Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2012/7851 K.2012/9057

Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

İstanbul Pendik Tapu Sicil Müdürlüğünün 29.12.2006 tarih ve 15647 yevmiye sayılı 95.000 USD limitli, teminat ipoteğine dayalı olarak, asıl borçlu şirket ile ipotek veren ... aleyhinde ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takip başlatılmıştır. 30.12.2008 tarihli icra emriyle 95.000,00 USD asıl alacak ve 3.144,98 USD işlemiş faizi olmak üzere 98.144,98 USD'nin, asıl alacak kısmına fiili ödeme tarihine kadar işleyecek yıllık % 20 faiziyle tahsili talep edilmiştir.

Şikayetçiye icra emri, kıymet takdiri raporu ve satış ilanı usulüne uygun tebliğ edilerek, 14.06.2010 tarihinde gayrimenkul 70.000,00 TL ye ihale edilmiştir. Alacaklı vekili talebi üzerine, icra dairesince ihale bedeli alacağı karşılamadığından İİK.nun 152.maddesi gereğince 14.12.2010 tarihli ve 114.289,00 TL'lik rehin açığı belgesi düzenlenmiştir. Rehin açığı belgesinde borçlu olarak sadece ipotek veren sıfatına sahip malik Kubilay Kılıç gösterilmiştir.

Malik ... 26.01.2012 harç tarihli dilekçesinde; diğer şikayet nedenleri yanında takipte ipotek limitinin aşılamayacağı ve ipotek veren 3. kişi olarak hakkında rehin açığı belgesi düzenlenemeyeceği yönündeki şikayetlerini de bildirmiştir. Mahkemece istem süreden reddedilmiştir.

TMK hükümlerine göre gayrimenkul ipoteği veren malik üçüncü kişinin alacaklıya karşı sorumluluğu, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla gayrimenkulün satılması ile sona erdiğinden, İİK.nun 150/f ve 152.maddelerinde yer verilen rehin açığı belgesi ile borçlu aleyhine takip yapılabilir, rehin açığı belgesi borçtan şahsen (kefil veya müşterek borçlu olarak) sorumlu olmayan ipotek veren aleyhinde düzenlenemez ve bu belge ile 3. şahıs ipotek veren aleyhinde takip yapılamaz.

Yine MK.nun 851 ve 881. maddelerinde ifadesini bulan muhtemel bir alacağın teminatı olarak tesis edilen üst sınır (limit) ipoteğinde ise borcun ulaşacağı miktar belirsiz olduğundan taşınmazların ne miktar alacak için teminat teşkil edeceği ipotek akit tablosundaki limitle sınırlandırılmıştır.

TMK.nun 875.maddesinde belirtilen ve ipotekle teminat altına alınan ana borç, faiz, icra takip giderleri ve taraflarca kararlaştırılan eklentilerden oluşan toplam borç miktarının bu limiti aşması mümkün değildir (HGK. 24.05.1989 tarih 1989/11-294 E, 1989/378 K). Bu hususlar İİK.nun 149/a maddesi göndermesi ile uygulanması gereken İİK.nun 33. maddesine göre ilama aykırılık istemi olup süresiz şikayete tabidir.

O halde mahkemece ipotek veren malikin, limitin aşıldığı ve aleyhine rehin açığı belgesi düzenlendiği yönündeki şikayetlerinin duruşma açılarak incelenmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, başvurunun süresinde yapılmadığından bahisle reddi isabetsizdir.