Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/7483 K.2023/2577

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Hazine vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin başvurusunun esastan reddine, davalı Hazine vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 14.06.2022 tarihli ve 2021/16733 Esas, 2022/5799 Karar ... kararıyla gerekçesi ve hüküm fıkrasının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından kararın ve maddi hatanın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Dava konusu; ... ili ... ilçesi ... Köyü eski 1515 parsel yeni ... Mahallesi 28125 ada 88 parsel 1.697,80 m2 bahçe vasfıyla yenilemenin tescili yoluyla 08.08.2011 tarihinde tam hisse ile Hazine adına kayıtlı taşınmaza ilişkindir.

2. Davacı vekili dava dilekçesinde, dava konusu 28125 ada 88 parsel taşınmazın ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1997/180 Esas, 1997/644 Karar ... ilamıyla, Hazine adına orman sınırı dışına çıkarıldığı gerekçesiyle Hazine adına tesciline karar verildiğini, 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'a (6292 ... Kanun) göre davacının tapusunu geri alma hakkına sahip olduğunu, belirlenen 2 yıllık süre içinde 19.06.2012 tarihinde iade talebinde bulunulduğu halde tapunun iade edilmediğini ileri sürerek, dava konusu taşınmazın tapusunun iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davanın idari yargıda görülmesi gerektiğini, davacının dava açmakta hukuki yararının olmadığını, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin 01.11.2017 tarihli ve 2016/13 Esas 2017/260 Karar ... kararı ile davanın kesin hüküm nedeniyle reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekilinin istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 13.05.2019 tarihli ve 2019/198 Esas 2019/ 282 Karar ... kararı ile eldeki dava işle kesin hüküm oluşturduğu belirtilen davaların taraflarının ve konusunun aynı olduğu dava sebeplerinin farklı olduğu bu nedenle ilk derece mahkemesince davanın esasına girilerek bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle başvurucu davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin kararı üzerine dosya 2019/267 Esas olan şimdiki esasını almış ve İlk Derece Mahkemesince taşınmazın 6292 ... Kanun kapsamında kalan taşınmazlardan olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi 28125 ada 88 parselde bulunan taşınmazın Hazine adına olan tapusunun iptali ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı Hazine vekili ve katılma yoluyla davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; harç, vekalet ücreti, yargılama giderlerinin Hazineye yükletilmesi ve Hazinenin harçtan muaf olması nedeniyle peşin alınan harcın davacıya iadesine karar verilmesi, ayrıca dava değeri üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini açıklayarak, resen dikkate alınacak nedenlerle kararın kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; hatalı değerlendirme ve eksik inceleme ile usul ve kanuna aykırı karar verildiğinden kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında daha önce görülen ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1997/180 Esas ... dosyasında Hazine tarafından açılan davada, taşınmazın orman sınırı dışına çıkarılma tarihi ile tespit tarihi arasında 20 yıllık kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğinin dolmadığı gerekçesiyle, davacı ... tarafından Hazine aleyhine açılan ...

8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/35 Esas ... dosyasında ise taşınmazın orman niteliğinde olup davacının dayandığı tapu kaydının hukuki niteliğini yitirdiği gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulduğu ve eldeki dosyanın ise 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 ...

Kanun) 7 nci maddesine dayanılarak açılan tapu iptali ve tescile ilişkin olup dava sebeplerinin farklı olduğu söylenebilir ise de; ...

8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2003/35-2005/385 Esas ... dosyasında dayanılan tapu kaydına taşınmazın orman olduğu gerekçesiyle değer verilmediği ve bu dosyaya ilişkin yukarıda ayrıntıları anlatılan onama ilamında 1976 yılında yapılan işleme değer verilemeyeceği ve taşınmazın 1942 yılında yapılan tahdide göre halen orman içinde olduğu kabul edilerek açıkça taşınmazın orman olduğuna vurgu yapıldığı, bu nedenle taşınmazın orman olarak belirlenen bu niteliğinin, bu ilama taraf olan davacı yönünden bağlayıcı olduğu ve orman olduğu davacının da taraf olduğu ilamla hükmen tespit edilen taşınmazın 6292 ...

Kanun'un 7 nci maddesi uyarınca iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ... 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 26.06.2020 tarihli ve 2019/267 Esas, 2020/263 Karar ... kararının 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ( 6100 ...

Kanun) 353/(1)-b.2 nci maddesi uyarınca kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Dairemizin yukarıda tarih, esas ve karar numarası belirtilen ilamında bu tip davaların adli yargıda değil idari yargıda görülmesi gerektiği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekirken Bölge Adliye Mahkemesince işin esasına girerek davanın reddine karar verilmesi doğru değilse de bu durum yeniden yargılamayı gerektirmediğinden bölge adliye mahkemesi kararının gerekçesinin ve hüküm fıkrasının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VI . KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuranlar

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekili karar düzeltme ve maddi hatanın düzeltilmesi isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davacı vekili karar düzeltme ve maddi hatanın düzeltilmesine ilişkin dilekçesinde özetle.

Dairece idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmişse de bu şekilde verilen karar sonucu İlk Derece Mahkemesinin direnme veya uyma yetkisini kullanmasının önüne geçildiğini, bu şekilde davacının haklarını araması ve yargılanma hakkının kısıtlandığını, bu nedenle Yargıtayca Bölge Adliye Mahkemesinin kararının bozulmasına karar verilmesini, bu kabul edilmediği takdirde Bölge Adliye Mahkemesince esastan ret kararı verilmişken düzelterek onama yapılarak kararın usulden ret kararı olarak değiştirildiğini,

bu durumda hüküm fıkrasındaki feri hükümlerin de değiştirilmesi gerektiğini, maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken davalı lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, hükümdeki vekalet ücretinin karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde yazan maktu vekalet ücreti olan 3.400 TL olarak düzeltilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 6292 ... Kanun kapsamında bedelsiz iadesi gereken yerlerden olduğu iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir

2. İlgili Hukuk 6100 ... Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6292 ... Kanun'un 7 nci maddesi

3. Değerlendirme 1. Davacı vekilinin kararın düzeltilmesi talebi yönünden yapılan incelemede; 6100 ... Kanunu'na 6217 ... Kanun ile ilave edilen geçici 3 üncü maddenin 1 inci bendinde, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 26.09.2014 tarihli ve 5236 ... Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ila 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı hükme bağlanmış, 6100 ... Kanun'la Yargıtay kararlarına karşı karar düzeltme yolu düzenlenmemiştir.

Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler kapsamında, üç dereceli yargılama sistemine geçiş ile karar düzeltme yolu kaldırıldığından, bu sistemde Yargıtay kararlarına karşı tarafların karar düzeltme hakkı bulunmadığından, Dairemizin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen düzeltilerek onama ilamı ile Mahkeme kararı şekli anlamda kesinleşmiş olup, bu nedenle davacı vekilinin karar düzeltme dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacı vekilinin Dairece gerekçesi düzeltilerek onama yapılan Bölge Adliye Mahkemesi kararında bulunan vekalet ücretindeki maddi hatanın düzeltilmesine ilişkin talebi yönünden yapılan incelemeye gelince; Dairemizce; Bölge Adliye Mahkemesinin İlk Derece Mahkemesinin kabul kararını kaldırarak esasa girmek suretiyle verdiği ret kararının gerekçesi "davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği" gerekçesiyle düzeltilmek suretiyle onanmışsa da maddi hataya düşülerek Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün fer'i kısmını oluşturan vekalet ücretine ilişkin kısım düzeltilmemiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince; İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesinin yerine geçilmek suretiyle davayı esastan inceleyerek davanın reddine karar verilmiş ve bu doğrultuda hükmün 5 inci fıkrasında "Harcı tamamlanan dava değeri üzerinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 41.017 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine," şeklinde 19.02.2021 tarihinde yeniden görülmekte olan dava hakkında hüküm kurulmuşsa da az yukarıda belirtildiği gibi Dairemizin 14.06.2022 tarihli kararı ile Bölge Adliye Mahkemesinin gerekçesi düzeltilerek davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Bilindiği üzere usulden ret kararı verilmesi halinde karşı taraf lehine karar tarihinde Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde gösterilen maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekmektedir.

O halde maddi hata talebinin kabul edilmesi ve Dairemizin 14.06.2022 tarihli gerekçe düzeltilerek onamasına ilave olarak, Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün 5 inci fıkrasında geçen "41.017 TL" vekalet ücretinin Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihi olan 2021 yılı Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi esas alınarak 4.080 TL maktu vekalet ücreti olarak düzeltilmesi gerekmiştir.

VII . KARAR

Davacı vekilinin karar düzeltme dilekçesinin yukarıda (VI.C.3.1) no.lu bentte gösterilen sebeplerle REDDİNE,

Davacı vekilinin maddi hataya ilişkin talebinin yukarıda (VI.C.3.2) no.lu bentte gösterilen sebeplerle kabulü ile Dairemizin 14.06.2022 tarihli gerekçe düzeltilerek onama kararına ilaveten bölge adliye mahkemesi hükmünün 5 inci fıkrasındaki "Harcı tamamlanan dava değeri üzerinden karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 41.017 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine," cümlesinin hüküm fıkrasından çıkarılarak yerine "Karar tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre maktu vekalet ücreti olan 4.080 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine," cümlesinin eklenmesine, 6100 ... Kanun'un 370/2 inci maddesi uyarınca 19.02.2021 tarihli Bölge Adliye Mahkemesi hükmünün DÜZELTİLMİŞ BU HALİYLE ONANMASINA,

Peşin harcın istek halinde karar düzeltme isteyen davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,