Yargıtay 8. Ceza Dairesi E.2023/3395 K.2024/9367

Samsun Cumhuriyet Başsavcılığının 27.03.2015 tarihli iddianamesi ile hükümlü hakkında parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca açılan dava ile yapılan yargılama neticesinde Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 30.06.2015 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 35 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca 1 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği,

denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlenmesi nedeniyle Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.12.2022 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 35 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca 1 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün, istinaf edilmeksizin 27.01.2023 tarihinde usulüne uygun şekilde kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 26.07.2023 tarihli ve 2023/4525 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 19.09.2023 tarihli ve KYB-2023/90200 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 19.09.2023 tarihli ve KYB-2023/90200 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“5271 sayılı Kanun'un 250. maddesinde, "Soruşturma evresi sonunda aşağıdaki suçlarla ilgili olarak kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmediği takdirde seri muhakeme usulü uygulanır: a) Türk Ceza Kanununda yer alan;

1. ... olmayan yere tecavüz (madde 154, ikinci ve üçüncü fıkra),

2. Genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması (madde 170),

3. Trafik güvenliğini tehlikeye sokma (madde 179, ikinci ve üçüncü fıkra),

4. Gürültüye neden olma (madde 183),

5. Parada sahtecilik (madde 197, ikinci ve üçüncü fıkra),

6. Mühür bozma (madde 203),

7. Resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan (madde 206),

8. Kumar oynanması için yer ve imkan sağlama (madde 228, birinci fıkra),

9. Başkasına ait kimlik veya kimlik bilgilerinin kullanılması (madde 268),

suçları

b) 10/7/1953 tarihli ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler

Hakkında Kanunun 13 üncü maddesinin birinci, üçüncü ve beşinci fıkraları ile 15 inci

maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında belirtilen suçlar.

c) 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanununun 93 üncü maddesinin birinci

fıkrasında belirtilen suç.

d) 13/12/1968 tarihli ve 1072 sayılı Rulet, Tilt, Langırt ve Benzeri Oyun Alet ve

Makinaları Hakkında Kanunun 2 nci maddesinde belirtilen suç.

e) 24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun ek 2 nci maddesinin

birinci fıkrasının (1) numaralı bendinde belirtilen suç." şeklinde,

Geçici 5. maddesinde yer alan, "(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla; ...c) 250 nci maddede düzenlenen seri muhakeme usulü ile 251 ve 252 nci maddelerde düzenlenen basit yargılama usulüne ilişkin hükümler, 1/1/2020 tarihinden itibaren uygulanır. d) 1/1/2020 tarihi itibarıyla kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü ile basit yargılama usulü uygulanmaz" şeklindeki düzenlemeler ile,

02/08/2022 tarihli ve 31911 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Anayasa Mahkemesinin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararı ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na 17/10/2019 tarihli ve 7188 sayılı Kanun’un 31. maddesiyle eklenen geçici 5. maddenin (d) bendinde yer alan “…kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış…” ibaresinin “…seri muhakeme usulü…” yönünden Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği nazara alındığında,

Somut dosya kapsamında, sanığın mahkumiyetine konu suçun, 5271 sayılı Kanunu'nun 250. maddesi gereğince seri muhakeme usulüne tabi olduğu, mahkumiyete ilişkin kararın 22/12/2022 tarihinde verildiği, Anayasa Mahkemesi'nin 21/04/2022 tarihli ve 2020/87 esas, 2022/44 sayılı kararının 02/08/2022 tarihli ve 31911 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe girdiği gözetildiğinde, durma kararı verilerek dosyanın Cumhuriyet başsavcılığına gönderilmesi gerektiği gözetilmeden, seri muhakeme usulü uygulanmaksızın yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. Samsun Cumhuriyet Başsavcılığının 27.03.2015 tarihli iddianamesi ile hükümlü hakkında parada sahtecilik suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca açılan dava ile yapılan yargılama neticesinde Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 30.06.2015 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 35 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca 1 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği,

denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlenmesi nedeniyle Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.12.2022 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun'un 197 nci maddesinin üçüncü fıkrası, 35 inci maddesinin ikinci fıkrası, 62 nci maddesi uyarınca 1 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün, istinaf edilmeksizin 27.01.2023 tarihinde usulüne uygun şekilde kesinleştiği belirlenmiştir.

2. Seri muhakeme usulü, 17.10.2019 tarihli ve 7188 sayılı Kanun'un 24 üncü maddesiyle 5271 sayılı Kanun'un 250 nci maddesi yeniden düzenlenerek ceza muhakemesi sistemimize girmiştir. Yine aynı Kanunun 31 inci maddesiyle 5271 sayılı Kanun'a eklenen geçici 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde de “1/1/2020 tarihi itibarıyla kovuşturma evresine geçilmiş, hükmü bağlanmış veya kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü … uygulanmaz.” hükmüne yer verilmiştir.

Anayasa Mahkemesince 21.04.2022 tarihli ve 2020/87 Esas, 2022/44 Karar sayılı kararıyla 5271 sayılı Kanun'un eklenen geçici 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan "01.01.2020 tarihinde kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış dosyalarda seri muhakeme usulü uygulanmaz" hükmü iptal edilmiş ve 01.01.2020 tarihinden itibaren uygulanmaya başlamıştır.

Öte yandan, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak Cumhuriyet Başsavcılıklarına gönderilen 11.10.2022 tarihli ve E.24340503-659-0480-2019-1107/733996 sayılı, Seri Muhakeme Usulü konulu yazısında özetle;

01.01.2020 tarihi itibariyle kovuşturma evresine geçilmiş, ancak henüz hükmü bağlanmamış derdest dosyalarda kovuşturmayı yürüten ilk derece mahkemesi tarafından CMK’nın 223/8. maddesi gereğince durma kararı verilerek dosyanın seri muhakeme usulüne ilişkin işlemlerin yerine getirilmesi için Cumhuriyet başsavcılığına gönderilmesi durumunda, Cumhuriyet başsavcılığı tarafından yeni bir soruşturma numarası alınarak, seri muhakeme usulüne ilişkin tüm iş ve işlemlerin seri muhakeme bürosundan sorumlu Cumhuriyet savcısı tarafından yerine getirilmesi gerektiği belirtilmiştir.

3. İnceleme konusu dava dosyasında, Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesince, 30.06.2015 tarihinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen hükümlünün denetim süresi içerisinde kasten yeni bir suç işlemesi nedeniyle yapılan ihbar üzerine dosyanın yeniden ele alındığı, 22.09.2022 tarihli celsede hükümlüye atılı suçun, kovuşturma sırasında yürürlüğe giren seri muhakeme usulüne tabi olduğu, bu usulün uygulanıp uygulanmayacağının takdiri için dosyanın Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı Seri Muhakeme Bürosuna tevdiine karar verildiği,

Samsun Cumhuriyet Başsavcılığı Seri Muhakeme Bürosunca yürütülen soruşturma neticesinde verilen 07.12.2022 tarihli karar ile hükümlünün 06.12.2022 tarihli teklif kabul-red tutanağında yer alan yaptırımı reddederek seri muhakeme usulünün uygulanmasını kabul etmediği, mükerrer soruşturma nedeniyle kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği ve genel hükümlere göre devam edilmesi gerektiğinden dosyanın Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesine gönderildiği ve Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.12.2022 tarihli kararı ile hükümlü hakkında kurulan hükmün aynen açıklanmasına karar verildiği,

buna göre Mahkemece seri muhakeme usulünün uygulanması için gerekli işlemlerin yerine getirildiğinin anlaşılması karşısında, seri muhakeme usulünün uygulanması için durma kararı verilerek dosyanın Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesi gerektiğinden bahisle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR