Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/5016 K.2024/4414

Taraflar arasındaki harici satışa dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde.

1806 parsel sayılı taşınmazın ½ hissesi ... adına kayıtlı iken bu hissenin 1971 yılında aynı tarihli vekaletname ile... ve ... vekil tayin edilmek suretiyle onlar aracılığıyla davalıya satılmış olduğunu, ancak vekaletnameye istinaden yapılan satışa rağmen bu taşınmazın davalı adına tescilinin sağlanmadığını, taşınmazın satışı sonrasında davalı tarafından taşınmaz üzerine tek katlı bir binanın inşa edildiğini, söz konusu taşınmazın ... tarafından 1984 yılında kamulaştırıldığını, kamulaştırma bedelinin malik adına bankaya depo edildiğini, başka bir yargılamada taşınmazdaki bu hissenin davalıya satıldığının tespit edildiğini,

davalının kamulaştırma bedelini tahsil etmiş olduğunu, davalıya tescilin yapılmaması sebebiyle taşınmaza ilişkin tüm vergilerin vefatından önce ... tarafından ödendiğini, murisin vefatından sonra da müvekkillerinin taşınmazın emlak vergileri gibi vergi borçlarını ödemek istemediğini belirterek taşınmazın ½ hissesinin muris ... adına kayıtlı olan tapu kaydının iptali ile davalı adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı cevap dilekçesinde; kamulaştırma neticesinde kendisinin evin parasını aldığını, arsanın parasını ise almadığını, çünkü taşınmazın kendi adına kayıtlı olmadığını, şu anda devredilecek bir taşınmazın da bulunmadığını, zira taşınmazın istimlak olduğunu ve evin de yakıldığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

2. İhbar olunan ... vekili beyan dilekçesinde; davacının dava konusu yerde hak iddiası varsa Kamulaştırma Kanunu gereğince kamulaştırma bedelini tahsil eden zilyede karşı bedele ilişkin istihkak davası açma hakkının olduğunu, diğer taraftan tezyidi bedel davalarında mahkemelere terkin kararı verilmediğinden müstemlek taşınmazdaki davacının murisinin hissesinin yola terkin edilmediğinin anlaşıldığı ve davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Küçükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.04.2022 tarihli ve 2018/110 Esas, 2022/101 Karar sayılı kararında belirtilen "...dosya kapsamında incelenen evraklar ve mahkeme kararları gereğince dava konusu taşınmazın devrinin resmi şekilde yapılmadığı, dava konusu taşınmazda davalıya ait yapının bulunduğu ve bu yapının Bakırköy 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1985/337-518E.

K. Sayılı dosyasında kamulaştırılmasına karar verildiği, davalının kamulaştırılan bina bedeli için Bakırköy 7. Asliye Hukuk Mahkemesinde tezyidi bedel davası açtığı ve davanın dava konusu taşınmazda bulunan yapı bedeli ve diğer muhdesatlar için bedel belirlemek suretiyle kabul edildiği, davalının kamulaştırma bedelini alabilmek için Bakırköy 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1987/133-963 E. K. Sayılı dosyasında tespit davası açtığı, mahkemece zilyetliğin tespitine karar verildiği bu kararın dava konusu taşınmazın mülkiyetinin tesciline ilişkin olmadığı,

taşınmazların mülkiyetinin TMK'nın 705. maddesi gereğince tescille kazanılacağı amir hükmü dikkate alındığında dava konusu taşınmazın mülkiyetinin davalının kazanmasının gerektirecek bir hukuki ilişkinin taraflar arasında kurulmadığı ve mülkiyetin tesciline ilişkin bir mahkeme kararının da bulunmadığı..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Taşınmazın satışına yönelik verilen vekaletname sonucu satış işlemlerinin gerçekleşmediğini,

2. Davalının taşınmazın kamulaştırma bedelini aldığını ikrar ettiğini,

3. Araştırmanın eksik bir biçimde yapıldığını,

4. Davanın reddine yönelik verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 16.03.2023 tarihli ve 2022/2193 Esas, 2023/700 Karar sayılı kararında belirtilen "...davacı tarafın harici satış sözleşmesine ve davalının zilyetlik hakkına dayalı olarak tapu iptali ile davalı adına tescil isteminde bulunduğu, davalının taşınmaz üzerindeki zilyetliği tespit edilse de davalının kullanımında olan 18 numaralı binanın ...'nce kamulaştırıldığı ve bedelinin davalıya ödendiği, yargılama sırasında yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporuna göre taşınmazın büyük çoğunluğunun TEM güney yan yolunda kaldığı, küçük bir kısmının ise park ve yeşil alanda kaldığı ve bu nedenlerle davalının dava konusu taşınmazda herhangi bir zilyetliğinin bulunmadığı..." gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Taşınmazın kamulaştırıldığını,

2. Ancak tapu kaydında hala müvekkillerinin murisi olan ...’in adının bulunması sebebiyle vergi borçlarından müvekkillerinin sorumlu olmasının hakkaniyete aykırı olduğunu,

3. Taşınmazın tapu kaydında adı geçen murisin isminin terkin edilmemesi durumunda bu taşınmazın vergi borçlarından müvekillerinin kurtulamayacağını,

4. Eldeki davanın da bu amaçla açıldığını,

5. Bu durumun tapuya güven ilkesini sarstığını belirterek kararın bozulmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, harici satışa dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 705 ve 716. maddeleri.

3. Değerlendirme 3.1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

3.2. Somut olayda, davacı tarafın eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığının anlaşılmasına göre temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,