Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/4646 K.2025/5025

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... (Bakanlık), ... ve ... Lojistik AŞ vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davaya konu iptali istenen işkolu tespit kararında davalı işveren ... Lojistik AŞ işyerinde madencilik ve taş ocakçılığını destekler mahiyetteki torbalama, istifleme ve yükleme işlerinin yapıldığını, bu nedenle yürütülen faaliyetin İşkolları Yönetmeliği'nin 03 sıra No.lu madencilik ve taş ocakları işkolunda yer aldığının tespit edildiğini, oysa davalı ...

AŞ'nin dava dışı asıl işverene ait olan madende alt işveren olarak yükleme, boşaltma işini üstlenmiş olduğunu, alt işverene ilişkin işyerinde yapılan işlere dair işkolu tespitinin, asıl işveren işyerinden bağımsız olarak tespit edilmesi gerektiğini, buna göre her ne kadar asıl işverenin asıl işi madencilik ve taş ocakları işkolu olarak tespit edilse de alt işverenin yaptığı işin başka bir işkolunda olması karşısında, alt işverenin asıl işverenin bağlı olduğu işkolunda yer aldığı kabulünün mevcut yasal düzenleme ve Yargıtay içtihatları karşısında mümkün olmadığını,

işkolu tespit davalarında her işverenin işyerinin bağımsız işyeri olarak kabul edilip o işyerinde yapılan işlerin niteliği itibarıyla işkolu tespiti yapılması gerektiğini, bu durumda asıl işveren için ayrı, alt işveren ... Lojistik AŞ için ayrı bir işkolu tespitinin yapılması gerektiğini, davalı ...

AŞ işyerinde yürütülen faaliyetin İşkolları Yönetmeliği'nin 16 sıra No.lu gemi yapımı ve deniz taşımacılığı, ardiye ve antrepoculuk işkoluna girdiğinin açık olduğunu, işyeri için yapılan işkolu tespiti hatalı olduğundan 05.02.2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 2021/48 Karar No.lu işkolu tespitinin iptaline, işyerinin 16 sıra No.lu gemi yapımı ve deniz taşımacılığı, ardiye ve antrepoculuk işkoluna girdiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; tespite konu işyerinde yapılan asıl işin bor üretim ve işleme işi olduğunu, söz konusu faaliyetin 03 sıra No.lu madencilik ve taş ocakları işkolunda yer aldığını, işyerinde yapılan diğer işlerin de asıl işe yardımcı iş niteliğinde olduğundan yine müvekkili Sendikanın kurulu bulunduğu işkolunda yer aldığını, işyerinde, davacının işkoluna giren herhangi bir iş yapılmadığını, davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde; 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 4. maddesi uyarınca bir işyerinde yürütülen asıl işe yardımcı işlerin de asıl işin girdiği işkolundan sayılacağını, davalı Bakanlıkça usul ve hukuka uygun olarak tesis edilen dava konusu işlemin iptalini gerektirecek bir husus bulunmadığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

3. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Şirketin ana sözleşmesinde belirtildiği şekilde iş gücü temini sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili Şirketle dava dışı...işletmeleri Genel Müdürlüğü arasında 28.08.2020 tarihinde hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin konusunun ... İşletmeleri Genel Müdürlüğünün ihtiyacı olan torbalama-istifleme-yükleme işinin şartnameler ile sözleşme esasları dâhilinde yaptırılması olduğunu, daha açık bir anlatımla müvekkili Şirketin alt işveren olarak torbalama, istifleme, yükleme işini üstlendiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

3. Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ..., ... Lojistik AŞ ile Bakanlık vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde;

a. Personel yetersizliği nedeni ile dava dışı asıl işveren tarafından yardımcı işlerin bir kısmının ihale edildiğini,

b. Dava konusu işyerinde, yapılan torbalama ve istifleme işinin tamamen asıl iş olan maden işinin ayrılmaz bir parçası olduğunu,

c. Depolama ve taşıma işinin de madencilik faaliyetinin destekler nitelikte olduğunu ileri sürmüştür.

2. Davalı Bakanlık vekili temyiz dilekçesinde;

a. Bilirkişi raporu ile 09.12.2020 tarihli işkolu teftiş raporuna göre dava konusu işyerinde torbalama-istifleme-yükleme işleri yapıldığını,

b. İşyerinin Maden İşleri Genel Müdürlüğünden maden işletme ruhsatı alarak çalıştığı göz önünde bulundurulduğunda işyerinde madenciliği destekleyici faaliyetlerin yapıldığını ileri sürmüştür.

3. Davalı ... AŞ vekili temyiz dilekçesinde;

a. Müvekkili Şirket açısından davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini,

b. Kararda hükmedilen yargılama giderlerinden de sorumlu tutulmalarının mümkün olmadığını,

c. Müvekkili Şirket tarafından kararda tespit edilen işkolunda yürütülen bir faaliyet bulunmadığını, davalı Bakanlık tarafından yapılan tespitin işyerinde yürütülen faaliyete göre yapıldığını kararın hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 4 ve 5. maddeleri kapsamında işkolu tespitine itiraz istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar ..., ... Lojistik AŞ ile Bakanlık vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR