Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/11716 K.2022/11810

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle müvekkilinin davalılar bünyesinde 07.....2010 tarihinde bahçıvan olarak çalışmaya başladığını, daha sonra güvenlik görevlisi olarak çalışmaya devam ettiğini, ... sözleşmesinin 29.03.2014 tarihinde işverence haksız ve bildirimsiz olarak feshedildiğini, buna rağmen bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ... sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti ve ulusal ... genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsilini istemiştir.

Davalıların Cevaplarının Özeti:

Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle yetki itirazında bulunmuş, dava konusu alacakların zamanaşımına uğradığını belirtmiş, müvekkilinin ... Dağıtım A.Ş. ile 26.07.2013 tarihli sözleşme ile ... - Isparta ve ... bölgesinde üstlendiğini bakım ve onarım işinin ifası için işçi alımları yaptığını ve bu kapsamda çalışan davacının da 29.03.2014 tarihinde kendi isteği ile ... sözleşmesini sona erdirerek istifa ettiğini, davacının müvekkili Şirkette çalıştığı dönemde herhangi bir hak ve alacağının bulunmaması, önceki çalışmalardan müvekkili Şirketin sorumlu tutulamayacağı ve işyeri devrinden bahsedilememesi karşısında haksız ve mesnetsiz davanın müvekkili yönünden reddi gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Dağıtım A.Ş. vekili davacının kendi işçisi olmadığını, diğer davalı ile müvekkili arasında asıl işveren - alt işverenlik bulunmadığını, işin diğer davalıya ihale ile verildiğini, müvekkili Kurumun işveren sıfatının bulunmadığını ve kendi işçilerini çalıştırmadığını, davacının kendi isteği ile işten ayrıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılamada 09.....2016 tarihli ve 2015/150 Esas, 2016/629 Karar sayılı karar ile davanın kabulüne dair verilen ilk karar taraf vekillerinin temyiz başvurusu üzerine Dairemizin 02.11.2020 tarihli 2017/17327 Esas, 2020/14291 Karar sayılı ilâmında yazılı gerekçelerle bozulmuş Mahkemece bozma ilâmına uyularak yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-... sözleşmesini fesheden tarafın tespiti, feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı ve bu bağlamda davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanıp kazanmadığı taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

İşçinin haklı sebeple ... sözleşmesini derhal feshi, 4857 sayılı ... Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 24 üncü maddesinde düzenlenmiş, işçinin süreli fesih bildirimi 4857 sayılı Kanun'un 17 inci maddesinde düzenlenmiştir. İşçinin istifası ise Kanunda özel olarak düzenlenmemiştir. 4857 sayılı Kanun’un 120 nci maddesi yollamasıyla hâlen yürürlükte bulunan 1475 sayılı ... Kanunu’nun (1475 sayılı Knun) “Kıdem Tazminatı” başlıklı 14. maddesinde de kıdem tazminatına hak kazandıran nedenler sınırlı olarak sayılmış olup, istifa kıdem tazminatına hak kazandıran sona erme nedenleri arasında yer almamaktadır.

İhbar tazminatı, belirsiz süreli ... sözleşmesini haklı bir nedeni olmaksızın ve usulüne uygun bildirim süresi tanımadan fesheden tarafın, karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminattır. Buna göre, öncelikle ... sözleşmesinin 4857 sayılı Kanunu'un 24 ve 25 inci maddelerinde yazılı olan nedenlere dayanmaksızın feshedilmiş olması ve 4857 sayılı Kanun'un 17 inci maddesinde belirtilen şekilde usulüne uygun olarak ihbar süresi tanınmamış olması hâlinde ihbar tazminatı ödenmelidir. Yine haklı fesih nedenine rağmen işçi ya da işverenin 26 ıncı maddede öngörülen hak düşürücü süre içinde fesih yoluna gitmemesi hâlinde karşı tarafa ihbar tazminatı ödeme yükümlülüğü doğar.

İhbar tazminatı ... sözleşmesini fesheden tarafın karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminat olduğundan, ... sözleşmesini fesheden tarafın feshi haklı bir nedene dayansa dahi, ihbar tazminatına hak kazanması mümkün olmaz. Yine, işçinin mülga 1475 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesi hükümleri uyarınca emeklilik, muvazzaf askerlik, evlilik gibi sebeplerle ... sözleşmesini feshetmesi durumunda ihbar tazminatı talep etme ... bulunmamaktadır. Anılan fesihlerde işveren de ihbar tazminatı talep edemez.

Somut olayda, davacı ... sözleşmesinin davalı işveren tarafından feshedildiğini iddia etmiş, davalılar ise davacının istifa etmek suretiyle işten ayrıldığını, istifa beyanının davacının hür iradesine dayalı olduğunu savunmuşlardır.

Mahkemece bozma öncesi yargılama sonucunda davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı kabul edilmiş ise de Dairemizin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen bozma ilâmında "...davacının 01.04.2014 itibariyle ayrılmak istediğine dair verilmiş bulunan istifa dilekçesi tartışılmalıdır.

Davacı asıl, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 31 inci maddesi kapsamında duruşmaya bizzat celbedilerek kendisine 01.04.2013 itibariyle ayrılmak istediğine dair verilmiş bulunan istifa dilekçesi okunup, gösterilip, bu belge hakkında diyecekleri sorulmalıdır...." gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

Bozma ilâmına uyularak yürütülen yargılamada Mahkemece 26.11.2021 tarihli oturumda dinlenilen davacı asıl, söz konusu belgenin kendisi tarafından düzenlenerek imzalandığını kabul etmiştir.

Davacı beyanında her ne kadar evlilik izni alamadığı için söz konusu belgeyi düzenlemek zorunda kaldığını belirtmiş ise de dava dilekçesinde açıkça ... sözleşmesinin davalı işveren tarafından feshedildiğini iddia etmiş olup dosya kapsamında dinlenilen tanıklar davacının bu iddiasını doğrulamamışlardır. Davacı ise evlilik izni alamadığı için bu belgeyi düzenlemek zorunda kaldığına yönelik iddiasını başka herhangi bir delille ispat edememiştir.

Şu hâlde davacının yazılı ve imzalı istifa dilekçesi ile ilgili olarak iradesinin fesada uğratıldığı iddiasını yöntemince ispat edemediği kabul edilmelidir. Aksi ve geçersizliği kanıtlanamayan istifa dilekçesinin varlığı karşısında Mahkemece kıdem ve ihbar tazminatı talebinin reddi gerekirken dosya kapsamına uygun olmayan yazılı gerekçeyle talebin kabulü hatalı olup kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.

3- Davalı sıfatıyla karar başlığında yer alan gerçek ve/veya tüzel kişilerin tam ad ve soyadları ve/veya unvanları ile yazılması gerekmekte olup davalı ... Dağıtım A.Ş.'nin unvanının karar başlığında ... şeklinde eksik yazılması isabetli görülmemiştir.