Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/2014 K.2023/3422

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil ile tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın ihbar olunanlar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı ihbar olunanlar vekilleri tarafından duruşmalı olarak istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 27.09.2022 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde ihbar olunan .... adına.... geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı. İşin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 27.09.2022 Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili müvekkili ile davalı arasında imzalanan sözleşme ile tapuda davalı şirket adına kayıtlı 382 ada 40 parsel E blok 445 ve 464 numaralı bağımsız bölümü satın aldığını satış bedelini ödediğini, adı geçen taşınmaza ilişkin tapunun iptali ile müvekkili adına ipoteksiz olarak tesciline, bu mümkün olmaz ise, müvekkilinin uğradığı zarara karşılık taşınmazın karar tarihine en yakın tarihteki rayiç bedeli hesaplanıp davalı şirketten alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, ayrıca geç teslimden kaynaklanan kira alacağı, cezai şartın tahsilini ve eksik ve ayıplı ifadan kaynaklanan zarararının tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 82 ada, 43 parsel, E blok (Heybeli blok) 24. kat, 439 (445) numaralı bağımsız bölüm ile 25.Kat, 458 (464) numaralı bağımsız bölümlerin satış sözleşmesinin yapıldığı 03/11/2012 tarihinden sonraki tüm haciz ve takyidatlardan arındırılmış olarak davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, 52.493.44 TL rayiç kira alacağının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı vekilinin sözleşmeden doğan eksik ifadan kaynaklanan 20.270,00 TL alacağın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının gecikme cezasına ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde ihbar olunanlar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İhbar olunanlar vekilleri ayrı ayrı dilekçelerinde; taraf sıfatı bulunmayan müvekkilleri aleyhine hüküm kurulduğunu, bu nedenle yerel mahkeme kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurmasında hukuki menfaati bulunduğunu, yerel mahkemenin HMK'da taleple bağlılık hükmünü ihlal ettiğini, davacı tarafından talep edilmeyen bir husus hakkında hüküm kurduğunu, yerel mahkeme kararında tapunun takyidatlardan arındırılmış olarak teciline ilişkin hiçbir gerekçe yer almadığını, zahiri gerekçeli karar niteliğinde olduğunu, husumet yaygınlaştırılmadan taraf teşkili sağlanmadan hüküm kurulduğunu,

dava konusu taşınmaz üzerine müvekkili banka tarafından davalı ..... firmasına kullandırılmış olan kredilerin teminatını teşkil edecek şekilde ve tapu kaydına güvenerek ve hukuka uygun ipotek tesis ve tescil edildiğini belirterek istinaf taleplerinin kabulünü, kararının itirazen kaldırılmasını, yerel mahkemenin müvekkili banka ipotek haklarını ortadan kaldıran kısmı ile ilgili usul ve yasaya kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını, yeniden hüküm tesis edilerek davacı tarafın bu yöndeki haksız taleplerinin reddine karar verilmesini, talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davada ihbar edilen.... Kiralama A.Ş. ve .... davanın tarafı olmadığı, davanın ihbar edildiği taraf aleyhine verilmiş bir hüküm de bulunmadığı belirtilerek ihbar olunanın istinaf kanun yoluna başvurma hakkı ve hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle ihbar olunan .... ve .... Kiralama A.Ş. vekillerinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde ihbar olunanlar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İhbar olunanlar vekilleri, istinaf dilekçelerinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması talep edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, tapu iptal ve tescil ile tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Davada ihbar olunan gerçek ve tüzel kişi, taraf sıfatını kazanamaz. Bir davada hüküm, davanın tarafları arasında kurulur. Bu nedenle hükmü temyiz etme hakkı davada taraf olan kişilere aittir. Kural olarak kendisine dava ihbar olunan davaya katılmadıkça (müdahil olmadıkça) mahkemece verilen kararı temyiz etme hakkı yoktur. Ancak, mahkemece usul ve yasaya aykırı olarak davada taraf sıfatını almayan, ihbar olunan kişi hakkında hüküm kurulmuşsa, ihbar olunan hükmün kendisiyle ilgili bölümünü temyiz edebilir.

3. Değerlendirme

Somut olayda; davacı dava konusu taşınmazın üzerindeki ipoteklerin kaldırılarak adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir. Dava konusu 382 ada 43 parsel E blok (.... blok) 24.Kat, 439 (445) numaralı bağımsız bölüm ile 25.Kat, 458 (464) numaralı bağımsız bölümün tapu kaydı incelendiğinde .... İnşaat Sanayi ve Ticaret AŞ. adına kayıtlı olduğu, taşınmaz üzerinde .....

Kiralama A.Ş. lehine 7.000.000 EUR bedelli 1. derecede, 29.03.2017 tarihli ipotek bulunduğu ve bu ipoteğin 21.06.2018 tarihinde terkin edildiği, .... lehine 1.750.000.000 TL bedelli 1. derecede, 25.10.2016 tarihli ipotek bulunduğu bu ipoteğin ise 06.04.2018 tarihinde terkin edildiği görülmektedir.

Davacı, taşınmazın üzerindeki ipoteklerin kaldırılarak adına tescilini talep ettiğinden ipotek lehtarlarının, ipotekten kaynaklanacak haklarının savunulması için davada taraf kılınması zorunludur.

İlk derece mahkemesinin, 11.07.2019 tarihli kararında, taşınmazların takyidatlardan arındırılmış olarak davacı adına tesciline dair karar verildiğinden, ilk derece mahkemesi kararına karşı ihbar olunanlar tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmasında, aleyhe durum oluşturması nedeniyle hukuki yarar vardır.

Bölge Adliye Mahkemesince bu sebeple ihbar olunanların istinaf itirazlarının esastan incelenmesi gerekirken, istinaf talebinin usulden reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, istinaf incelemesi yapılmak üzere hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,