Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/1823 K.2024/2202

Taraflar arasındaki vasiyetnamenin tenfizi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davanın esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... ve davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müteveffa ...'nun 02.05.2002 tarihli düzenleme şeklindeki vasiyetname ile 35, 52, 205, 299 ve 127 ada 3 parsel sayılı taşınmazları müvekkiline vasiyet ettiğini, vasiyetnamenin açılmasına karar verildiğini, kararın 07.11.2018 tarihinde kesinleştiğini belirterek vasiyetnamenin tenfizi ile dava konusu taşınmazların muris adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... 30.04.2019 tarihli ön inceleme oturumundan önce ibraz ettiği 25.04.2019 havale tarihli dilekçe ile dava konusu taşınmazların davacı adına tesciline itirazı olmadığını ve davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek aleyhine yargılama giderine hükmedilmemesini istemiştir. 2. Davalı ... 25.06.2019 havale tarihli dilekçe ile davayı kabul ettiğini beyan ederek yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasını dile getirmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi 04.12.2019 günlü 2019/42 Esas, 2019/394 sayılı kararında "dava konusu 101 ada 49 parsel (Eski 35 parsel) sayılı taşınmazın 3. kişi adına kayıtlı olduğu, diğer taşınmazlar yönünden vasiyetnamenin tenfizinin şartlarının oluştuğu" gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı ... istinaf dilekçesinde özetle; davanın açılmasına neden olmadığını, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 11.11.2022 tarihli ve 2020/238 Esas, 2022/1284 sayılı kararında belirtilen "İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu" gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... ve davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrar ederek temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Davalı ... temyiz dilekçesinde özetle; davanın açılmasına neden olmadığından aleyhine harç ve yargılama giderine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, vasiyetnamenin tenfizi istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 600 ilâ 602 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Murisin vefatı ile birlikte gerek yasal gerek atanmış mirasçılar, külli halefiyet ilkesi gereği, murisin terekesini kendiliğinden kazanmaktadırlar. Vasiyet alacaklısı ise murisin cüzi halefi olduğundan kendisi lehine vasiyet olunan mal veya hak üzerinde doğrudan bir hak kazanamamakta olup sadece kişisel bir istem hakkına sahiptir. Bu nedenle, vasiyet alacaklısının yükümlülüğü yerine getirmeyen vasiyet yükümlüsüne karşı vasiyet edilen malın teslimi veya hakkın devrini dava edebilme imkanı bulunmaktadır. İşte buna uygulamada vasiyetnamenin tenfizi ya da vasiyetnamenin yerine getirilmesi denmektedir.

3. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, özellikle vasiyetnamenin açılması davasında davalı ...'in vasiyetnameye ilişkin beyanının bulunmadığı görülmekle davalı ...'ın temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

4. Kural olarak İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmayan tarafın Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz hakkı bulunmamaktadır. Ancak İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen taraf Bölge Adliye Mahkemesi tarafından İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılarak yeni bir karar verilmesi halinde bu yeni kararı temyiz edebilecektir. Başka bir deyişle istinaf başvurusunun reddi halinde Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz hakkı sadece istinaf başvurusu reddedilen tarafa ait olup, İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen tarafın temyiz hakkı bulunmamaktadır.

5. Somut uyuşmazlıkta, davalı ... İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmemiştir. Adı geçen davalı İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmadığından davacı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşmuştur. Davalı ...'ın Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz hakkı bulunmadığından temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... Göral'ın temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

2. Davalı ...'ın temyiz dilekçesinin REDDİNE,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin davalı ... yüklenmesine,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davalı ...'a iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,