Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/1074 K.2024/2045

Taraflar arasındaki harici satışa dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asıl ve birleştirilen davada davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasına asıl ve birleştirilen davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asıl davada davacılar ve birleştirilen davada davacılar vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 16.04.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden asıl davada davacılar ve birleştirilen davada davacılar vekili Avukat ..., karşı taraftan asıl ve birleştirilen davada davalı vekili Avukat ... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacılar vekili; davalı adına kayıtlı 137 ada 9 parsel sayılı taşınmazın öncesinde ...'a ait iken taşınmazı parsellere ayırarak 5 No.lu bölümü müvekkillerinin babası ...'a sattığını, babalarından gelen yer üzerine davacıların ev inşâ ettiklerini; ancak tapunun tamamının davalı ...'e devredildiğini ileri sürerek, davalı adına olan tapunun müvekkillerine ait olan kısmı bakımından iptali ile müvekkilleri adına tescilini, taşınmazın ifrazının mümkün olmaması halinde müvekkilinin hisselerinin tapuya tescilini, aksi halde taşınmaz üzerine yapmış oldukları inşaatların ve taşınmaz bedelinin hesaplanarak müvekkillerine verilmesini talep ve dava etmiştir.

2. Davacılar Doğan, Mehmet, Ali vekili birleştirilen dava dilekçesinde; 137 ada 9 parsel sayılı taşınmazın tapuda davalı adına kayıtlı olduğunu, taşınmazın öncesinde ...'a ait iken taşınmazı parsellere ayırarak 2 ve 3 No.lu bağımsız bölümü ...'a, 4 ve 6 No.lu bölümü ...'a, 7 ve 8 No.lu bağımsız bölümü ...'e, 11 No.lu bağımsız bölümü ise davalı ...'e sattığını, tapu devrini ise davalı adına yaptığını belirterek, davalı adına olan tapunun iptali ile müvekkilleri adına tescilini, taşınmazın ifrazının mümkün olmaması halinde müvekkilinin hisselerinin tapuya tesciline, aksi halde müvekkillerinin taşınmaz üzerine yapmış olduğu inşaatların ve taşınmaz bedelinin hesaplanarak müvekkillerine verilmesine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

II. CEVAP

Davalı vekili asıl ve birleştirilen davalara verdiği cevap dilekçesinde; satım söz konusu olsa bile resmi şekilde yapılmadığından geçersiz ve mutlak butlanla batıl olduğunu, husumetin satım sözleşmesinin yapıldığı şahsa veya varislerine karşı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre yöneltilmesi gerektiğini, davalının iyi niyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; "..dava konusu taşınmazın tarla vasfı ile davalı adına kayıtlı olduğu, 10/12/2004 tarihli satış sözleşmesi uyarınca tapu maliki ... tarafından ifraz krokisindeki 2 ve 3 nolu kısımların davacı ...'e satıldığı, 01.01.2010 tarihli özel menkul satış mukavelesi uyarınca da 4 ve 6 nolu kısımların ...'a satıldığı, ifraz krokilerine göre 5 nolu parselin asıl davada davacıların babası Şükrü'ye, 7-8-9 nolu parsellerin ise Doğan'a özgülendiği,

yapılan keşif, mahalli bilirkişi ve tanık beyanları ile sunulan bilirkişi raporuna göre 137 ada 9 parselde bulunan yapıları ayrı ayrı davacıların yaptırdığı, yapıldığı zamandan bu yana kullanılageldiği, taşınmazın ifrazı mümkün olmadığından davacılar ile davalının hisse durumu dikkate alınarak oran kurulmak suretiyle davalı adına kayıtlı olan hissenin bir kısmının iptali ile davacılar ve birleştirilen davada davacılar adına tesciline" karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl ve birleştirilen davada davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Asıl ve birleştirilen davada davalı vekili; müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, davanın husumetten reddi gerektiğini, davaya konu taşınmazın köy yerleşik alanı dışında ve tarla vasfında olması nedeniyle yeni bir ek rapor hazırlanması gerektiğini, birleştirilen davanın davacılarından ... dava açarken vekaletname sunmadığı, dava ve duruşmalara da katılmadığı, ... ve ... ise taraf ehliyetleri bulunmadığını, kabule göre de; bilirkişinin harici krokiyle uyumlu hesaplamalar yaptığını fakat sonuç kısmında ..., ... ve ...'ın paylarına karşılık gelen hisselerde toplama hatası yaptığını dile getirmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... İlk Derece Mahkemesince davacıların taşınmazı önceki malikinden haricen satın alarak bir kısmının üzerine bina yapıp zilyet olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, tapulu taşınmazların satışı resmi şekil koşuluna tabi olduğu, haricen satışının geçersiz olduğu, dava dilekçesi ve dosya kapsamından davacıların TMK'nın 724. maddesine dayalı temliken tescil isteğinin de bulunmadığı, objektif iyiniyet kuralının uygulanmasının müümkün olmadığı gerekçesiyle davalı-birleştirilen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına; davanın ve birleştirilen davanın reddine" karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davacılar ve birleştirilen davada davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Asıl davada davacılar-birleştirilen davada davacılar vekili; resmi senette davalıya satış bedeli 3.000,00 TL olarak görünmesine rağmen raporda, davalıya yapılan satış tarihi itibarıyla dava konusu taşınmazın değerinin 1.312.000,00 TL olduğunun belirtildiğini, tapuda tarla olarak görünmesine rağmen taşınmazın yerleşik alan içerisinde olduğunu, raporda ise açıkça arsa olarak gösterildiğini, davalının da dava konusu 11 numaralı kısmı haricen satın aldığını, ayrıca dava konusu taşınmazın 1 numaralı bölümü müteveffa ... tarafından Ahmet'e haricen satılırken davalının satışa şahitlik yaparak evrakı imzaladığını,

dolayısıyla dava konusu olan taşınmazın haricen bölüm bölüm başkalarına satıldığını davalının bildiğini, davacıları zarara uğratmak için taşınmazı devraldığını, davalının kötü niyetli olduğunu belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Asıl ve birleştirilen dava; harici satışa dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2. Tapulu taşınmazların satışı resmi şekil koşuluna tâbi olup, haricen satışı TMK’nın 706, BK’nın 213 (6098 sayılı BK’nın 237 nci), 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 26 ve Noterlik Kanunu’nun 60 ve 89 uncu maddeleri gereğince geçersizdir.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup asıl ve birleştirilen davalarda inşâ edilen evlerin bedeli talep edilmiş ise de; yeni malik bu muhdesatlar ile birlikte dava konusu taşınmazı devralmış olup tazminat istemi, bina yapılırken malik olan kişiye karşı ileri sürülebileceğinden asıl davada davacılar-birleştirilen davada davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

17.100,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin asıl davada davacılar ve birleştirilen davada davacılardan alınarak asıl ve birleştirilen davada davalıya verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,