Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/15836 K.2018/4434

Dava

Taraflar arasındaki, cezai tazminat ile fazla mesai ücreti ve ücret alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle reddine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davacı avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 27/02/2018 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davacı adına kimse gelmedi. Karşı taraf adına ... Avukatı ... geldi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı işyerinde 29/06/2011 tarihli öğretmen sözleşmesi gereğince matematik öğretmeni olarak 08/08/2011 tarihinde fiilen çalışmaya başladığını, sözleşmeye göre ücretinin 1.700,00 TL olduğunu, çalışmasının SGK ya geç bildirildiğini, maaşının asgari ücret üzerinden gösterildiğini, davalı tarafından 16/01/2012 tarihinde haksız ve bildirimsiz olarak iş akdinin feshedildiğini, sözleşmeye aykırı fesih nedeni ile hak ettiği alacaklardan mahrum bırakıldığını, haftada 58 saat çalıştığını, ancak fazla çalışmalarının ödenmediğini iddia ederek; bakiye süre ücreti, cezai şart tazminatı ve fazla çalışma ücreti alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davacının matematik öğretmeni olmadığını stajyer öğretmen olduğunu, 01/09/2011 tarihinde matematik öğretmeni olduğunu belirterek iş başvurusunda bulunduğunu, 29/06/2011 tarihinde öğretmen sözleşmesi imzalandığını, müvekkili tarafından işe başlama belgelerinin hazır edilmemesi nedeni ile davacının işe başlamadığını, bu nedenle sözleşmenin geçerlilik kazanmadığını, araştırma yapılarak davacının henüz matematik öğretmeni olmadığını, stajyerliğinin bitmediğinin öğrenildiğini,

bunun üzerine 30/09/2011 tarihinde özel öğretim kurumlarında görev alan eğitim personeline ait iş sözleşmesi formu akdedilmiş bu sayede öğretmen olarak imzalanan ilk sözleşme geçersiz hale geldiğini, bu sözleşmeye göre son ücretinin 837,00 TL brüt olduğunu, haftalık 20 saat çalıştığını, iş akdinin arka arkaya 4 iş günü işe gelmemesi nedeni ile feshedildiğini, hiç bir ücret ve cezai tazminat alacağının bulunmadığı savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkeme, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanarak davacının matematik öğretmeni olduğunu beyan etmesi üzerine taraflar arasında birinci sözleşmenin imzalandığı, ancak henüz öğretmen olmadığının aday öğretici olduğunun ortaya çıkması üzerine tarafların ikinci sözleşmeyi düzenledikleri, bu sözleşme ile ilk sözleşmenin ortadan kaldırıldığı, ikinci sözleşmede ise cezai şarta ilişkin hüküm bulunmadığından davacının talep edebileceği bir cezai şart ödemesinin bulunmadığı, ayrıca davacının çalıştığı döneme ait ödenmeyen maaş ve fazla mesai ücretlerinin bulunduğunu iddia etmiş ise de yapılan yargılama ve aldırılan bilirkişi raporundan bu kalem alacaklarının mevcut olmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Karar başlığında işveren ...’ın ayrıca kurucu olarak adlandırılarak ikinci bir davalı olarak gösterilmesi hatalıdır.

2-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

3- Taraflar arasındaki hizmet akdinin niteliği ve buna göre davacı işçinin bakiye süreye ait ücrete hak kazanıp kazanmayacağı hususunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanun’un 438 inci maddesinde haklı sebebe dayanmayan fesih durumlarında tarafların ödemekle yükümlü olduğu tazminatı düzenlemiştir.

Bu maddenin birinci fıkrasında “İşveren, haklı sebep olmaksızın hizmet sözleşmesini derhâl feshederse işçi, belirsiz süreli sözleşmelerde, fesih bildirim süresine; belirli süreli sözleşmelerde ise, sözleşme süresine uyulmaması durumunda, bu sürelere uyulmuş olsaydı kazanabileceği miktarı, tazminat olarak isteyebilir.” hükmüne yer verildikten sonra ikinci fıkrasında, “Belirli süreli hizmet sözleşmesinde işçinin hizmet sözleşmesinin sona ermesi yüzünden tasarruf ettiği miktar ile başka bir işten elde ettiği veya bilerek elde etmekten kaçındığı gelir,

tazminattan indirilir.” hükmüne yer verilerek ilk fıkra uyarınca belirlenen tazminattan yapılacak indiriminin usulü açıklanmıştır.

Somut uyuşmazlıkta; taraflar arasında imzalanan sözleşmede davacının davalı işyerinde aday matematik uzman öğretici olarak çalışacağı ve bu çalışmasının başlama tarihinin 30.09.2011, bitim tarihinin ise 26.09.2012 olacağının kararlaştırıldığı sabittir. Keza taraflar arasında imzalanan ilk sözleşme geçersiz olduğundan bu sözleşmeye dayalı iş ilişkisinin kurulmadığı da açıktır. Nitekim bu olgu Mahkemenin de kabulündedir.

Mahkemece davacının iş akdinin davalı işverence haklı bir neden olmaksızın tek taraflı olarak feshedildiği sonucuna varılmıştır. Dosya içeriğine göre davalının haklı fesih savunması ispatlanamadığından varılan bu sonuç isabetlidir. Bu durumda, taraflar arasındaki belirli süreli iş sözleşmesinin işverence haklı nedenle feshedildiği ispatlanamadığından davacı lehine bakiye süre ücret alacağına hükmedilmesi gerekirken yetersiz ve yerinde olmayan gerekçelerle bu alacağın reddi yerinde değildir.

Ayrıca, 6098 sayılı Kanun’un 438 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre işçinin, sözleşme kapsamındaki işi yapmaması sebebiyle tasarruf ettiği miktar ile diğer bir işten elde ettiği gelirleri veya kazanmaktan kasten feragat ettiği şeyler kalan süreye ait ücretler toplamından indirilmelidir. Bu konuda Mahkemece gerekli araştırmaya gidilmeli, işçinin sözleşmenin feshinden sonraki dönem içinde başka bir işten gelir elde edip etmediği ya da iş arayıp aramadığı araştırılarak indirim yapılmalıdır.

Yanılgılı değerlendirme ve eksik araştırmayla sonuca gidilmesi bozmayı gerektirmiştir.F) Sonuç: