Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/17645 K.2023/8576

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesinin davanın kısmen kabulüne dair 31.10.2018 tarihli ve 2015/231 Esas, 2018/350 Karar sayılı kararı, davalı vekili istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin, 20.01.2022 tarihli ve 2021/492 Esas, 2022/82 Karar sayılı kararı ile kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.07.1998 tarihinde davalının ... Elektrik Arıza Onarım Bakım Montörlüğüne bağlı olarak alt işveren işçisi sıfatıyla elektrik teknisyeni olarak çalışmaya başladığını, ... Sendikası üyesi olduğunu, ... ile davalı arasında yapılan toplu ... sözleşmesi hükümlerinden yararlandırılmadığını, alt işveren Şirket üzerinden çalıştırılmasına rağmen davalı Şirketin asıl işini yaptığını, ... 1. ...

Mahkemesinin 2011/681 Esas, 2013/16 Karar sayılı kararı ile de davalı ile alt işverenler arasındaki hizmet alım sözleşmelerinin muvazaalı olduğunun belirlendiğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, ... ... ve genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti, ikramiye, sosyal yardım, ilave tediye, ücret farkı, ... güçlüğü tazminatı, giyim yardımı, gıda yardımı, bakım yardımı, elektrik yardımı, asgari geçim indirimi, pazar çalışma ücreti, cumartesi çalışma ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının dava konusu alacaklarının zamanaşımına uğradığını, diğer davalılar ile davalı Kurum arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, Kurumun ihale dağıtımı, elektrik kesme, açma, arıza bakım, onarım işlerini alanında uzman Şirketlere ihale yoluyla yaptırdığını, ... bütünüyle devredildiğinden ihale makamı olarak müvekkili İdareye husumet yöneltilemeyeceğini, kamu işvereni işçisi olmayan davacının ilave tediyeden yararlanamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ... 1. ... Mahkemesinin kesinleşen 2011/681 Esas sayılı dosyasında ... Teftiş Kurulu Müfettişleri tarafından düzenlenen raporda davalı ile alt işverenler arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğuna ilişkin tespite itiraz edildiği ve davanın reddedildiği, asıl işin bir parçasının hizmet alımı suretiyle dışardan karşılanması mümkün olmadığından davacının ... beri davalının işçisi olduğu,

özelleştirmeden sonra da işyerinde çalışmaya devam ettiği anlaşılan davacının feshe bağlı haklardan olan kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağına hak kazanamayacağının anlaşılmasına göre bu taleplerin reddi gerektiği, davacının fazla çalışma ücreti, ... ... ve genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti, ikramiye, sosyal yardım, ilave tediye, ücret farkı, ... güçlüğü tazminatı, giyim yardımı, gıda yardımı, bakım yardımı, elektrik yardımı, asgari geçim indirimi, pazar çalışma ücreti, cumartesi çalışma ücreti alacaklarının bulunduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; muvazaa ve asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığını, hizmet alımı yapıldığını, ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı def'inin değerlendirilmediğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının istinaf başvurusunun hüküm altına alınan ilâm harcı yönünden kabulü ile davalı tarafça mükerrer harç yatırılmasına neden olacak şekilde hüküm kurulmasının hatalı olduğu gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Taraflar arasında; asıl işveren alt işveren ilişkisinin kanuna uygun kurulup kurulmadığı ve muvazaaya dayanıp dayanmadığı, davacının muvazaadan kaynaklı dava konusu alacaklara hak kazanıp kazanmadığı uyuşmazlık konusudur.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2.4857 sayılı ... Kanunu'nun 2 nci maddesi, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun 39 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,