Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/16076 K.2023/7687

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Şirkette elektrik süpervizörü ve ayrıca mobilizasyon süpervizörü olarak ayrı ayrı iki ... yaparak 27.07.2015 - 27.09.2018 tarihleri arasında çalıştığını, son ücretinin net 2.600,00 USD olduğunu, barınma ve günde 3 öğün yemeğin işverence karşılandığını, ayrıca yılda 2 net aylık ücret tutarında sadakat primi karşılığı çalıştığını, sadakat priminin davacının çalıştığı ... ülkesindeki şantiyeye özgü uygulandığını, davacının ödenmeyen sadakat primi alacaklarının olduğunu, şantiyedeki çalışma saatlerinin mevsim ve ... durumuna göre değişiklik gösterdiğini,

iki haftada bir ... hafta tatili izni kullandığını, dinî bayramların ilk günü hariç genel tatil günlerinde çalıştığını, davalının ... sözleşmelerinde işçilerin ücretini düşük gösterdiğini, davacının da 1.700,00 USD olarak gösterildiğini ileri sürerek sadakat primi, fazla çalışma ücreti, ... ... ve genel tatil ücreti ile hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunarak davacının son ücretinin net 1.700,00 USD olduğunu, müvekkili Şirkette sadakat primi uygulaması olmadığını, davacının müvekkili Şirketi ibra ettiğini, davacının alacağının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; hizmet süresinin 3 yıl 2 ay olduğu, tanık beyanlarından işyerindeki işçilere yılda 2 aylık ücret tutarında sadakat primi ödendiği ve davacının ödenmeyen sadakat primi alacağının bulunduğu, imzası inkâr edilmeyen 28.10.2018 tarihli "ibraname-feragatname" başlıklı, usulüne uygun şekilde hazırlanmış belge ile davacının fazla çalışma alacağı yönünden davalıyı ibra ettiğinden davacının fazla çalışma alacağı talebinin reddi gerektiği, davacının ödenmeyen hafta tatili alacağının bulunduğu, tanık beyanlarına göre, davacının ... günleri ve dinî bayramların ilk günü hariç genel tatil günlerinde çalıştığı ancak karşılığının ödenmediği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili; ibranamenin dikkate alınarak fazla çalışma alacağı talebinin reddinin hatalı olduğunu, ibraname üzerinde belirtilen tarihin doğru olmadığını, sözleşmenin feshedildiği tarihte imzalatıldığını, bu durumun pol-net kayıtları ile ... olduğunu ileri sürerek davanın kabulüne karar verilmesi istemiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili; davanın belirsiz alacak türünde açılamayacağını, ücret kabulünün dosya kapsamına uygun olmadığını, işyerinde sadakat primi uygulaması bulunmadığını, zaman zaman teşvik primi ödendiğini, çalışma yılının tamamlanmaması hâlinde, oranlama yolu ile belirleme yoluna girilemeyeceğini ayrıca ibranamenin gözetilmesi gerektiğini, hafta tatili tahakkuklarının gerçeği yansıtmadığı tespitinin hatalı olduğunu, hafta tatiline ilişkin delillerin hatalı değerlendirildiğini, ... ... ve genel tatil alacağının bulunmadığını, tanıkların davacı ile menfaat birliği içinde olması nedeniyle beyanlarına itibar olunamayacağını, alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddine karar verilmesi istemiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile.

2016 ve 2018 yıllarında, prim ve ek ödeme açıklamaları ile ayrı ayrı 2.600,00 USD ödeme yapıldığı, ödeme kayıtlarından davacıya en az 2.400,00 dolar aylık ödeme yapıldığı, dosya kapsamında yer ... ve işveren belgesi niteliğindeki imzalı belgeye göre, sözleşme ücretinin 1.700,00 USD, anlaşma ücretinin ise 2.600,00 USD olduğunun belirtildiği, tanıkların davacı iddiasını doğruladığı, buna göre Mahkemece aylık ücretin net 2.600,00 USD kabul edilmesinin isabetli olduğu, Mahkemece kabul edilen sadakat priminin değerlendirilme ve hesaplama esaslarında hata bulunmadığı, zamanaşımına uğrayan alacak bulunmadığı,

Mahkemece dikkate alınan ve ibraname olduğu savunulan belgenin 6098 sayılı ...

Borçlar Kanunu'nun 420 nci maddesinde belirtilen şartlara uygun olmadığı, salt belgedeki tutarın bankaya yatırılmış olmasının ibranameye geçerlilik kazandırmayacağı, herhangi bir alacak kalemi yönünden ibranamenin kabulünün söz konusu olmayacağı, buna göre, ibranamede gösterilen ve ödendiği ... olan fazla çalışma alacağına ilişkin tutarın, hesaplanan fazla çalışma alacağından mahsup edilmesi gerektiği gerekçeleriyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesindeki gerekçelere ek olarak gerek ... sözleşmesi gerekse mutad işyerinin ... olması sebebiyle uyuşmazlığa ... kanunlarının uygulanması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk, davacının davaya konu ettiği sadakat primi, fazla çalışma, ... ... ve genel tatil ile hafta tatili ücreti alacaklarına hak kazanıp kazanmadığı ile bu alacakların hesaplanmasına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 370 ile 371 ... maddeleri.

2. 5718 sayılı Milletlerarası ... Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (5718 sayılı Kanun) 24 ve 27 nci maddeleri.

3. 4857 sayılı ... Kanunu'nun 32, 41, 44, 46, 47 nci maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. 5718 sayılı Kanun'un 24 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre hukuk seçimi, taraflarca açıkça yapılabileceği gibi zımni olarak da yapılabilir. Yabancılık unsuru taşıyan bir ... sözleşmesinin varlığı karşısında, ... hukukuna göre açılmış bir davada davalı tarafça en geç cevap dilekçesi ile yabancı hukukun uygulanması gerektiği yönünde itirazda bulunulmaması yahut en geç ön inceleme duruşmasında tarafların hukuk seçimi konusunda anlaşmamış olmaları durumunda uyuşmazlığa uygulanacak olan hukukun ... hukuku olarak zımnen seçilmiş olduğunun kabulü gerekir. Buna göre somut uyuşmazlığa ... hukukunun uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,