Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/671 K.2023/2538

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen köy yoluna el atmanın önlenmesi, yıkım ve eski hâle getirme davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı asil tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davalılara ait ...ili, ... ilçesi, ... Köyü, 167 ada 1 ve 2 parsel sayılı taşınmazların yanında iki yönde yol bulunup davalıların taşınmazları üzerinde yaptıkları yapıların yola tecavüzlü olduğunu, Gülşehir Kaymakamlığınca 3091 sayılı Yasa uyarınca men kararı verildiği hâlde el atmanın devam ettiğini belirterek; el atmanın önlenmesini, yola tecavüzlü yapıların kâl'ini ve yolun eski hâle getirilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili; dava konusu gayrimenkulün eski eşi ve kayınbiraderine ait olduğunu, üzerine yapılan yapının ise eski eşine ait olup, taşkın kısmının yolda kaldığını, davacının hakkının zayi edilmediğini, taşkın yapıdan dolayı temliken tescil davası da açıldığını, öncelikle mahallinde keşif yapılarak taşkın yerlerin ifrazının mümkün olup olmadığı hususunun araştırılması gerektiğini, davacının husumet ehliyetinin olmaması, müvekkilinin ise davalı olarak ehliyetinin olmaması nedeniyle davanın esasa girilmeden reddi gerektiğini, esasa girildiği takdirde ise haksız ve dayanaksız olması nedeniyle davanın reddi gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 31.03.2016 tarih ve 2015/181 Esas, 2016/88 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin 31.03.2016 tarih ve 2015/181 Esas, 2016/88 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 10.11.2021 tarih ve 2021/5941 Esas, 2021/2912 Karar sayılı karar düzeltme kabul - bozma il'amında;

"...Mahkemece dava konusu taşınmazlar üzerinde yapılan keşifte yola elatmanın bulunduğu tespit edilerek elatmanın önlenmesi ve kal'e karar verilmiş ise de, dava konusu taşınmazların da bulunduğu bölgede karardan sonra "Yerleşik Konut Alanına" ilişkin imar planının onaylanmasına karar verilmiş olup, bölgede yapılan tevhit ve ifraz işlemleri sonrası yeni parseller meydana geldiği anlaşıldığından, oluşan yeni duruma göre söz konusu işlemlere ilişkin kayıt ve belgeler getirilerek, yola elatmanın olup olmadığı tespit edilmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmek üzere, davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile onama ilamının kaldırılmasına, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir..." gerekçesiyle; onama ilâmının kaldırılmasına ve hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesi, başlıkta tarih ve sayısı belirtilen kararında; "... 6100 sayılı HMK’da deliller için taraflarca avans yatırılması gerektiği hususu düzenlenmiş olup, yasanın "Delil ikamesi için avans" başlıklı 324. maddesinin ikinci fıkrasında; tarafların, mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin sürede yatırmadıkları takdirde delil ikamesinden vazgeçmiş sayılacakları öngörülmüştür...

01/06/2022 tarihli duruşmada davacı vekiline "Bilirkişi ve keşif incelemesinde kullanılmak üzere eksik 571,00 TL keşif harcı, 1.200,00 TL bilirkişi ücretleri, 300,00 TL araç ücreti olmak üzere 2.071,00 TL gider avansını Mahkememiz veznesine depo etmek üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine, verilen süre içerisinde işlem yerine getirilmediği takdirde, ilgili keşif ve bilirkişi incelemesi deliline dayanmaktan vazgeçilmiş sayılacağının ihtarına (ihtarat yapıldı)." diye kesin süre verildiği, ancak kesin süre içerisinde gerekli avansın ve harcın yatırılmadığı,

14/09/2022 tarihli duruşmada ise davacı asilin, "Ben bugüne kadar çok fazla keşif ve bilirkişi ücreti yatırdım, mağdurum, mahkeme kararları kaldırıldığı için sıkıntı yaşıyorum, kadastro sonrasında parsellerde değişme olduğu doğrudur, burası kapımın önüne çıkan anayoldur, davamın kabulüne karar verilsin." şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Mahkememizce Yargıtay 7. Hukuk Dairesi'nin 10/11/2021 tarih ve 2021/5941 E. - 2021/2912 K. sayılı ilamında belirlenen eksikliklerin giderilmesi için 01/06/2022 tarihli ara kararda istenen avansın, keşif ve bilirkişi ücreti olduğunun belirtilmekle delil ikamesi avansı niteliğinde olduğu, HMK'nun 324. maddesi gereğince, bu avansın süresinde yatırılmamasının hukuki sonucuna göre delile dayanan tarafın o delilden vazgeçmiş sayılacağı, kesin süre içinde bilirkişi ve keşif avansının yatırılmadığı, bu nedenle davacının bu delillere dayanmış sayılmasından vazgeçtiği, ...

Köyü 167 ada, 1 ve 2 nolu parsellerin aynı anda 11-12-13 parsel sayılı taşınmazlarla birleşmesi sonucu 14 parsel sayılı taşınmazın oluştuğu, bu parselin de ifraz edilerek 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazların meydana geldiği, davanın el atmanın önlenmesi istemine ilişkin olduğu, bu hali ile gerekli incelemelerin yapılarak, dosyadaki eksikliklerin giderilemediği..." gerekçesiyle; davanın (usûlden) reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı asil; dava konusu yer hakkında tespit istemli bir başka dosyadan yapılan keşif üzerine alınan bilirkişi raporuyla haksız müdahalelerin tespit edildiğini, hatta Kaymakamlıkça verilen 20.05.2011 tarihli men kararı üzerine de müdahalenin kesinleştiğini, tüm bu tespitlere rağmen verilen hükmün yerinde olmayıp yeniden bir hüküm kurulması gerektiğini beyan ederek; hükmün bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; köy yoluna el atmanın önlenmesi, yıkım ve eski hâle getirme istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,