarlığı veya ona düşen miras payı on yıl resmen yönetilirse ya da malvarlığı böyle yönetilenin yüz yaşını dolduracağı süre geçerse, Hazinenin istemi üzerine o kimsenin gaipliğine karar verilir. Gaiplik kararı verilebilmesi için gerekli ilan süresinde hiçbir hak sahibi ortaya çıkmazsa, aksine hüküm bulunmadıkça, gaibin mirası Devlete geçer. Devlet, gaibe veya üstün hak sahiplerine karşı, aynen gaibin mirasını teslim alanlar gibi geri vermekle yükümlüdür." düzenlemesine yer verilmiştir.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Tapu kaydına göre dava konusu 170 ada 4 parsel sayılı taşınmaz büyüklüğünün 933 m2 olduğu, taşınmazda dava dışı bir kısım paydaşların 1/32 oranında elbirliği mülkiyet hükümlerine göre payının bulunduğu, anılan hususlar birarada gözetildiğinde ilk derece mahkemesince (933 m2 x 32 pay=) 29.856 payda üzerinden hüküm kurulması gerekirken, 29.586 payda üzerinden hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Bu husus, kararın bozulmasını gerektirmiş ise de; yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HMK'nın 370/2 nci maddesi gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle 1. Davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. İlk Derece Mahkemesi hükmünün 2. bendinin hükümden çıkarılarak yerine "...2-İstanbul ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... Köyü yolu 170 ada 4 parselde halen Hazine adına kayıt edilmiş bulunan 1/4 (7464/29856) payın iptali ile iptal edilen payın İstanbul 25. Asliye Hukuk Mahkemesi 2017/457 Esas-2018/25 Karar sayılı ilamı gereği davacıların miras hisseleri oranında hesap edilen 2799/29856 hissesinin davacı ... adına, 4665/29856 hissesinin ise davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline,'' olarak yazılmak suretiyle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/2 nci maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün DÜZELTİLMİŞ bu şekli ile ONANMASINA,

Davalı Hazine harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,