Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/17612 K.2017/21732

Yerel mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Kalıp firmasında 10.01.1996 tarihinde kalıp tasarım uzmanı olarak işe başladığını, bu firmanın iflası nedeniyle ... firmasının kurulduğunu ve işçilerin burada çalıştırılmasına devam edildiğini, iki firma arasında organik bağ olduğunu, bu firmalara karşı davalar aşılması neticesinde ... firmasının kurulduğunu, 21.12.2009'da iş akdinin haksız feshedildiğini ileri sürerek; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai alacağı, ücret alacağı ve asgari geçim indirimi alacakları istemidir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Kalıp San. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davalılarla bağlantısı olmadığını, davacının kendi iş yerlerinde çalışmadığını, davacıyı tanımadıklarını, müvekkil firmanın 06.01.2012 tarihinde kurulduğunu savunarak,davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece özetle;sigorta kayıtları, iş yeri kayıtları, tarafların gösterdikleri deliller, tanık beyanları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde;ticaret sicil kayıtları ile davalı ... Kalıp San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin davacının iş akdinin feshinden sonra kurulduğu tespit edilmiş, buna göre İş Kanunu'nun 6. maddesi kapsamında iş yeri devrinin olmadığı kanaatine varıldığı, davacı ... Kalıp San. ve Tic. Ltd.

Şti.'de 10/01/1996 tarihinde kapı tasarım uzmanı olarak işe başladığını, bu şirketin iflası ile diğer ... Kalıp San. ve Tic. Ltd.

Şti.'nin kurulduğunu ve işe bu ünvanla devam ettiğini her iki şirket arasında organik bağ bulunduğunu, 20/12/2009 tarihinde işten çıkarıldığını beyan ettiği, sgk kayıtlarının davacının iddiasını doğruladığı ancak işe başlangıç tarihinin 01/03/1996 olduğu, dosyaya celp edilen ticaret sicil kayıtları, sgk kayıtları incelendiğinde her iki şirketin aynı yerde kurulu olduğu, aynı işçiler ile işe devam edildiği, faaliyet konularının aynı olduğu, şirket temsilci ve yetkililerinin aynı kişiler olduğu,

aralarında organik bağın mevcut olduğu bu nedenle işyeri devri olarak değerlendirilemeyeceği, her iki şirketinde davacının çalıştığı, 01/03/1996-21/12/2009 tarihleri arasındaki toplam 13 yıl 9 ay 20 günlük hizmet döneminden birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu oldukları, dava dilekçesinde ücretlerinin ödenmediğini, T.C.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na başvurulmasına rağmen sonuç alınamadığını beyan ettiği, tüm tanık beyanları da nazara alındığında davacının ücretlerinin ödenmemesi nedeni ile işten ayrılmak zorunda kaldığı, haklı nedenle iş akdini feshettiği, kıdem tazminatına hak kazandığı ancak işten haklı nedenle de olsa kendisi ayrıldığından ihbar tazminatına hak kazanamayacağı, davacının davalı iş yerinde kalıp tasarım uzmanı olarak çalıştığı, yaptığı işin fazla mesai yapmaya uygun olduğu, bunun yanında alınan tanık beyanlarında davacının fazla mesai yaptığı anlaşılmış olup, davalı işveren tarafından davacının fazla mesai yapmadığı,

yahut fazla mesai ücretlerinin ödendiği ispat edilemediğinden davacının fazla mesai alacağı bulunduğu sonucuna varılarak ancak hastalık, izin gibi olağanüstü nedenlerle davacının her zaman fazla mesai yapamayacağı dikkate alındığında hesap ve kabul edilen fazla mesai alacağı üzerinden takdiren 1/3 oranında indirim yapılması gerektiği,davalı işveren tarafından davacının ücret alacaklarını, ücret bordrosu yahut banka kayıtları gibi yazılı belgelerle ödendiği ispat edilemediğinden davacının ücret alacağının bulunduğu,davalı tarafça asgari geçim indirİmi alacağının ödendiğine dair yazılı belge sunmadığı anlaşıldığından,

davacının asgari geçim indimi alacağının kabulüne karar verilerek hüküm kurulmuştur.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- İşyeri devrinin esasları ve sonuçları 4857 sayılı İş Kanunu'nun 6. maddesinde düzenlenmiştir. Sözü edilen hükümde, işyerinin veya bir bölümünün devrinde devir tarihinde mevcut olan iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçeceği öngörülmüştür. Devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlar açısından, devreden işverenle devralan işverenin birlikte sorumlu oldukları aynı yasanın üçüncü fıkrasında belirtilmiş, devreden işverenin sorumluluğunun devir tarihinden itibaren iki yıl süreyle sınırlı olduğu hükme bağlanmıştır. Ancak bunun için gerçekten de işyeri devrinin hukuki işleme dayanması, görünüşte devir içermemesi gerekir.

Diğer taraftan organik bağ ilişkisinde işveren sıfatı olan kişinin, işçinin iş sözleşmesinden veya iş kanunundan doğan haklarını kullanmasının engellenmesi için temsilde farklı kişiliklere yer vermesi söz konusudur. Bu durumda kişinin bağımsızlığı sınırlanır ve organik bağ içinde olunan kişi ile özdeş kabul edilir.

Bu anlamda; kişilik hakkının kötüye kullanılması, kanuna karşı hile, işçiye zarar verme(haklarının alınmasını engelleme-iş güvencesi hükümlerinden yararlandırmama), tarafta muvazaa (hizmeti kendisine verdiği halde başka bir kişiyi kayıtta işveren olarak gösterme) ve namı müstear yaklaşımı nedeni ile dolaylı temsil söz konusudur. Bu durumların sözkonusu olduğu halde kişilik perdesinin aralanması sureti ile gerçek işveren veya organik bağ içinde olan tüm işverenler sorumlu tutulmaktadır. Organik bağ ise adresleri, faaliyet alanları, ortakları ve temsilcilerinin aynı olmasından, aralarındaki hukuki ilişkilerin tespitinden anlaşılır.

Somut uyuşmazlıkta dosya içerisindeki bilgi ve belgeler,tanık beyanları değerlendirilip, gerekirse iş yerinde keşif yapılarak davalılar ile davalı ... Kalıp San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında organik bağ olup olmadığı araştırılmadan eksik inceleme bu davalı hakkında husumetten red kararı verilmesi hatalıdır.