Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/284 K.2023/3977

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.02.1996 tarihinden 09.09.2019 tarihine kadar davalı sitede kapıcı ve kaloriferci olarak çalıştığını, davacının emekliliğe hak kazanarak işten ayrıldığını, son ücretinin 2.270,30 TL olduğunu, davacının kira, elektrik, su ve yakıt giderlerinin davalı tarafından karşılandığını, haftanın 7 günü kış aylarında 05.00-23.00, yaz aylarında 07.00-20.30 saatleri arasında çalıştığını, davacının 23 yıl boyunca hiç yıllık izin kullanmadığını, hafta tatili kullanmaksızın tüm ... bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını, yoğurt yardımı yapılmadığını,

davacıya asgari geçim indirimi ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, asgari geçim indirimi, yıllık izin ücreti, fazla çalışma, hafta tatili, kömür taşıma, süt/yoğurt yardımı alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taleplerin zamanaşımına uğradığını, ... sözleşmesinin davalı tarafından haklı nedenle feshedildiğini, davacının apartmanın ortak elektriğinden kaçak bağlantı yaparak kaçak elektrik kullandığının tespit edilmesi üzerine ... sözleşmesinin 08.09.2019 tarihinde feshedildiğini, davacının uzun süre yıllık izin kullanmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, işyerinde süt/yoğurt yardımı uygulaması olmadığını, sitenin evrakının bulunduğu deponun anahtarının davacıda olduğunu, evrakın kaybolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; sözleşmenin tazminat gerektirmeyecek şekilde feshedildiğini ispat etme yükü üzerinde olan davalı tarafından bu hususta dosyaya somut deliller sunulduğu, çıkış bildirgesinde Kuruma bildirilen fesih sebebinin somut delillerle ispatlandığı, davalı işveren tarafından yıllık izinlerin kullandırıldığına veya karşılığındaki ücretlerinin ödendiğine dair yazılı bir delil ibraz edilmediği anlaşıldığından davacının 446 gün karşılığında yıllık izin ücreti alacağının bulunduğu,

dinlenen davalı tanıklarının beyanlarından apartmanda dinî bayramlar hariç ... bayram ve genel tatil günlerinde çöp toplandığının, kış aylarında dinî bayramlar dâhil tüm ... bayram ve genel tatil günlerinde kalorifer yakıldığının tespit edildiği, dosya kapsamında dinlenen davalı tanıklarının beyanlarından apartmanda pazar günleri çöp toplandığı, kış aylarında kalorifer yakıldığı bu nedenle davacının hafta tatili ücreti alacağınun bulunduğu, davacının fazla çalışma yaptığını somut delillerle ispat edemediği,

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun (193 sayılı Kanun) 23 üncü maddesi uyarınca kapıcıların ücretlerinin gelir vergisinden istisna edildiği, dolayısıyla ücretlerinden vergi kesintisi yapılmadığı, bu sebeple davacının asgari geçim indirimi alacağı talebinin yerinde olmadığı,

davacı tarafça davacının ücretine ek olarak davacıya süt/yoğurt ücreti ödeneceğine, ödenecek ise miktarına ilişkin herhangi bir belge ya da beyan sunulmadığı yine dosya kapsamında davacının hangi tarihlerde ne kadar kömür taşıdığına ilişkin belge veya beyanda bulunulmadığı anlaşıldığından ve davacının alacağının varlığının ispat edilemediği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili; ... sözleşmesinin tazminatı gerektirir şekilde sonlandığını, haklı feshe dayalı fesihlerde işverenin feshe yetkili makamın olayı öğrenmesinden itibaren 6 ... günlük hakkı bulunduğunu, davalının bu süreyi geçirdiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili; 14 yıl yıllık izin kullanmamanın hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, iddia edilen çalışma şeklinin ispatlanmadığını, ... bayram ve genel tatil ile hafta tatili alacaklarına ilişkin taleplerinin kabulünün hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı tanıklarının beyanları itibarıyla davacının davalı Sitede oturduğu ve elektrik parası da ödemediğinin anlaşıldığını, bu durumda davacının Sitenin ortak alanından kullandığı daireye hat çekerek elektrik kullanmasının, kaçak elektrik kullanmak şeklinde nitelendirilmesinin hatalı olduğu, davacı tarafından gerçekleştirilen fiilin başkasına ait abonelik üzerinden usulsüz elektrik kullanmak anlamına geldiği,

taraflar arasındaki anlaşmaya göre elektrik parası ödemeyen (tüketim bedeli davalı tarafından karşılanan) davacıya kullanacağı elektriği sağlama yükümlülüğü davalı üzerinde olmakla, davacıya atılı bu fiil nedeniyle ... sözleşmesinin tazminatsız feshinin ağır bir yaptırım olarak değerlendirildiği ve davalı Sitenin Kat Malikleri Kurulunun 08.09.2019 tarihli kararı ile (... sözleşmesinin feshine dayanak olan) fesih sebebi yapıldığı görülen ve elektrik kullanımı dışında kalan görevini yapmamak fiili için de davacıya uyarı yapıldığının ispat edilmemesi karşısında görevi yapmamakta ısrar etmekten de bahsedilemeyeceği,

yıllık izin kullanımına ilişkin delil sunulmaması ve davacının 18.03.2022 tarihli celse tutanağına yansıyan isticvap beyanı itibarıyla yıllık izin ücretine yönelik hükmün yerinde olduğu gerekçeleriyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği gerekçeleri ve ek olarak davacının ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davacı vekili katılma yoluyla temyizinde; ... sözleşmesinin fesihi hususundaki belirtilen gerekçenin değiştirilmesi gerektiğini, ... sözleşmesinin altı günlük hak düşürücü sürede yapılmadığını ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; ... sözleşmesinin tazminata hak kazanacak şekilde son bulup bulmadığına ve davacının kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmadığına, yıllık izin, hafta tatili ile ... bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının ispatı ve hesaplanmasına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile (6100 sayılı Kanun) 370 inci maddesinin dördüncü fıkrası.

2. 4857 sayılı ... Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 25, 26, 44, 46, 53, 57, 59 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Davalı Apartman Yöneticiliğine ait karar defterinden, işveren feshine dayanak olayın yönetici tarafından 2019 yılı Haziran ayında öğrenildiği anlaşılmıştır. Ancak işverence fesih 08.09.2019 tarihinde gerçekleştirilmiştir. İşverenin haklı nedenle fesih hakkını 4857 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca altı ... günlük süre içinde kullanmadığı gerekçesiyle kıdem tazminatı talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken ... sözleşmesinin tazminatı gerektirir şekilde sonlandığına dair gerekçe ile kıdem tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, sonucu itibarıyla doğru bulunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilerek ve düzeltilerek onanması, 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükmü gereğidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1.Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Bölge Adliye Mahkemesince yapılan değerlendirmeye yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile sonucu itibarıyla doğru olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilerek ve düzeltilerek ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harçlarının talep hâlinde ilgililere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,