Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2014/7285 K.2015/20465

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm duruşmalı olarak davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK.nun 435.maddesi gereğince duruşma isteğinin süreden reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi. gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti

Davacı vekili davacının davalı işverenin işlettiği okul kantinin de 15/09/2003 tarihinde işe başladığını, iş akdinin davalı işveren tarafından 14/06/2012 tarihinde haksız ve bildirimsiz olarak feshedildiğini, en son net 1.200,00 TL ücret ve ek olarak yemek ücreti aldığını, 4 yıl öncesine kadar 06:00-18:00 saatleri arasında haftanın 6 günü, son 4 yıl 08:00-17:00 saatleri arasında çalıştığını, fazla mesai ücretlerinin ödenmediğini, hizmet süresi ve aldığı ücretin sigorta kurumuna eksik bildirildiğini, asgari geçim indirimi alacaklarının da ödenmediğini belirterek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai ücreti ve ödenmeyen asgari geçim indirimi alacaklarının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının, çalışma süresinin 02/04/2010-14/06/2012 tarihleri arasında olduğunu, davacının okulun açık olduğu dönemde çalıştığını, yaz tatili ve sömestre tatilin de çalışmadığını, 2012 yılında okullar kapandıktan sonra davacının memleketi Bulgaristan'a gittiğini, işten kendi isteğiyle ayrıldığını, 2012-2013 öğretim yılında tekrar çalışması istendiğinde ise davacının başka bir iş bulduğunu ve orada çalışmaya devam edeceğini bildirdiğini, davacının asgari ücret üzerinden belirlenen günlük yevmiye ile çalıştığını, son aylık ücretinin 850,00 TL olduğunu, davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davacının davalı iş yerinde 8 yıl 9 ay hizmet süresinin bulunduğu, davacının aylık net ücretinin 1.200 TL, aylık brüt 1.600 TL olduğu, davacının giydirilmiş aylık brüt ücretinin 1720,00 TL olduğu, iş akdinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona erdiğini ispat yükünün davalı işverene ait olduğu, davalı işverenin bunu ispatlayamadığı, bu nedenle davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, her ne kadar davacı fazla mesai ücreti alacağı talep etmiş ise de fazla mesai yaptığını ispat yükünün davacı işçiye ait olduğu,

ancak davacı işçinin fazla mesai yaptığını ispatlayamadığı, bu nedenle davacının fazla mesai ücreti alacağı talep edemeyeceği, davacının asgari geçim indirimi alacaklarını ödendiğinin ispat yükünün davalı işverene ait olduğu, davalı işverenin bunu ispatlayamadığı, bu nedenle davacının asgari geçim indirimi alacağına hak kazandığı toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı, davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir

2-Taraflar arasında tazminat ve alacaklara esas hizmet süresi uyuşmazlık konusudur.

İş hukukunda çalışma olgusunu, iddia eden işçi kanıtlamalıdır.

Davacı 15/09/2003-14/06/2012 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığını iddia etmiş, davalı işveren ise davacının 02/04/2010-14/06/2012 tarihleri arasında çalıştığını savunmuştur.

Hükme esas bilirkişi raporunda hizmet süresi davacı iddiası esas alınarak 8 yıl 9 ay tespit edilmiş ve tüm alacaklar bu süre esas alınarak hesaplanmıştır. Dosyada mevcut olmayan ancak bilirkişinin incelediği SGK hizmet döküm cetvelinde ise, davacının, 02/04/2010-14/06/2012 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığı bildirilmiştir.

Davacı işçi, tanıkları da dahil hiçbir delil ile iddia ettiği çalışma süresini ispatlayamamıştır. Bu itibarla dosyaya Hizmet Döküm Cetveli de getirtilerek, davacının eğitim dönemine göre sömestr ve yaz tatili dönemlerinde kurum prim ödemesi olup olmadığı belirlendikten sonra hizmet süresinin buna göre ve resmi kayıt olan Sigorta sicil kayıtlarına itibarla tespiti gerekirken, soyut nitelikte ki davacı iddiası esas alınarak hesap yapılması hatalıdır.

3-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı dava dilekçesinde en son net 1.200,00 TL ücret ve ek olarak yemek ücreti aldığını iddia etmiş, davalı işveren ise davacının asgari ücret üzerinden belirlenen günlük yevmiye ile çalıştığını, son aylık ücretinin 850,00 TL olduğunu savunmuştur.Yapılan emsal ücret araştırmalarında İTO, bordro kayıtlarının esas alınması gerektiğini bildirmiş, ..................... sendikası ise fesih tarihinde emsal ücretin tüm yan ödemeler dahil net 1.600.00-TL olduğunu belirtmiştir.

Hükme esas bilirkişi raporunda, emsal ücret araştırması sonuçları ve tanık beyanları birlikte değerlendirilerek, net 1.200, 00 TL, brüt 1600,00 TL ücret tespiti yapılmış, giydirilmiş ücret ise; 120,00 TL yemek ücreti brüt ücrete eklenerek brüt 1.720,00 TL olarak tespit edilmiştir. Ancak bu ücret tespiti davacının kıdemine ve görev tanımına göre uygun olmadığı denetime açık da değildir. Kaldı ki yapılan emsal ücret araştırmaları da yetersizdir.

Yeniden; işçinin meslekte geçirdiği süre, işyerinde çalıştığı tarihler, meslek unvanı ve fiilen yaptığı iş bildirilerek sendikalarla, ilgili işçi ve işveren kuruluşlarından emsal ücretin ne olabileceği araştırılmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek bir sonuca gidilmelidir. Bu araştırma neticesinde tespit edilen brüt ücret ve giydirilmiş ücretin denetime açık olacak şekilde tespiti ile hesaplamanın buna göre yapılması gerekirken eksik inceleme ile ücret tespiti hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

4-Kabule göre de asgari geçim indiriminin, kurum kaydına itibarla 2010 yılının Nisan ayından itibaren hesaplanması gerektiğine dikkat edilmelidir.

F)Sonuç: