Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/4085 K.2025/7459

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, Van ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 1 22... , 10, 11, 19, 22, 25, 27, 28, 31, 34, 36, 38, 39... parsel sayılı muhtelif yüzölçümündeki taşınmazlar, 4753 sayılı Kanun uyarınca oluşturulan tapu kayıtları nedeniyle davalı ... adına tespit edilmiştir.

Asıl ve birleşen dosyalarda; davacılar dava dilekçelerinde; dava konusu taşınmazların miras yoluyla intikalen ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak, adlarına tescilini talep etmişlerdir.

... Kadastro Mahkemesinin 16.07.2009 tarihli ve 2007/887 Esas, 2009/237 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne, 1 22... parsel sayılı taşınmazın davacı ..., 28 parsel sayılı taşınmazın davacı ..., 25... parsel sayılı taşınmazların davacılar ..., .... ve ..., 31 parsel sayılı taşınmazın davacı.... adına tesciline, dava konusu 8, 10, 11, 19, 28, 34, 36, 39... parsel sayılı taşınmazların ise tespit gibi tapuya tescillerine karar verilmiş; hüküm, davacılar ... ve arkadaşları, ... ve arkadaşları, ... ve davalı ..... tarafından temyiz edilmiştir.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 02.07.2012 tarihli ve 2011/6974 Esas, 2012/5172 Karar sayılı ilamıyla; ‘’....Dava konusu taşınmazlar 4753 sayılı Kanun uyarınca 1964 yılında yapılan çalışmalarda “.... ve ....” niteliğindeki arazilerden sürülmek suretiyle tarlaya dönüştürüldüğü gerekçesiyle ... adına belirtildiği ve tapuya tescil edildiği halde yöntemine uygun mera araştırması yapılmamış, yine keşifte her bir taşınmaz başında ayrı ayrı keşif yapılmamış genel ve soyut beyanlarla yetinilmiş, davalı tarafın tutunduğu tapunun tesis tarihinden geriye doğru 20 yıl içerisinde taşınmazların kimler tarafından nasıl zilyet edildikleri sorulup saptanmamış,

davacılar bakımından kayıtsız ve belgesiz araştırması yapıldığı halde miras bırakanları bakımından senetsiz ve belgesizden taşınmaz kaydı olup olmadığı sorulup saptanmamış, davacılar tanık listeleri sunduğu halde tanıkları davetiye ile keşfe davet olunmamış, 1 22... parsel sayılı taşınmaz hakkında davacılar ... ve arkadaşlarının açtığı dava bu dosya ile birleştirildiği halde bu parsel hakkında olumlu ya da olumsuz bir hüküm kurulmamış, aynı ada 28 parsel sayılı taşınmaz hakkında ise davacı ... adına tescil kararı verildiği halde infazı olanaksız kılacak şekilde aynı taşınmazın tespit gibi davalı ... adına tesciline karar verilmiştir.

Eksik ve yetersiz soruşturmaya dayanılarak karar verilemeyeceği gibi infazı olanaksız kılacak şekilde kendi içinde de birbiri ile çelişkili karar verilemez. ...’’gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; ‘’.....A) Dava konusu yapılan 1 22... , 22, 25, 27, 28, 31, 32, 34, 35, 36, 38, 39, 42 parsel bakımından Mahkememizce yapılan değerlendirme; davaya konu taşınmaz üzerinde zilyetlik sürdürülüp sürdürülmediğinin tespiti için tapu kayıtlarının tescil tarihi olan 1964 yılından geriye doğru çekilmiş hava fotoğrafları Harita Genel Müdürlüğü "....." adresine girilerek araştırılmış olup analog hava fotoğrafı olarak 1963 yılına ait fotoğrafın bulunduğu tespit edilmiş,

ayrıca harita genel müdürlüğüne yazılan müzekkere sonucu 1955 yılına ait hava fotoğrafının bulunduğu anlaşılmış ve hava fotoğrafları getirtilerek inceleme yapılmıştır. 1955 yılı hava fotoğrafı üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde. 1963 yılı hava fotoğrafından taşınmazların tamamının bir bütün halinde sürülü olduğu, tarımsal faaliyetin bulunduğu, 1955 yılı hava fotoğrafında ise tüm taşınmazların sürülü olduğu, tarımsal faaliyetin bulunduğu tespit edilmiştir.

Bununla birlikte yapılan keşif esnasında dinlenen mahalli/tespit bilirkişileri taşınmazların davacılar ve murisleri tarafından 60 yıldan fazla süredir tarla olarak kullanıldığını, taşınmazların merayla bir ilgisinin bulunmadığı beyan etmiştirler.

Toprak tevzi çalışmasında görev yapan ............................. ................., ... ile bilirkişiler.....................,...,............'den sadece...'un sağ olduğu, diğerlerinin vefat ettiği, ...'un ise yatalak hasta olması sebebiyle diğer toprak tevzi bilirkişilerinin ise ölü olması sebebiyle yapılan keşif esnasında dinlenememiştir.

Eğimi %1-5 arasında değişen taşınmazların çevresinde herhangi bir mera arazisi bulunmamakta olup hava fotoğraflarına göre taşınmazlar üzerinde 1955 yılından beri tarımsal faaliyet gerçekleştirilmektedir. Hatta Toprak Tevzi Çalışmalarındaki belirtmelik tutanaklarına göre 1950 yılından beri taşınmazlar üzerinde tarımsal faaliyet bulunduğu kabul edilmiştir.

Taşınmazların üzerinde herhangi bir mera bitkisi bulunmadığı gibi taşınmazlara sınır komşusu olarak etrafında mera arazisi bulunmayıp şahıs parselleri bulunduğundan taşınmazların keşif tarihi itibariyle meradan açma olmadığı mutlak kuru tarım arazisi niteliğinde olduğu ziraat bilirkişi kurulu tarafından saptanmıştır.

Kaldı ki toprak tevzi çalışmalarında dahi taşınmazların peyder pey meradan açma olduğu belirtilmesine rağmen taşınmazların isabet ettiği 67-114-1 16... toprak tevzi parselleri mera vasfıyla değil tarla vasfıyla ... adına tespit edilmiştir.

Bunun yanında toprak tevzi çalışmalarında dinlenen toprak tevzi bilirkişileri taşınmazların kadim mera olduğuna yönelik beyanları bulunmadan soyut ifadelerle taşınmazların isabet ettiği toprak tevzi parsellerinin meradan açma olduğu yazılmıştır.

Bu yönüyle de taşınmazların mera vasfında olmadığı toprak tevzi çalışmalarındaki bilgi ve belgeleriyle de sabittir. taşınmazların evveliyatında mera vasfında olmadığı belirlendiğine göre taşınmazlar özel mülkiyete elverişli yerlerdendir.

Taşınmazların evveliyatının mera olmadığı ayrıca Toprak tevzi çalışmalarında 1950 yılına kadar taşınmazlar üzerinde zilyetlik sürdürüldüğü kabul edilmiş olup 19 44... yılları bakımından ise; bu yıllar arasında zilyetliğin bulunduğuna dair yapılan keşif esnasında dinlenen bilirkişilerin beyanlarına itibar edilmiştir.

Taşınmazlar davacıların murislerinden kalıp murislerin de zilyetlikten edinimleri olmadığına göre; davacılar tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

B) Dava konusu yapılan 1 22... parsel bakımından yapılan değerlendirme; davaya konu 1 22... parsel bakımından ... Kadastro Mahkemesi'nin 2007/1017 Esasında davacı ... aynı zamanda ... Kadastro Mahkemesinin 2007/1022 Esasında davacı ... dava açmıştır. Mahkememizce yapılan 27.06.2022 tarihli keşif esnasında dinlenen mahalli/tespit bilirkişileri taşınmaz üzerinde davacılar ... ile ...'un zilyetliğinin bulunmadığını taşınmazın ilk zilyedinin ... olduğunu, ...'un 6-7 sene evvel vefat etmeden önce taşınmazı çocukları ... ve ...'a bıraktıklarını belirtmiş olup ... ile çocukları ... ve ... tarafından bu parsele yönelik dava açılmadığından taleple bağlılık ilkesi gereği davacılar ... ile ... tarafından açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

C) Dava konusu yapılan 1 22... parsel bakımından yapılan değerlendirme; ... Kadastro Mahkemesi'nin 2007/1017 Esasında davacı ... aynı zamanda ... Kadastro Mahkemesinin 2007/916 Esasında davacı ... ve ... dava açmıştır. Mahkememizce yapılan 27.06.2022 tarihli keşif esnasında dinlenen mahalli/tespit bilirkişileri taşınmaz üzerinde taşınmaz üzerinde davacılar ...'un zilyetliğinin bulunmadığını taşınmazın ilk zilyedinin ... olduğunu, ...'un 6-7 sene evvel vefat etmeden önce taşınmazı çocukları ... ve ...'a bıraktıklarını belirtmiş olup bu nedenle yukarıdaki (A) başlığı altındaki açıklamalara atıf yapılmak suretiyle ... tarafından açılan davanın reddine; davacı ... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

D) Dava konusu yapılan 1 22... parsel bakımından yapılan değerlendirme; ... Kadastro Mahkemesi'nin 2007/1017 Esasında davacı ... aynı zamanda ... Kadastro Mahkemesinin 2007/858 Esasında davacı ... ile ... dava açmıştır.

Mahkememizce yapılan 27.06.2022 tarihli keşif esnasında dinlenen mahalli/tespit bilirkişileri taşınmaz üzerinde taşınmaz üzerinde davacılar ...'un zilyetliğinin bulunmadığını taşınmazın ilk zilyedinin...olduğunu, muris...'in vefat etmeden önce taşınmazın oğlu ...'ya bıraktığı, ...'nın ise 2021 yılında vefat ettiğini, vefat etmeden önce taşınmazı oğulları ... ve ...'ya bıraktıklarını belirttikleri anlaşılmakla; bu nedenle yukarıdaki (A) başlığı altındaki açıklamalara atıf yapılmak suretiyle ... tarafından açılan davanın reddine; davacı ... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

E) Dava konusu yapılan 1 22... ve 39 parseller bakımından yapılan değerlendirme; ... Kadastro Mahkemesi'nin 2007/887 Esas esasında davacı ... ile aynı zamanda ... Kadastro Mahkemesinin 2007/913 Esasında davacılar ..., ..., ..., ...ve ... dava açmıştır.

27.06.2022 tarihli keşif esnasında dinlenen mahalli/tespit bilirkişileri taşınmaz üzerinde davacılar ...'ın zilyetliğinin bulunmadığını, taşınmazın ilk zilyedinin... olduğunu, muris ...'ın vefat etmeden önce taşınmazın oğulları ..., ..., ..., ...ve ...'a bıraktığını belirttikleri anlaşılmakla; bu nedenle yukarıdaki (A) başlığı altındaki açıklamalara atıf yapılmak suretiyle ... tarafından açılan davanın reddine; davacılar ..., ..., ..., ...ve ... tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur......’’ gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, birleşen ...

Kadastro Mahkemesinin 2007/819 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın kabulüne. Van ili ... ilçesi ... Mahallesi 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline; birleşen ... Kadastro Mahkemesinin 2007/916 Esas sayılı dava dosyasının davacıları ... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne. Van ili ... ilçesi ....

Mahallesi 1 22... ve 1 22... parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitinin iptaline, taşınmazların ½ hisse ile davacılar ... ve .... adına tapuya tesciline, birleşen ... Kadastro Mahkemesinin 2007/1017 Esas sayılı dosyasının davacısı ... tarafından 1 22... parsel bakımından açılan davanın ispatlanamaması nedeniyle davanın reddine, birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/994 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tespitiyle tapuya tesciline, birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/1000 Esas sayılı dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline; birleşen .... Kadastro Mahkemesinin 2007/1017 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın ispatlanamaması nedeniyle davanın reddine, birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/1022 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın ispatlanamaması nedeniyle reddine, taşınmazın kadastro tespiti gibi tapuya tesciline; birleşen .... Kadastro Mahkemesinin 2007/1017 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın ispatlanamaması nedeniyle reddine, birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/858 Esas sayılı dava dosyasının Davacıları ... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne, dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın ½ hisse ile davacılar ... ve ... adına tapuya tesciline; birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/883 Esas sayılı dava dosyasının davacıları ..., ..... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... ve 25 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptaline, taşınmazların ½ hisse ile davacılar ..... ve ... adına tapuya tesciline; birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/849 Esas sayılı dava dosyasının davacıları ..., ....ile ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline; ana dava dosyası .... Kadastro Mahkemesinin 2007/887 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın ispatlanamaması nedeniyle reddine, birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/913 Esas sayılı dava dosyasının davacıları ..., ..., ..., .... ve ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... ve 39 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptaline, taşınmazların 1/5 hisse ile davacılar ..., ..., ..., ..... ve ... adına tapuya tesciline; birleşen .....

Kadastro Mahkemesinin 2007/846 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline; birleşen .... Kadastro Mahkemesinin 2007/996 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline; birleşen ....

Kadastro Mahkemesinin 2007/918 Esas sayılı dava dosyasının davacıları ..., ..., ... ile ... tarafından açılan davanın kabulüne; dava konusu 1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın ¼ hisse ile davacılar ..., ..., ... ile ... adlarına tapuya tesciline; birleşen ... Kadastro Mahkemesinin 2007/810 Esas sayılı dava dosyasının davacısı ... tarafından açılan davanın kabulüne.

1 22... parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitinin iptaline, taşınmazın davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hükmüne uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına,

bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3. maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428. maddesi ile 439. maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. İlk Derece Mahkemesince, Yargıtay bozma ilamına uyulduğu halde bozma gereği yerine getirilmemiştir. Bozmaya uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi ve bozma ilamı uyarınca hüküm kurmak zorunluluğu doğmuştur. İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyulmasıyla; bozma ilamı lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşabileceği gibi, bozma kapsamı dışında kalan kısımlar ile de usuli kazanılmış hak durumu doğabilir. Bozma ilamına uyulmasına karar verilmekle; kesinleşen kısımlar hakkında yeniden karar verilemez, kesinleşmiş olan kısımlar usuli kazanılmış hak oluşturur

‘’Hukuk Genel Kurulunun 15.03.2023 tarihli, 2021/2-668 Esas, 2023/191 Karar sayılı ilamında’’ belirtildiği üzere kararı temyiz etmeyen tarafın kararı benimsemiş olduğu sonucuna ulaşılır ve karar lehine olan için kazanılmış hak oluştururken, karar aleyhine olan kimse için de katlanma yükümlülüğü oluşacaktır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerin incelenmesinde; .... Kadastro Mahkemesinin 16.07.2009 tarihli ve 2007/887 Esas, 2009/237 Karar sayılı kararının, davacılar ... ve arkadaşları, ... ve arkadaşları, ... ve davalı ... tarafından temyiz edildiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; davaya konu taşınmazlardan 1 22... 35... parsel sayılı taşınmazlar yönünden bozmadan önceki kararda davacı ve diğer birleşen dosya davacılarının davalarının reddedildiği, taşınmazların tespit gibi tescillerine karar verildiği, temyize gelenler yönünden konu edilmediği halde, kesinleşen bu parseller yönünden kabul kararı verilmiş olması doğru görülmemiştir.