Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/3307 K.2015/12874

..... ile...... ve müşterekleri aralarındaki alacak davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine dair .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 30.10.2013 gün ve 78/274 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davalılar vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, evlilik birliği içerisinde muris eşin ölmeden önce vekil edeni ile birlikte yetiştirip ürettikleri pamuk, buğday, mısır ve domates ürününün satılması ile elde edilen para ve pamuk destekleme primi üzerinde vekil edenin de hakkı bulunduğunu ileri sürerek mal rejiminin tasfiye edilerek fazlaya ilişkin hakkları saklı kalmak üzere 10.000.TL nin dava tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, 13.11.2008 tarihinde harcını yatırmak suretiyle istek miktarını 35.553.TL olarak ıslah etmiştir.

Davalılar vekili, talep edilen bedellerin tereke içinde bulunduğunu, davacının belirtilen ürünler sebebiyle tahsilat da yaptığını, bu miktarın mahsup edilmesi gerektiğini, şayet davanın kabulüne karar verilecek olursa, davacının talep edebileceği miktarın 26.197,86 TL olduğunu açıklayarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, 26.196 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, fazla isteğin reddine karar verilmesi üzerine, hüküm; davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacı, 15.7.2006 tarihinde ölen miras bırakan.....'un eşi, davalılar ise ....'in davacıdan önceki eşinden olan çocuklarıdır. Davacı ile miras bırakan 5.4.2004 tarihinde evlenmişler, eşin ölümü ile evlilik birliği son bulmuştur. Eşler arasındaki mal rejimi TMK'nun 225/1 maddesi gereğince eşin ölümü tarihinde (15.7.2006) sona ermiştir. Bu durum karşısında evlilik tarihinden ölüm tarihine kadar eşler arasında 4721 sayılı Kanunun TMK'nun 202. maddesine göre edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir.

Davacı, evlilik birliği öncesinde muris adına kayıtlı taşınmazların diğer deyişle murisin kişisel malları olan tarlalarının ekilerek elde edilen ürünler sebebiyle alacak isteğinde bulunmuştur. Eşler arasında aksi kararlaştırılmamış ise kişisel malların geliri edinilmiş maldır. (TMK.nun 219/4, 221/2).

Somut olayda muris, evlilik birliği içerisinde kişisel mal niteliğinde olan tarlalarını ekmek suretiyle ürün elde etmiştir. Bu ürünler, kişisel malların getirisi olup edinilmiş mal olarak kabulü gerekir. Evlenme tarihi, üretilen ürünlerin yetiştirildiği ve satıldığı tarihler ile destekleme primlerinin ödenme tarihleri göz önünde bulundurulduğunda dava, mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan katılma alacağına ilişkindir. Yetiştirilen domates, buğday ve pamuk ürünleri 2004, 2005 ve 2006 yıllarına ilişkin olup, bedelleri de murisin ölümünden önce muaccel hale gelmiştir.

Devlet tarafından üretici çiftçilere ödenen Pamuk Destekleme Primi ile Doğrudan Gelir Desteği primi yönünden, bu ödemelerin karşılıksız yapıldığı gerekçesi ile edinilmiş mal olmadığı, kişisel mal olarak değerlendirilmesinin gerektiği davalılar tarafından ileri sürülmüş ise de, bu ödemenin karşılıksız yapılıp yapılmadığı incelendiğinde; Devletin tarım politikası gereği üretime katkı amacıyla çiftçiyi destekleme kararı aldığı, bu çerçevede Bakanlar Kurulu Kararları çıkartıldığı, bu kararın uygulanması bakımından da tebliğler yayınlandığı bilinen bir gerçektir.

22.11.2006 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı'nca uygulamaya konulan Bakanlar Kurulu Kararının uygulama Tebliğinin 1.4. ve 6. maddeleri hükümleri uyarınca, bir takım zorunluluklar getirildiği, buna göre anılan tebliğin 1. maddesinin,"...kütlü pamuk, zeytinyağı, dane mısır,...üreterek satışını yapan üreticilere destekleme primi ödenmesine ilişkin olduğu,

bu ürünleri üreten üreticilerin prim ödemelerinden yararlanacakları" ayrıca 4. maddenin 2.bendinde "Üreticiler tarafından üretilen ve kamu kuruluşlarına yapılan kütlü pamuk teslimatları için bu tebliğin 6. maddesinde belirtilen belgelerin düzenlenmesi kaydıyla prim ödeneceği" belirtilmiştir.

6. maddede ise üretim yapmak isteyen çiftçilerin birtakım belgeleri düzenlemeleri ayrıca belirtilen ürünlerin tohumlarının teminine ilişkin alım satım fatura ve sertifikaların bulunmasının gerekliliğine işaret edilmiştir.

Şu halde, anılan hükümler göz önünde bulundurulduğunda; Devlet tarafından ödenen Pamuk Destekleme priminin karşılıksız yapılmadığı, çiftçinin çalışmalarının sonucunda yetiştirilen ürünler sebebiyle ödendiği, diğer bir ifade ile söz konusu bedelin çalışma karşılığı ödendiği açıktır.

Doğrudan Gelir Desteği Primi de, ürün ayırımı yapılmaksızın aynı esaslar çerçevesinde üretime katkı amaçlı tarım yapan çiftçiye üretim karşılığında ödenen bedel olup çiftçinin üretim dönemi sonunda aldığı ve evlilik birliğine sunduğu gelirdir.

TMK'nun 219. maddesi hükmünde; bir eşin edinilmiş malları sıralanırken, 1. bentte "çalışmasının karşılığı olan edinimler" olarak belirtilmiştir.

Şu halde miras bırakan......, buğday, domates ve pamuk ekim işini yapması sebebiyle destekleme (pamuk destekleme ve doğrudan gelir desteği) primini almaya hak kazanmış olup, şayet ekim işini yapmamış olsaydı destekleme bedelini almaya hak kazanamayacaktı.

Tüm bu belirlemeler karşısında mahkemece tasfiye hesabında bu kalemin de nazara alınmış olması doğrudur. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına, davacının katılma alacağının usule uygun biçimde uzman bilirkişi tarafından hesaplanarak, bulunan miktara hükmedilmiş olmasına göre, aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Kabule göre; edinilmiş mallara katılma rejiminden kaynaklanan katılma alacağı davalarında faize, TMK’nun 239/3.fıkrası gereğince karar tarihinden geçerli olarak hükmedilmesi gerekmekte olup, mahkemece, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi doğru değil ise de, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, kararın HMK'nun 370/2.md (HUMK.nun 438/7) si uyarınca düzeltilmesi uygun görülmüştür

KARŞI OY

Çifçi destekleme primi, devletin tarım politikasının uygulanmasını sağlamak, çiftçiyi yönlendirmek faaliyeti sonraki yılda devamını sağlamak için çiftçiye yaptığı karşılıksız bir kazandırma, bağışlamadır. Edinilmiş mal olarak değerlendirilemez. Bu alacak kalemine yönelik talebin reddine karar verilmek üzere temyiz edilen hükmün bozulması gerektiğini düşünüyorum.11.06.2015