Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/553 K.2023/1557

Taraflar arasında görülen mirasın hükmen reddi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 23.06.2020 tarihli, 2016/14095 Esas, 2020/3940 Karar sayılı ilamıyla kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili arafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde,18.02.1998 tarihinde vefat eden davacılar murisi ...’ın terekesinin borca batık olduğunun tespiti ile mirasın hükmen reddine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, 1998'de ölen murisin terekesinin borca batıklığı sebebiyle 17-18 yıl sonra dava açıldığını, dava şartlarının mahkemece araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin, 23.06.2016 tarihli, 2015/7432 Esas, 2016/281 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Yargıtay Bozma Kararı

1. Hükmü, davalı vekili temyiz etmişlerdir.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 23.06.2020 tarihli, 2016/14095 Esas, 2020/3940 Karar sayılı ilamıyla hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesince, davanın kabulü ile davacıların miras bırakanı ...'ın terekesinin borca batık olduğunun ve mirasının davacılar tarafından hükmen reddedildiğinin tespitine, harçlar Kanunu gereğince davalı kurum harçtan muaf olmakla davacılardan harç alınmasına yer olmadığına, davacılar her ne kadar kendilerini vekille temsil ettirse de davanın mahiyeti gereği vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, davacılar tarafından yapıldığı anlaşılan bozma öncesi 184,5 TL bozma sonrası 146,25 TL olmak üzere toplam 330,75 tebligat ve posta masrafının davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir.

B. Temyiz Nedenleri

Davalı vekili, mahkemece eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiğini, aleyhlerine yargılama gideri hükmedilmesinin doğru olmadığını belirterek açıklanan ve re'sen nazara alınacak sebeplerle hükmün kaldırılmasını talep etmiştir.

C. GEREKÇE

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme: Dava, Türk Medeni Kanununun 605/2. maddesi gereğince mirasın hükmen reddi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. Türk Medeni Kanununun 605/2. üncü maddesinde; “Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır. " düzenlemesi yer almaktadır.

3. Değerlendirme

1. Dava, TMK'nın 605/2. maddesi gereğince açılan mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir. Ölüm tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır (TMK m. 605/2). Mirasçılar Türk Medeni Kanunu'nun 610. maddesinde yazılı aykırılık da bulunmadıkça yani zımnen mirası kabul etmiş duruma düşmüş olmadıkça her zaman murisin ödemeden aczinin tespitini isteyebilir.

Türk Medeni Kanunu'nun 606. maddesinde belirtilen süre bu davada uygulanmaz. Dava alacaklılara husumet yöneltilerek görülür. Bu davada yetkili mahkeme ise alacaklıların davanın açıldığı zamandaki ikametgahı mahkemesidir. Ayrıca Türk Medeni Kanunu'nun Velayet Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzüğün 39/2. fıkrası gereğince mirasın reddi yetkisini içeren özel vekaletname sunulması da zorunludur.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki 3.3 bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Mahkemece davanın niteliği gereği davalı-alacaklının, murisin terekesinin borca batık olduğunu bilmediği, bilmesinin mümkün olmadığı, yapılan yargılama sonrasında terekenin borca batık olup olmadığına karar verildiği göz önünde bulundurularak yargılama gideri ve harçtan davalıların değil davacının sorumlu tutulması, davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ise de, bu husus kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK’nın 370/2. maddesi gereğince hüküm sonucunun aşağıdaki şekilde düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

1) Yukarıda 3.2. numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,

2) Yukarıda 3.3. numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle, hüküm sonucunun 4 numaralı bentlerinin çıkartılarak yerine "Davanın niteliği gereği yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına" yazılmak suretiyle düzeltilmesine, hükmün DÜZELTİLMİŞ ve değiştirilmiş bu şekli ile ONANMASINA,

Peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,