Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/4833 K.2019/13838

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalı şirketin ...'da bulunan şantiyesinde 04.04.2006 - 15.05.2013 tarihleri arasında usta sıvacı olarak çalıştığını, anılan tarih aralığında şantiye işlerinin bitimi nedeni ile müvekkilinin kısa sürelerle ücretsiz izinli olarak yurda gönderildiğini ancak davalının kendisini çağırmasını beklediğinden çalışmasının kesintisiz şekilde devam ettiğini, davacının en son aylık net ücretinin 1.400 USD olduğunu, üç öğün yemek ile yatacak yerin davalı işveren tarafından karşılandığını, iş akdinin davalı işveren tarafından işin sona ermesi gerekçe gösterilerek haksız ve bildirimsiz şekilde feshedildiğini,

işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla mesai, hafta tatili, yıllık izin ve ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının 06.04.2006 - 20.12.2007, 21.12.2007 - 27.11.2008, 01.01.2009 - 31.03.2009, 12.07.2012 - 01.08.2012, 02.08.2012 - 29.05.2013 tarihleri arasında davalı şirkete ait işyerinde çalıştığını, 14.05.2013 - 29.05.2013 tarihleri arasında ücretsiz izne ayrıldığını, ancak izin dönüşü işbaşı yapmayarak iş akdini eylemli şekilde işyerini terk sureti ile kendisinin sonlandırdığını, bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatı talep edemeyeceğini, davacının saat ücreti karşılığında çalıştığını ve en son saat ücretinin 3.69 USD olduğunu, fazla mesai,

genel tatil ve hafta tatili ücretlerinin ödendiğini, yıllık izinlerini kullandığını, kullanmadığı dönemlere ait yıllık izin ücretlerinin de kendisine ödendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline hükmedilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalıya ait yurt dışı işyerinde çalışan davacının tazminat ve alacaklarının belirlenmesine esas ücret taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Davacı işçi son aylık ücretinin net 1.400 USD olduğunu ileri sürmüş, davalı işveren 3,69 USD saat ücretini savunmuştur. Davacı tanıkları davacının iddiasını doğrulamışlar ve ücret araştırmasına gelen cevapta sendika yurt içi uygulamasını bildirerek 3.000 TL ücret alınabileceğini açıklamıştır. Mahkemece davalının sunduğu kayıttaki ücret üzerinden hesaplanan tazminat ve alacaklar hüküm altına alınmıştır.

Davacının imzasını içermeyen aylık ücret bordrolarında saat ücreti ile temel ücret hesabı dışında fazla çalışma, hafta tatili ile bayram genel tatil ücreti gibi tahakkuklara yer verilerek davacının banka hesabına yatan tutar ile uyumlu bir tahakkuka gidilmiştir. Davalının savunmasına göre hesaplamaya esas alınan ücret, ücret araştırmasına gelen cevaptaki miktarın dahi altında kalmıştır.

İşçinin yurt dışında harcaması için elden verilen bir miktar da dikkate alındığında somut uyuşmazlıkta davacı işçi net 1.400 USD aylık ücret aldığını kanıtlamış durumdadır. Böyle olunca davacının aylık temel ücretinin 1.400 USD olduğu kabul edilmeli ve kabulüne karar verilen alacaklar (kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücreti), kıdem tazminatı yönünden tavan gözetilerek, net 1.400 USD aylık ücret üzerinden hesaplanmalıdır.

3-Taraflar arasındaki uyuşmazlık, işçinin kullandırılmayan izin sürelerine ait ücretlere hak kazanıp kazanmadığı noktasında toplanmaktadır. 4857 sayılı İş Kanununun 59 uncu maddesinde, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı işçi davalı işverenin yurtdışı şantiyelerinde kesintili olarak çalışmıştır. Davacının yıllık izin ücreti alacağı istemi bordroda yer alan tahakkuklar nedeniyle reddedilmiş ise de, izin ödemesi adı altında bordroda yer alan tahakkukların işçinin farklı şantiyelerdeki çalışmalarının iş bitimi sebebiyle sona erdiği dönemlere rastlayıp rastlamadığı araştırılmamıştır.

Bordroda yer alan ödemelerin işçinin banka hesabına yapıldığı savunulmuş olmakla, bu yönde gerekirse ilgili banka kayıtları getirtilmeli ve iş bitimi sebebiyle çıkışların verildiği dönemde yapılan ödemelerin karşılığı olan izin günleri ile çalışma dönemi içine rastlamakla birlikte izinlerin kullandırıldığını gösteren imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile desteklenen izin tahakkukları hesaplamadan düşülmelidir.

Ayrıca varsa davacının hakettiği izin süresinin net 1.400 USD ücret üzerinden hesaplanması gerektiği gözden kaçırılmamalıdır. Bu konuda eksik incelemeyle karar verilmesi hatalıdır.