Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/7806 K.2025/9769

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalının Gürcistan'daki hidroelektrik projesinde 18.01.2014-27.12.2016 tarihleri arasında aylık 1.900,00 USD ücretle, 19.11.2017-12.12.2019 tarihleri arasında da aylık 1.725,00 USD ücretle iş makinesi operatörü olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin davalı tarafından iş bitimi gerekçesiyle feshedildiğini, çalışma süresi boyunca fazla çalışma yaptığını, hafta tatillerde çalışmaya devam etmesine rağmen söz konusu çalışmalarının karşılığının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti ve hafta tatili ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; husumet itirazında ve zamanaşımı def'inde bulunduklarını, somut uyuşmazlığa Gürcistan hukukunun uygulanması gerektiğini, Türk mahkemelerinin bu davaya bakmasında yetkili olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının davalı işveren nezdinde 18.01.2014-27.12.20 16... .11.2017-12.12.2019 tarihleri arasında Gürcistan'da çalıştığı, taraflar arasında imzalanan yurt dışı iş sözleşmelerinin içeriği ve davalının süresinde sunduğu cevap dilekçesinde somut uyuşmazlığın çözümünde çalışılan yer hukukunun uygulanması gerektiğini belirtmesi dikkate alındığında somut uyuşmazlığa çalışılan ülke olan Gürcistan iş mevzuatının uygulanması gerektiği ve bilirkişi raporundaki bu yöndeki hesaplamalara itibar edildiği,

davacının ihbar tazminatı, fazla çalışma ve hafta tatili ücreti alacaklarının bulunduğu, Gürcistan İş Kanunu'nda kıdem tazminatı hakkında her hangi bir hüküm olmadığından davacının kıdem tazminatı talebinin reddi gerektiği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalı işveren arasında imzalanan yurt dışı iş sözleşmesinde tarafların iş ilişkisindeki hak ve yükümlülüklerine ilişkin düzenlemelere yer verildiği, açıkça ihtilaf hâlinde çalışılan ülke mevzuatı hükümlerinin uygulanacağının kararlaştırıldığı,

davacının dava konusu alacaklara ilişkin çalışma döneminde Gürcistan'da bulunan işyerinde çalıştığı, uyuşmazlığa Gürcistan hukukunun uygulanmasının yerinde olduğu, Gürcistan İş Kanunu'nda kıdem tazminatı gibi bir işçilik alacağı düzenlemesi bulunmadığından davacının bu talebinin reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçeleriyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanması gerektiğini, 2. Davacının kıdem tazminatının kabulüne karar verilmesi gerektiğini, 3. Devletin 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile teminat aldığı bir hakkın ihlal edilmesinin sosyal devlet anlayışına ters düştüğünü, somut uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanması hâlinde talep edilen alacakların zamanaşımına uğramayacağını ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş sözleşmesine uygulanacak hukuk, kıdem tazminatı, zamanaşımına ile yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkindir. 1. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında temyiz edenin sıfatına göre bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlıklarda, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukukun tespiti bakımından yeni esaslar belirlenerek yabancı hukukun uygulanması yönünde içtihat değişikliğine gidilmiştir.

Gerek Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin gerekse Dairemizin önceki uygulamasına güvenilerek açılan davaların bir kısmında, benimsenen yeni görüş doğrultusunda yabancı hukukun uygulanması, davacı taraf aleyhine bazı olumsuz sonuçların ortaya çıkmasına sebebiyet verebilmektedir.

Bu sebeple Dairenin önceki uygulamasına güvenilerek açılan davalarda, Mahkemece görüş değişikliğine bağlı olarak yabancı hukukun uygulanması nedeniyle ret kararı verilmesi hâlinde, davacı aleyhine vekâlet ücreti ile yargılama giderine hükmedilmesinin hakkaniyetli olmayacağı ve adaletsizliğe yol açacağı sonucuna varılmıştır.

Somut uyuşmazlıkta davanın Gürcistan İş Kanunu'nun ilgili hükmü uyarınca kısmen reddine karar verilmesi isabetli ise de dava tarihinin 10.08.2020 olması ve davanın yabancı hukukun uygulanması nedeniyle kısmen reddedilmiş olması karşısında, Dairenin önceki uygulamasına güvenerek dava açan davacı aleyhine yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmesi hakkaniyete aykırıdır.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Davacı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. Davacı tarafın temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (8) ve (10) numaralı bentlerinin tamamen çıkartılarak yerlerine sırasıyla,

"8-Davalı tarafından yapılan 1.510,00 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına"

"10-Davalı yararına vekâlet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına," ibarelerinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,