Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/7198 K.2025/7379

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... işletme toplu iş sözleşmesi imzalamak için gerekli şartları taşıdığı tespitinin hatalı olduğunu, zira müvekkiline ait 2 birimin işletme olarak kabulünün mümkün olmadığını, yetki tespitine konu birimlerin aynı iş organizasyonu kapsamında tek bir işyeri olduğunu, davalı Sendikanın başvuru tarihinde işyerinde çalışan işçilerin yarıdan fazlasını üye kaydetmesi gerektiğini, davalı Sendikanın bu sayısal çoğunluğu sağlayamadığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle ... Çalışma Genel Müdürlüğünün 19.04.2024 tarihli ve 360442 sayılı yetki tespitinin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Sendika vekili cevap dilekçesinde; davalı ... Bakanlığının (Bakanlık) yetkili sendikanın belirlenmesinde işverence Sosyal Güvenlik Kurumuna (SGK) yapılan işçi bildirimlerini esas aldığını, davacı Şirkete ait birden fazla işyeri mevcut olduğundan 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) amir hükmüne göre yetki tespitinin işletme düzeyinde yapılması gerektiğini, müvekkili Sendikaca yetki başvuru tarihinden sonra işletmede yürütülen sendikal örgütlenme kapsamında üye sayısının çalışan işçilerin yarıdan fazlasını aştığını belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

2. Davalı Bakanlık vekili cevap dilekçesinde; yetki tespit başvuruları karşılanırken, işverenler tarafından SGK'ya yapılan işyerlerine ilişkin tescil ve işçi bildirimlerinin esas alındığını, Sendika Yetki Sistemi'ne SGK kayıtlarından otomasyon sistemiyle yansıyan bilgiler doğrultusunda işlem yapıldığını, sisteme yansıyan bilgilere göre davacı işverene ait davalı Sendika ile aynı işkolunda 2 işyeri bulunduğunu, bu bağlamda işletme düzeyinde yetki tespiti yapıldığını, bu doğrultuda Sendikaya olumlu yetki tespiti yazısı verildiğini, yetki tespitinin usul ve kanuna uygun olduğunu belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın süresinde açıldığı, yetki tespitine konu ... sicil numaralı birimin davacı Şirketin merkez işyeri olduğu, bu birimde yetki başvuru tarihinde çalışan 145 işçi tarafından ofis ve evler için büro mobilyalarının imalatının yapıldığı, ....sicil numaralı birimde ise yetki başvuru tarihinde 1 işçi çalıştığı ve merkezde imal edilen ürünlerle hammaddelerin depolanması dışında bir faaliyet yürütülmediği,

yetki tespitine konu ... sicil numaralı birimin ... sicil numaralı işyerinde imal edilen ve sevkiyata hazır hâle gelen ambalajlanmış olan ürünlerle hammaddeler için yeterli depolama alanı bulunmaması nedeniyle faaliyete alındığı, söz konusu ... sicil numaralı birimin bağımsız bir yapıya sahip olmadığı, davacıya ait 2 ayrı ünitenin birbirinden bağımsız üretim yapamayacağı, yetki tespitine konu birimlerin aynı iş organizasyonu kapsamında tek bir işyeri olduğu, davalı Sendikanın işyerinde yarıdan fazla çoğunluğa sahip olmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile yetki tespitinin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacı vekilinin yargılama giderlerine ilişkin istinaf başvurusunun ise yerinde olduğundan bahisle İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak kurulan yeni hükümde davanın kabulü ile yetki tespitinin iptaline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davalı Sendika vekili temyiz dilekçesinde; davacının SGK'ya iki işyeri olduğunu bildirdiği hâlde yetki tespiti üzerine bu bildirimin aksine tek bir işyeri olduğunu ileri sürmesinin hukuka aykırı olduğunu, yetki başvuru tarihinden sonra yetki tespitine konu birimlerde müvekkilinin örgütlenmeye devam ettiği ve yarıdan fazla çoğunluğa sahip olduğu hususunun dikkate alınması gerektiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı Bakanlık vekili temyiz dilekçesinde; işverenin aynı işkolunda birden çok işyerinin bulunması hâlinde toplu iş sözleşmesi yetkisinin işletme düzeyinde değerlendirilmesinin Kanun'un açık hükmü olduğunu, müvekkilince davacının SGK'ya yapmış olduğu bildirimler esas alınarak yetki tespiti yazısının düzenlendiğini belirterek ve dilekçesinde yazılı diğer sebeplerle kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun’un 41 ve devamı maddeleri kapsamında yetki tespitine itiraz istemine ilişkindir.

Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR