Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2017/16727 K.2018/166

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup, hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtay'ca incelenmesi davalı ... vekili tarafından istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 07.03.2017 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü temyiz eden davalı ... vekili Av. ... geldi. Karşı taraftan gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan ve hazır bulunanların sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek; dosyanın eksiklerinin ikmali için mahalline geri çevrilmesine karar verildiği ikmalden sonra yeniden gönderilen dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, ortaklığın giderilmesi davasına konu olan 1275 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 171,36 m2'lik bir kargir bina bulunduğunu, bu binanın vekil edeni tarafından 1980 tarihinde yaptırıldığını belirterek bodrum ve konut olarak kullanılan binanın vekil edenine aidiyetinin tespitine karar verilmesini istemiştir.

Davalılardan ... vekili, taşınmazın 26/02/1964 tarihinde ahşap ev niteliği ile tapuya kayıtlı olduğunu, evin muris Mustafa Yeşil tarafından yapıldığını, davacının evin yapımında hiçbir emek ve katkısının olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 1275 nolu parsel üzerindeki tek katlı kargir bina ve tek katlı basit yapının mülkiyetinin davacı adına tespitine karar verilmiş; hüküm, duruşma istemli olarak davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, muhdesat tespiti isteğine ilişkindir.

1-Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre yazılı şekilde hüküm verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığından davalılardan ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2-Bir şeye malik olan kimse, o şeyin bütünleyici parçalarına da malik olur(4721 s.lı TMK 684/1 m). Arazi üzerindeki mülkiyet, kullanılmasında yarar olduğu ölçüde, üstündeki hava ve altındaki arz katmanlarını kapsar. Bu mülkiyet kapsamına, yasal sınırlamalar saklı kalmak üzere yapılar, bitkiler ve kaynaklar da girer(TMK 718 m).

22.12.1995 tarih ve 1/3 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da vurgulandığı gibi Eşya Hukukunda, muhdesattan, bir arazi üzerinde yapı ve tesisler ile bağ ve bahçe şeklinde dikilen ağaçları anlamak gerekir. Muhdesat, sahibine arazi mülkiyetinden ayrı, bağımsız bir mülkiyet veya sınırlı bir ayni hak bahşetmez. Muhdesat sahibinin hakkı, sadece şahsi bir haktır(TMK 722, 724, 729 m.ler).

Taşınmaz üzerindeki bina, ağaç gibi bütünleyici parça niteliğindeki muhdesatların taşınmazın arzından ayrı bir mülkiyetinin varlığından söz edilemez. Açıklanan ilke ve esaslara göre, kural olarak muhdesatın arz malikinden başkasına aidiyetinin tespiti istenemez.

Ne var ki; çoğun içinde azda vardır kuralı gereğince, muhdesatın mülkiyetinin aidiyetinin tespiti isteğinin, muhdesatı meydana getirenin tespitini de kapsadığı kabul edilmelidir. Muhdesatın aidiyeti isteğiyle açılan bu tür davalarda, güncel hukuki yararın mevcut olması ve iddianın kanıtlanması durumunda muhdesatın davacı tarafça meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesi gerekir.

Somut olayda; dosya içeriğine, toplanan delillere ve tanık beyanlarına göre, dava konusu 1275 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan tek katlı kargir bina ve tek katlı basit yapının davacı tarafından meydana getirildiği sabit olmuştur. Mahkemece anılan muhdesatların davacıtarafından meydana getirildiğinin tespitine karar verilmesi gerekirken, muhdesatların mülkiyetinin aidiyetine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Davalılardan ... vekilinin temyiz itirazları bu yönden yerinde olup hükmün bu nedenle bozulması gerekmekteyse de; bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, aşağıdaki şekilde hükmün düzeltilerek onanması yoluna gidilmiştir (HUMK. m. 438/7).