Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2013/14654 K.2014/19080

... ve müşterekleri ile ... ve müşterekleri aralarındaki mirasçılık belgesinin iptali, yeni mirasçılık belgesi verilmesi davasının kabulüne dair Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 10.04.2013 gün ve 276/225 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalılar ... ve ... taraflarından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARŞI OY

Miras, mirasbırakanın ölümü ile açılır (eMK. m. 517/1; TMK m. 575/1). Miras (tereke) üzerinde hak sahipliği sıfatı da mirasbırakanın ölüm anına göre belli olur (eMK m. 522, 523, 524; TMK. m. 580, 581, 582). Mirasçılık ve mirasın geçişi, mirasbırakanın ölüm tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre belirlenir (4722 sayılı Türk Medeni Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şeklinde Hakkında Kanun m. 17).

Mirasçılık belgesi isteminde uyuşmazlığa konu davalılar ..., ..., ... ve ...'in anneleri olan ölü kişi 1922 doğumlu ..., mirasbırakan ...'un evlilik dışı ... adlı kadınla ilişkisinden doğmuş daha sonra mirasbırakanla olan babalık ilişkisi ve baba ismi Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 03.08.1947 tarih ve 1947/382-392 Esas ve Karar sayılı ilamı ile kurulmuş ve bu ilişki ve değişiklik nüfus siciline yansıtılarak ...'nin nüfus kaydına işlenmiştir. ...'nın nüfus sicilinde değişiklikten önce babası olarak gösterilen ... hanesinde kaydı mevcut değildir.

Kaldı ki, 1947 sayılı ilamda kayden baba ... ve anne ... ile doğal babası olan mirasbırakan ... hasım gösterilmek suretiyle soybağı ilişkisi ve sicil kaydı düzeltimine ilişkin ilam oluşturulmuştur.

Bu nedenle bu ilamın hem soybağının reddi hem de tanıma hükmü niteliğinde olduğunun, bu sebeple eMK'nun 290-291. maddelerindeki tanıma koşullarının gerçekleşmiş olduğu; ... ile mirasbırakan ... arasında soybağı ilişkisi sonradan düzeltilmiş (nesebi sahih olmayan) soybağı olarak hukuken kurulmuştur.

Soybağı ilişkisi hukuken kurulduğundan; davacıların bu yöne ilişkin temyiz itirazları yersiz olup; mahkemenin ...'nin ölümüyle onun alt soyunu mirasbırakan ... mirasçısı olarak kabul etmesinde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Ne var ki; mahkemenin ölü ...'nin alt soyuna düşecek miras payının hesaplanmasında uygulanacak Kanun maddesinde hataya düşüldüğünden yanlışlık oluşmuştur. Yukarıda belirtildiği gibi, mirasçılığa ve mirasın intikaline mirasbırakanın ölüm tarihinde yürürlükte olan Kanun hükümleri uygulanır (4722 sayılı Kanun m. 17). Mirasbırakan ... 1965 yılında ölmüştür.

Ölüm tarihinde yürürlükte olan Kanun 743 sayılı eMK'dur. eMK'nun alt soyun mirasçılığını düzenleyen o tarihte yürürlükteki 443/1. fıkrasında “...nesebi sahih olmayan hısımların baba ceetinden mirasçı olabilmeleri, babalarının kendilerini tanımış veya babalıklarına hüküm südur etmiş bulunmasına mütevakkıftır...” 443/2. fıkrasında ise “... baba tarafından nesebi sahih olmayan bir çocuk yahut füruu, babasının nesebi sahih füruularıyla içtima ederse; nesebi sahih bir çocuğa veya fer'ilerine isabet eden hissenin yarısını alırlar...” hükmü mevcuttur.

Eş söyleyişle eMK döneminde soybağı düzgün çocuklar ile sonradan soybağı düzeltilmiş çocuklar arasında üst soydan kalan miras bakımından farklılık yaratılmış, soybağı sonradan düzeltilmiş çocukların ve fîiruularının soybağı düzgün çocuklara göre yarı oranında daha az miras payı alması söz konusudur. Bu eşitlik ilkesine aykırı hüküm mirasbırakanın ölümünden sonra o tarihte Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilmiştir.

01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 sayılı Medeni Kanunda ise eski hükümdeki eşitliğe aykırı durum giderilmiş (TMK. m. 495/2); çocukların eşit derecede mirasçı olmaları kabul edilmiştir.

Ancak belirtildiği gibi; mirasa ölüm tarihinde yürürlükte olan Kanun uygulanacağı ve mirasbırakan ...'nin soybağı sonradan düzeltilmiş çocuğu ...'nin diğer düzgün soybağlı çocuklarla birlikte mirasçı olmaları söz konusu olduğundan; ...'nin diğer çocuk(lar)a isabet eden miras payının yarısını alacağının gözetilmesi gerekir.

Mahkemece, yapılan miras payı hesaplamasında ...'nin mirasbırakanından gelen payı diğer çocuklarla eşit olarak kabul edilmek suretiyle hesaplanma yapılmış; bu husus açıklandığı gibi Kanun'a aykırı olmuştur.

Mirasbırakanın ölüm tarihinde yürürlükte olan e MK'nun 443/2. maddesi gözetilerek yapılacak hesaplama da mahkemece yapılacak iş ... terekesinin tamamının (3360) pay olarak kabul edilerek bunun (840) payının o tarihte sağ olan eşi İkbal’e, kalanından (720) payın o tarihte sağ olan düzgün soybağlı çocuğu ...’e, (720) payın o tarihte sağ olan düzgün soybağlı çocuğu ...'e, (720) payın o tarihte sağ olan düzgün soybağlı çocuğu ...'a, (360) payın ise soğbağı sonradan düzeltilen (nesebi sahih olmayan) çocuğu ...'ye ait olacak şekilde hesaplamaya başlanılması bu çocukların da ve sağ kalan eş ....'in de ölmüş olduğu kendi çocukları ...,

... ve ...'a ve onların alt soyuna geçeceği de gözetilerek mirasçılık

belgesinde son durum olarak ... çocuğu ...'a (500) pay, ... çocuğu ...'e (500) pay; ... kızı...'ya (200) pay, ... kızı ...'e (200) pay, ... kızı ...'ye (200) pay, ... kızı ...'ye (200) pay, ... kızı ...'e (200) pay; ... eşi ...'a (250) pay, ... çocuğu ...'ye (375) pay, ... çocuğu ..'ya (375) pay; ... çocuğu ... ...'ya (90) pay, ... çocuğu ...'a (90) pay, ... çocuğu Tuğrul'a (90) pay, ... çocuğu ...'a (90) pay olacak şekilde miras paylarının düzenlenerek mirasçılık belgesinin verilmesi ve miras payları hatalı olduğundan gerek Kayseri 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 12.01.2011 tarih 2010/1550 Esas 2011/29 Karar sayılı, gerekse Kayseri 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 12.04.1999 tarih 1999/296-311 Esas ve Karar sayılı mirasçılık belgelerinin iptal edilmesi gerekir.

Mahkemenin temyiz incelemesine konu kararıyla yukarıda anılan Kayseri 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 12.04.1999 tarih 1999/296-311 Esas ve Karar sayılı mirasçılık belgesi iptal edilmiş; Kayseri 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 12.01.2011 tarih 2010/1550 Esas 2011/29 Karar sayılı mirasçılık belgesi geçerli tutularak mirasçılık belgesi düzenlenmiştir. Değerli çoğunluk bu kararı onamıştır. Yukarıda açıkladığım sebeplerle temyiz edilen hükmün belirtilen şekilde inceleme ve işlem yapılmak üzere bozulması gerektiğini düşünüyor; çoğunluğun onama kararma katılmıyorum.23.10.2014