Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/6357 K.2025/6826

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlığa ait işyerinde çalıştığını, hizmet döküm cetveli ve çalışma belgesinden anlaşılacağı üzere müvekkilinin davalı işyerinde çalışmadan önce değişik işyerlerinde aynı meslekte çalışmasının bulunduğunu, ...Sendikası üyesi olan müvekkilinin işe giriş tarihinden itibaren davalı ile ...

Sendikasının bağıtladığı toplu iş sözleşmesinden yararlandığını, davacının işyerinde çalışmaya başladığı tarihte uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesinin 38. maddesine göre meslekte başka yerlerde geçen hizmetlerinin nazara alınarak ücret intibakının yapılması gerektiği hâlde yapılmadığını, nitekim bu hatalı uygulama nedeniyle davalı işverenin üyesi bulunduğu ... ve ...

İşverenler Sendikası (...) ile davacının üyesi bulunduğu ...Sendikası arasında süregelen uyuşmazlıkların ortadan kaldırılması amacıyla 21.02.2012 tarihli protokol yapıldığını, protokolde sendika üyesi işçilerin davalı işyerinde işe başlamadan önceki hizmetleri ile meslekteki kıdemi ve ehliyetlerini derecelendirmede ve intibakta dikkate alınarak sınıf ve derecenin buna göre yapılmasının kararlaştırıldığını, davacının işe giriş tarihinden itibaren meslekteki kıdeminin nazara alınarak daha üst dereceden işe başlatılması gerektiğinin tespiti ile yeni derece ve kademelerine göre intibakının yapılarak ücret farkı,

ilave tediye ve ikramiye fark alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davada husumetin doğru yöneltilmediğini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının da usul hükümlerine aykırı olduğunu, 01.03.2011-28.02.2013 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 28.10.2011 tarihinde bağıtlanan 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 34, 35, 36, 37, 38, 41, 59 ve 71. maddelerinde değişiklik yapılması hususunda müvekkili Bakanlığın üyesi bulunduğu ... ile ...Sendikası arasında 21.02.2012 tarihinde protokol yapıldığını, protokol ile 23. Dönem Toplu İş Sözleşmesi'nin 34, 35, 41, 59 ve 71. maddelerinin değiştirildiğini, 36, 37 ve 38. maddelerinin toplu iş sözleşmesinden çıkarıldığını,

toplu iş sözleşmesine geçici 3. maddenin eklendiğini, yürürlük başlangıç tarihinin 21.02.2012 olduğunu, toplu iş sözleşmesinin yeni ihdas edilen geçici 3. maddesinde. "01.03.2011 tarihinden önce işe alınan ve öğrenim yada çalışma hayatı itibariyle hatalı ücret derecesinden başlatılan işçilerle ilgili olarak, işçinin 23.03.2012 tarihine kadar ücret derecesi intibakının yanlış yapıldığını ispatlayıcı nitelikteki belgelerle birlikte işyerine yazılı olarak müracaat etmesi,

bu madde hükümlerine göre teşkil edecek komisyon tarafından işçinin işe alınış ücret derecesinin hatalı olduğunun tespit edilmesi hâlinde, komisyon kararının işyerine ulaşmasını takip eden aybaşından itibaren komisyon tarafından belirlenen ücret derecesine intibakı yapılır." düzenlemesine yer verildiğini, anılan protokol hükmüne göre başvuranların koşullarının bulunması hâlinde ileriye yönelik olarak intibakının yapıldığını, geriye doğru intibak isteminin de toplu iş sözleşmesi hükümlerine aykırı olduğunu, İdare tarafından geriye yürür biçimde kimsenin intibakının yapılmadığını,

kabul anlamına gelmemek üzere talep ve dava konusu yapılan alacaklarının bir kısmının zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 06.05.2019 tarihli davanın kabulüne dair kararının davalı istinafı üzerine, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesinin 24.02.2022 tarihli kararıyla kaldırılması üzerine Mahkemece yapılan yargılama sonucunda 24.01.2024 tarihli kararı ile; davacının işe başlamadan önce yaptığı sınai fırın işçiliği mesleği ile davalıya ait işyerindeki işe alındığı ve çalıştığı kaynakçı mesleğinin bir diğerinden farklı olduğu, bu nedenle davacının toplu iş sözleşmesinin geçici 3. maddesinde belirtilen işe giriş öncesi çalışma hayatının, işe alındığı iş ve meslek kolunda olduğunu çalışma belgesi veya bu nitelikteki belge ile ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 24.01.2024 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesinin 04.07.2024 tarihli kararı ile; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

İzmir Bölge Adliye Mahkemesinin 04.07.2024 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, davacının işe girişten önceki .... Fabrikası AŞ'de 12.12.1994-13.10.1998 tarihleri arasında ve ... Aliağa Ltd. Şti.nde 04.08.1993-20.09.1993 tarihleri arasında geçen toplam 1.438 günlük çalışma süresinin metal işkolunda metal işleri dalı kapsamında geçtiği anlaşılmakla; bu süre nedeniyle toplu iş sözleşmesine göre intibakın yapılarak fark alacaklara hükmedilmesi gerekirken talebin reddinin hatalı olduğu gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmına uyularak fark ücret alacaklarının varlığı kabul edilmiş, davacının toplu iş sözleşmesinin geçici 3. maddesinde belirtilen intibak düzenlemesinden

faydalanacağı, bilirkişinin 19.01.2024 tarihli raporunda tablo (2)'de belirtilen olması gereken günlük brüt ücret üzerinden fark alacakları hesaplanarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Sınai fırın işçiliğinin kaynakçı mesleğiyle aynı meslek kolunda olmadığını, 2. Zamanaşımına uğramış alacakların hesaplamaya dâhil edildiğini ileri süröüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, kaynakçı olarak işe başlatılan davacının işe girmeden önceki çalışmalarının aynı iş ve meslek kolunda olup olmadığına ve talep edilen alacakların hesabı ile zamanaşımına ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR