Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/14630 K.2023/12421

Taraflar arasında ... 8. ... Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Kuruma bağlı ... Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesinde çalışırken 02.04.2018 tarihinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) ile kadroya geçirildiğini, hâlen davalı Kurumun işçisi olarak çalışmasına devam ettiğini, 02.04.2018 tarihinde imzaladığı ... sözleşmesinde müvekkilinin ücretinin brüt asgari ücretin %40 fazlası olarak belirlendiğini,

sözleşmeye göre ortaya çıkacak tutar üzerine de 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (375 sayılı KHK) geçici 24 üncü maddesi uyarınca işçi statüsüne geçirilen işçilerin ücret ile mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde esas alınacak toplu ... sözleşmesi hükümleri gereği 2019 yılı ilk yarısı için %4 zam uygulanması,

ikinci yarısı için de %4 zam uygulanması gerektiğini, kadroya geçiş sonrası müvekkilinin ücretinin yalnızca asgari ücret olarak ödendiğini ve %4+%4 zamların da sadece asgari ücret üzerinden yapıldığını, bu şekilde ücretlerinin eksik ödendiğini ileri sürerek davacının ücretinin brüt asgari ücretin %40 fazlası olduğunun ve toplu ... sözleşmesi hükümleri gereği her 6 ayda bir yapılacak zam tutarlarının bu ücret üzerinden yapılması gerektiğinin tespiti ile ücret farkı, ilave tediye, fazla çalışma ile ... bayram ve genel tatil ücreti fark alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; ücret zamları toplu ... sözleşmesine aykırı olamayacağı için davacıya ödenen ücrette bir eksiklik bulunmadığını, davacının ücret farkı alacağı bulanmadığını, davacıya tüm alacaklarının kanuna ve toplu ... sözleşmesi ile belirlenen hükümlere göre ödendiğini, davacının ilave tediye, fazla çalışma ücreti ile ... bayram ve genel tatil ücreti tahakkuklarının bordrolara yansıtıldığını ve davacıya ödendiğini, davacının kamu kurumunda çalışmış olması nedeni ile haftalık 45 saati aşan çalışması ile ... bayram ve genel tatil günlerinde de çalışmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının talep ettiği alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

... 8. ... Mahkemesinin 07.10.2021 tarihli ve 2021/470 Esas, 2021/41 Karar sayılı kararı ile; davacının 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçiş yaptığı, kadroya geçiş sırasında imzalanan belirsiz süreli ... sözleşmesinde davacıya asgari ücretin %40 fazlası üzerinden ücret ödeneceğinin açıkça belirtildiği, bu sözleşmede yazılı miktara uygulanacak zam oranları doğrultusunda davacının işçilik alacaklarının ödenmesi gerektiği, bu nedenle davacının fark ücret alacaklarının bulunduğu gerekçesiyle davacının ücretinin brüt asgari ücretin %40 fazlası olduğunun ve toplu ... sözleşmesi hükümleri gereği her 6 ayda bir yapılacak zam tutarlarının bu ücret üzerinden yapılması gerektiğinin tespiti ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 13.05.2022 tarihli ve 2021/1275 Esas, 2022/748 Karar sayılı kararı ile; davacı işçinin kadroya geçişi aşamasında işverenle imzalanan ... sözleşmesinde açıkça sözleşme süresince işçiye her ay brüt asgari ücretin %40 fazlasının ödeneceğinin belirtildiği,

kadroya geçiş aşamasında işverenle imzalanan ... sözleşmesinde her ay asgari ücretin belli bir oranda fazlasının ödeneceği kararlaştırıldığından sözü edilen kuralın her asgari ücret artış dönemi için işvereni bağlayacağı, asgari ücretin %40 fazlasının bulunması ve toplu ... sözleşmesi hükümlerine göre %4 zam yapılmak suretiyle ödenecek ücretin belirlenmesi ve davacının taleplerinin bu ücrete göre değerlendirilmesinin yerinde olduğu,

ancak kabul edilen ilave tediye alacağına en yüksek banka mevduat faizi uygulanmasına karar verilmiş ise de ilave tediye alacağının 6772 sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2 nci Maddesinin Kaldırılması Hakkında Kanun'dan (6772 sayılı Kanun) kaynaklandığından bu alacağa temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesi gerektiği, ödeme zamanı taraflarca kararlaştırılmadığında, temerrüt için alacaklının ihtarına gerek olduğu, dosya kapsamında davacı tarafından davalıya temerrüt ihtarı gönderildiğine dair bilgi veya belge bulunmadığı,

bu nedenle hüküm altına alınan ilave tediye alacağına dava ve ıslah tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği, kabule göre de arabuluculuk giderlerine ilişkin olarak hüküm kurulmamasının hatalı olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildikten sonra İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasına yeni bentler eklenmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 09.11.2022 tarihli ve 2022/11229 Esas, 2022/14569 Karar sayılı ilâmı ile.

Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verildiğinde, artık İlk Derece Mahkemesi hükmüne müdahale anlamına gelecek herhangi bir ekleme yahut düzeltme yapılmasına imkân bulunmadığı, İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekirken yanlış değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasının hatalı olduğu, kabul şekline göre de arabuluculuk son tutanak tarihinden sonra,

ihtilaf konusu olan 29.....2020 son tutanak tarihi ile 01.07.2020 dava tarihi arasında kalan talep dönemi için arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği dikkate alındığında, bu dönem yönünden davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmı uyarınca arabuluculuk tarihine göre resen hesaplama yapılarak araştırılacak başka bir hususun kalmadığı gerekçesiyle davanın esası hakkında yeniden hüküm kurularak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının sürekli işçi kadrosunda istihdam edildiğini, davacı gibi sürekli işçi kadrosuna geçen işçilerin ücret ile diğer mali ve sosyal haklarının Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan toplu ... sözleşmesinin uygulanması ile oluşan ücret ve diğer mali ve sosyal haklardan fazla olamayacağını, davacının ücretinin korunarak üzerine %4'lük zam yapıldığını, herhangi bir ücret indirimine gidilmediğini, alacağın zamanaşımına uğradığını, Mahkemece eksik inceleme sonucu karar verildiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, Mahkemece bozma ilâmı doğrultusunda davacının alacaklarının arabuluculuk tarihine göre doğru hesaplanıp hesaplanmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 696 sayılı KHK’nın 127 nci maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 23 üncü madde, 4857 sayılı ... Kanunu'nun 32 ve 34 üncü maddeleri, 6772 sayılı Kanun'un 1 vd. maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,