Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/4514 K.2024/1472

Taraflar arasındaki uygulama kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının, davacı ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi ve fer'i müdahil Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, fer'i müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Uygulama kadastrosu sırasında, Rize ili Derepazarı ilçesi Börücek Köyü çalışma alanında ve tapuda ... ve müşterekleri adına kayıtlı bulunan eski 73 parsel sayılı 2.100,00 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, 111 ada 4 parsel numarasıyla 2.141,34 m2 yüzölçümlü olarak tespit ve tescil edilmiştir.

Davacı ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi dava dilekçesinde; uygulama kadastrosu sırasında Rize ili Derepazarı ilçesi Börücek Köyü 110 ada 2 ve 111 ada 4 parsel sayılı taşınmazlar ile 110 ada 3 ve 111 ada 4 parsel sayılı taşınmazların arasından geçmekte olan kadim nitelikteki patika yolun sözü edilen taşınmazlar yararına daraltıldığını ileri sürerek ve 111 ada 4 parsel sayılı taşınmaz maliklerine husumet yöneltmek sureti ile çekişmeli taşınmazın uygulama kadastro tespitinin iptali ile iddia konusu yolun eski sınırları esas alınarak tescilini istemiş; müdahil davacı ... vekili müdahale dilekçesinde, yolların yararlanma hakkının Köy Tüzel Kişiliğine, çıplak mülkiyetinin ise Hazineye ait olduğunu ileri sürerek davacı yanında davaya katılmıştır.

Davalı ... cevap dilekçesinde; davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, yolun patika yol olup, esasen kendilerine ait taşınmazdan genişletildiğini ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "... davanın ispat edilemediği..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hükmün, davacı ... Köyü Tüzel Kişiliği temsilcisi ve feri müdahil Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince "...İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu..." gerekçesiyle istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353/(1)-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, feri müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bilindiği üzere, hukukumuzda davaya müdahale (katılma) iki türlü olup; bunlar asli müdahale ve fer’i müdahale olarak adlandırılmaktadır. 6100 sayılı Kanun'un “Asli Müdahale” başlıklı 65 inci maddesinde; “Bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişi, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabilir. Asli müdahale davası ile asıl yargılama birlikte yürütülür ve karara bağlanır.” hükmü ve “Fer’i Müdahale” başlıklı 66 ncı maddesinde ise; “Üçüncü kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer'i müdahil olarak davada yer alabilir.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Belirtilen müdahale şekillerinin davadaki konumu ve sonuçları farklıdır.

Fer’i müdahalede üçüncü kişi, hukuki yararı olduğu gerekçesiyle görülmekte olan davaya ancak taraflardan birinin yanında ve onun yardımcısı olarak katılır. Bu nedenle fer’i müdahale, bir davanın lehine katıldığı taraf aleyhine sonuçlanması halinde, kendi hukuksal durumu dolaylı şekilde etkilenecek olan üçüncü kişinin başvuracağı bir yoldur.

Müdahale talebinin kabulü halinde fer’i müdahil, lehine katıldığı tarafla birlikte hareket ederek davayı ancak bulunduğu noktadan itibaren takip eder. Hüküm, lehine müdahale edilen taraf hakkında verilir. Müdahil hakkında karar verilemez. Müdahil hükmü ancak, lehine katıldığı tarafla birlikte temyiz edilebilir. Lehine müdahale edilen taraf temyiz yoluna başvurmazsa, 6100 sayılı Kanun'un 68 inci maddesi uyarınca, yanında katıldığı tarafla birlikte hareket etmek zorunda olan fer’i müdahil, yalnız başına kararı temyiz edemez. Müdahile husumet tevcih edilmediği gibi müdahil aleyhine bir karar da verilmemiş bulunan hallerde müdahilin tek başına temyiz isteğinde bulunmaya hakkı yoktur.

Somut olaya gelince; eldeki davada, İlk Derece Mahkemesince davanın re'sen ihbar edilmesi üzerine Hazine vekili 01.12.2019 tarihli dilekçesiyle, davacı Börücek Köyü Tüzel Kişiliği yanında davaya "feri müdahil" sıfatı ile katılma isteğinde bulunmuş olup, yargılama sırasında da davada "feri müdahil" olarak yer aldığı gibi, hüküm başlığında da bu şekilde gösterilmiş ve aleyhine her hangi bir karar verilmemiştir.

Hal böyle olunca; Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davanın asıl tarafı durumundaki Börücek Köyü Tüzel Kişiliği tarafından temyiz edilmediğine göre, bu karara karşı feri müdahil Hazinenin tek başına temyiz isteğinde bulunma hakkı olmayıp, bu nedenle temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.